غلامرضا ظریفیان، فعال سیاسی، در گفتوگو با آوش در پاسخ به پرسشی درباره ارزیابی خود از اظهارات حسین اللهکرم و ابراز پشیمانی او از اقدامات گذشته از جمله حمله به کتابفروشیها، برهم زدن سخنرانیها و حمله به دفتر سیاسی یک حزب اظهار کرد: این صحبتها از این جهت قابل تحلیل است که همه انسانها، جناحها و گروههای مختلف، چه کسانی که به انقلاب تعلق داشتند و چه کسانی که نوع نگاهشان نسبت به آموزش، هدایت و تبلیغ متفاوت بوده است، وقتی به گذشته برمیگردند طبیعتاً نقایص، ضعفها و اشکالاتی در کار خود میبینند.
او افزود: اینکه هر جریانی این فرصت را پیدا کند که خودش را نقد کند، کار خوبی است. وقتی به گذشته برمیگردیم، همه جریانها با فراز و نشیبهای نظری و عملی روبهرو بودهایم. برخی کنشها و واکنشهایشان بسیار آشکار بود و بیشتر به چشم دیگران میآمد. جریان انصار حزبالله نیز طبیعتاً به دلیل نوع رویکردش بیشتر دیده میشد و در چشم دیگران میآمد. اینکه کسی که در این جریان نقش بسیار تعیینکنندهای داشته و امروز به خطاهای گذشته توجه میکند به نظر من امر خوبی است و باید از آن استقبال کرد.
او تصریح کرد: نباید از این موضوع استفاده ابزاری کرد و گفت شما اینگونه بودید و حالا خودتان را نقد میکنید. همه نیاز داریم به بازبینی گذشته خود بپردازیم. اگر آنچه به امر اجتماعی یا امر شخصی مربوط میشود، بهویژه در حوزه اجتماعی در عملکرد ما تأثیراتی داشته و آثار منفی بر جای گذاشته است، بسیار خوب است که آن را بازگو کنیم. این موضوع نشاندهنده یک گام به جلو و نوعی رشدیافتگی است اینکه انسانها با گذشته خود با خودشیفتگی روبهرو نشوند و تصور نکنند هر آنچه انجام دادهاند، درست بوده است.
ضریفیان تصریح کرد: اساساً ذهن جناحی و جریانی معمولاً عادت دارد حتی اقدامات مثبت را در چارچوب متن جریانی و جناحی خود بازخوانی کند. با این حال، اصل قضیه قابل استقبال است و باید این شجاعت را به رسمیت شناخت. این شجاعت خوبی است که هر جریانی اگر در عرصه اجتماعی دچار خطا شده، آن را بپذیرد. او افزود: وقتی فردی متوجه خطاهای گذشته خود میشود، نباید این اقدام را از موضع خودزنی تلقی کرد بلکه باید آن را از موضع اصلاح و جبران ارزیابی کرد. هر فردی بهخصوص وقتی با امر اجتماعی سروکار دارد، باید بداند که عملکردش در این حوزه با حقوق دیگران ارتباط پیدا میکند.
این موضوع شاید جزئی از حقالناس باشد و همه ما در جاهایی که دچار تضییع حقوق دیگران شدهایم، دستکم باید به این مسئله توجه کنیم و بهگونهای آن را به جامعه ارائه دهیم. او در پاسخ به این پرسش که آیا اظهارات اللهکرم را میتوان نشانهای از کاهش دوران تندروی در جامعه دانست یا اینکه این پیام معنای دیگری دارد، تصریح کرد: من ترجیح میدهم با پدیدهها بیشتر از وجه مثبتشان بپردازم. رادیکالیسم یا افراطیگری یکی از آسیبهای جدی جامعه است.
اگر امروز در عرصههای مختلف، سیاسی، فرهنگی، مذهبی و در حوزه تعلق به نظام، نسل جوان ما دچار نوعی انزوای اجتماعی، طردشدگی و اعتراض شده است و در برخی جاها حتی به انکارهای بنیادی رسیده، باید توجه کنیم بخشی از این وضعیت حاصل همین رویکردهای تند و افراطی است. او افزود: در این موضوع تردیدی نیست. باید حتماً موضعگیری درست صورت میگرفت و منطق صحیح ارائه میشد. ما با نوعی ترک فعل از سوی عدهای روبهرو هستیم. بنابراین، رادیکالیسم همواره بهویژه در دوره جدید وجود داشته است.
دورههای قدیم نیز اشکال خاص خودش را داشته و در سنت و دوره جدید با ایدئولوژیها، انگارههای جامعهشناختی، روانشناختی و بخشهای پیچیده معرفتی پیوند خورده است. ظریفیان تصریح کرد: رادیکالیسم یک اندیشه است که بنا به وضعیت خاص و شرایط هر دوره، هر از گاهی بروز پیدا میکند. مسئله مهم این است که باید با آن مانند یک بیماری برخورد کرد. همانطور که آسیبهای جسمی، روحی و اجتماعی وجود دارند، نمیتوان انتظار داشت که رادیکالیسم را به صفر برسانیم. مهم این است که به عوارض و آثار منفی آن توجه کنیم. او افزود: آثار رادیکالیسم شبیه زلزلههای بالای هفت ریشتر است؛
وقتی اتفاق میافتد مسائل بسیاری را با خود تخریب، بخشهای مختلف جامعه را دچار بحران میکند و بحرانهای درازمدت به وجود میآورد. ظریفیان در ادامه گفت: هر زمان که جامعه با هجوم و تعرض روبهرو شده، طبیعی است که واکنش نشان داده و در مواردی حتی در مرز شهادت قرار گرفته است. در مجموع طبیعت جامعه ما ملایم بوده و رادیکالیسم نوعی امر تحمیلی بر جامعه است.
او افزود: من رادیکالیسم و افراطیگری را در این میبینم که اگر مراقبت نکنیم و فرهنگ بهرسمیتشناختن تنوع و تکثر را مورد توجه قرار ندهیم، بهخصوص اگر به فاصلههای طبقاتی و مسائل اقتصادی توجه نکنیم، طبیعی است که این شرایط میتواند زمینهساز افراطیگری در جامعه باشد. شکلهای مختلفی از افراطیگری وجود دارد و این پدیده صرفاً مذهبی نیست و میتواند شکلهای غیرمذهبی نیز داشته باشد. باید بسیار مراقبت کنیم که جامعه به سمت قطبیسازی و فاصلههای طبقاتی جدی نرود چراکه همه این عوامل میتوانند به تقویت رادیکالیسم در جامعه منجر شوند.
منبع: آوش

