معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه با تأکید بر ضرورت پیگیری حقوقی جنایات شیمیایی رژیم بعث عراق گفت: با تجمیع دهها هزار صفحه سند و تشکیل کارگروهی با همکاری دستگاههای ذیربط، درصدد هستیم پروندههای متعددی علیه حامیان تسلیحاتی صدام در محاکم خارجی تشکیل دهیم.
به گزارش خبرنگار «حیات»، تجمع جانبازان ۷۰ درصد شیمیایی کشور در اعتراض به ادعاهای اخیر دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا درباره احتمال استفاده ایران از سلاحهای شیمیایی یا موسوم به «بمب کثیف»، با حضور جمعی از جانبازان شیمیایی، خانوادههای آنان و کاظم غریبآبادی، معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه، در موزه صلح تهران واقع در پارک شهر برگزار شد.
در این تجمع، جانبازان شیمیایی با یادآوری جنایات رژیم بعث عراق در دوران جنگ تحمیلی و نقش کشورهای غربی در تأمین مواد و تجهیزات مورد نیاز برای تولید و استفاده از سلاحهای شیمیایی، نسبت به اتهامزنی به ایران بهعنوان یکی از بزرگترین قربانیان این سلاحها اعتراض کردند و خواستار پیگیری جدی حقوقی و بینالمللی این جنایات شدند.
جانبازان شیمیایی؛ اسناد زنده جنایات جنگی
در ابتدای این مراسم، مجری برنامه با اشاره به حضور جانبازان شیمیایی در موزه صلح تهران اظهار کرد: این جانبازان سالهاست بهعنوان راویان صلح، تجربیات و روایتهای خود را برای دانشآموزان، دانشجویان و بازدیدکنندگان بیان میکنند و امروز نیز بهعنوان شاهدان زنده جنایات صورتگرفته علیه ملت ایران، در این مکان حضور یافتهاند.
وی با اشاره به اسناد منتشرشده درباره حمایت کشورهای غربی از رژیم بعث عراق در دوران جنگ تحمیلی افزود: اسناد و گزارشهای منتشرشده، از جمله منابع و کتابهای منتشرشده در غرب، نشان میدهد که چگونه برخی شرکتها و کشورهای غربی مواد شیمیایی، فناوری تولید سلاح و حتی اطلاعات مورد نیاز برای استفاده از این تسلیحات را در اختیار رژیم صدام قرار دادند.
در ادامه، احمد سلیمی، جانباز ۷۰ درصد شیمیایی، با تأکید بر اینکه ایران هیچگاه به دنبال تولید و استفاده از سلاحهای شیمیایی نبوده است، خواستار دفاع از حقوق جانبازان و پیگیری مطالبات آنان در مجامع بینالمللی شد.
روایت فرزند شهید از تلاش پدر برای رساندن صدای قربانیان به جهان
در بخش دیگری از مراسم، فرزند شهید غلامیفرد با اشاره به حضور پدرش در روند پیگیری حقوقی قربانیان سلاحهای شیمیایی در هلند گفت: پدرم با وجود شرایط جسمانی دشوار و آسیبهای ناشی از سلاحهای شیمیایی، تلاش میکرد صدای مظلومیت جانبازان ایرانی را به گوش جهانیان برساند.
وی افزود: پدرم حتی در ماههای پایانی عمر خود زبان انگلیسی تمرین میکرد تا بتواند شخصاً درباره رنجها و آسیبهایی که جانبازان شیمیایی متحمل شدهاند، در مجامع بینالمللی سخن بگوید؛ اما چند ماه پس از حضور در دادگاه، به شهادت رسید.
فرزند شهید غلامیفرد خطاب به معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه خواستار پیگیری جدی پرونده جنایات شیمیایی و رساندن صدای قربانیان به مجامع بینالمللی شد.
غریبآبادی: پرونده کشورهای تأمینکننده سلاح شیمیایی صدام را در محاکم خارجی پیگیری میکنی
کاظم غریبآبادی، معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه، در این دیدار ضمن قدردانی از تلاشهای این مجموعه در معرفی ابعاد جنایات شیمیایی رژیم بعث عراق و پیامدهای آن برای قربانیان ایرانی، بر ضرورت پیگیری جدی حقوقی این جنایات در عرصه بینالمللی تأکید کرد.
وی با اشاره به حضور خود در موزه صلح تهران پیش از شرکت در نشست سالانه سازمان منع سلاحهای شیمیایی در لاهه هلند که دوشنبه هفته جاری برگزار میشود، اظهار کرد: فرصت را مغتنم دانستم تا پیش از آغاز این نشست در جمع جانبازان شیمیایی حضور پیدا کنم، از نزدیک پای صحبتهای آنان بنشینم و درباره اقدامات و پیگیریهای بینالمللی با این عزیزان گفتوگو کنم.
استفاده از بیش از ۲۶۰۰ تن مواد شیمیایی علیه ایران
غریبآبادی با توصیف سلاحهای شیمیایی بهعنوان یکی از غیرانسانیترین ابزارهای جنگی و مصادیق سلاحهای کشتار جمعی گفت: اسناد منتشرشده از سوی سازمان ملل متحد نشان میدهد بیش از ۲۶۰۰ تن انواع گازهای شیمیایی از جمله سارین و خردل علیه ایران و مردم کشورمان به کار گرفته شده است.
وی افزود: این آمار بر اساس مستندات منتشرشده سازمان ملل است و با در نظر گرفتن اسناد و مدارکی که در اختیار جمهوری اسلامی ایران قرار دارد، میزان واقعی استفاده از این تسلیحات میتواند بهمراتب بیشتر از رقم اعلامشده باشد.
معاون وزیر امور خارجه با اشاره به نقش کشورهای خارجی در تجهیز رژیم بعث عراق به تسلیحات شیمیایی تصریح کرد: کشورهای غربی و در رأس آنها آمریکا، آلمان و شماری از کشورهای اروپایی، در تأمین این تسلیحات و امکانات مورد نیاز رژیم صدام نقش داشتند. بر اساس اسنادی که حدود ۱۵ سال پیش با پیگیری جمهوری اسلامی ایران از سوی سازمان منع سلاحهای شیمیایی منتشر شد، بیش از ۱۶ کشور به رژیم بعث برای دستیابی به سلاحهای شیمیایی کمک کردند.
وی تأکید کرد: جمهوری اسلامی ایران خواهان اجرای عدالت و پاسخگویی تمامی دولتها و شرکتهایی است که در تولید، تأمین و انتقال این تسلیحات به رژیم صدام نقش داشتهاند.
ایران با وجود توانمندی، هرگز به تولید سلاح شیمیایی روی نیاورد
غریبآبادی با اشاره به رویکرد جمهوری اسلامی ایران در دوران جنگ تحمیلی اظهار کرد: ایران در شرایطی که خود قربانی کاربرد سلاحهای شیمیایی بود، از توانمندی و ظرفیت لازم برای تولید و استفاده از این تسلیحات برخوردار بود، اما به دلیل مغایرت این سلاحها با اصول انسانی و آموزههای دینی و اسلامی، هرگز به تولید و کاربرد آنها اقدام نکرد.
وی با انتقاد از اتهامزنیهای اخیر آمریکا علیه ایران در زمینه تولید سلاحهای شیمیایی و میکروبی افزود: امروز همان کشورهایی که در مسلح کردن رژیم صدام به سلاحهای شیمیایی نقش داشتند، جمهوری اسلامی ایران را به دنبالکردن چنین تسلیحاتی متهم میکنند.
معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه با اشاره به اظهارات رئیسجمهور آمریکا درباره سلاحهای شیمیایی و میکروبی و تعبیر آنها به «بمب کثیف» گفت: آمریکا خود از بزرگترین دارندگان ذخایر سلاحهای شیمیایی بوده و بر اساس تعهدات کنوانسیون سلاحهای شیمیایی باید تا سال ۲۰۱۰ تمامی ذخایر خود را نابود میکرد، اما سالها از مهلت تعیینشده گذشت و این کشور همچنان ذخایر خود را حفظ کرد و با تأخیر مدعی نابودی آنها شد.
وی ادامه داد: با وجود گزارشهای سازمان منع سلاحهای شیمیایی درباره نابودی این ذخایر، ما نسبت به انجام کامل تعهدات آمریکا اطمینان نداریم و معتقدیم این کشور بخشی از ظرفیتهای تسلیحاتی کشتار جمعی خود، از جمله ذخایر شیمیایی و میکروبی، را در کنار زرادخانه هستهای حفظ کرده است.
ایران بیش از ۱۱۳ هزار قربانی سلاحهای شیمیایی دارد
غریبآبادی با اشاره به ابعاد انسانی جنایات شیمیایی علیه ایران خاطرنشان کرد: بر اساس اسناد منتشرشده، در دوران جنگ تحمیلی بیش از ۱۰۰ هزار نفر از ایرانیان به سلاحهای شیمیایی آلوده و مصدوم شدند و بیش از ۱۳ هزار نفر نیز به شهادت رسیدند. با احتساب آمارهای مطرحشده، شمار قربانیان این جنایات از ۱۱۳ هزار نفر فراتر میرود.
وی این آمار را نشاندهنده ابعاد گسترده جنایت جنگی و جنایت علیه بشریت دانست و افزود: در شرایطی که ایران یکی از بزرگترین قربانیان سلاحهای شیمیایی در جهان است، متهم کردن این کشور به تولید چنین تسلیحاتی، اقدامی غیرقابل قبول است. کشورهای مسئول در تأمین این سلاحها باید در برابر جنایاتی که علیه مردم ایران صورت گرفته، پاسخگو باشند.
تشکیل کارگروه تخصصی برای طرح پروندههای جدید در محاکم خارجی
معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه با اشاره به سوابق قضایی پیگیری جنایات شیمیایی رژیم بعث اظهار کرد: تاکنون دو پرونده در ارتباط با مسئولیت حامیان صدام در این زمینه پیگیری شده است. در پرونده نخست که حدود ۲۰ سال پیش در هلند علیه یک تاجر این کشور تشکیل شد، حکم محکومیت و مجازات زندان سنگینی صادر شد.
وی افزود: پرونده دوم نیز مراحل قضایی را طی کرد، اما در مرحله تجدیدنظر به نتیجه مورد انتظار نرسید که بخش عمده دلایل آن به مسائل شکلی مربوط بود. با این حال، اعتقاد داریم که پیگیری مسئولیت کشورهای تأمینکننده تسلیحات شیمیایی نباید به همین دو پرونده محدود بماند و لازم است پروندههای متعدد دیگری در محاکم خارجی تشکیل شود.
غریبآبادی با تشریح اقدامات جدید وزارت امور خارجه در این زمینه گفت: امسال کارگروهی با مشارکت دستگاههای مرتبط تشکیل دادهایم و فرآیند گردآوری و تجمیع اسناد را در دستور کار قرار دادهایم. این مستندات شامل دهها هزار صفحه مدرک موجود در وزارت امور خارجه درباره تولید و انتقال سلاحهای شیمیایی و همچنین مدارک و اطلاعات موجود در نیروهای مسلح، ستاد کل نیروهای مسلح و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی است.
وی خاطرنشان کرد: این کارگروه طی هفتههای آینده فعالیت خود را آغاز خواهد کرد تا با اجرای یک برنامه حقوقی گسترده، گزارشها و لوایح قضایی مطابق با معیارهای بینالمللی تهیه شود و با همکاری دولت، پروندههای جدیدی علیه کشورهای مسئول در محاکم خارجی به جریان بیفتد.
معاون وزیر امور خارجه تأکید کرد: با وجود بیش از ۱۱۳ هزار قربانی سلاحهای شیمیایی، محدود ماندن پیگیریهای قضایی به دو پرونده کافی نیست. باید ابعاد حقوقی این جنایات با جدیت بیشتری دنبال شود و صدای قربانیان ایرانی به گوش جامعه جهانی برسد.
وی خطاب به کشورهای تأمینکننده سلاحهای شیمیایی برای رژیم بعث عراق گفت: این کشورها باید به دلیل تولید و انتقال این تسلیحات و تجهیز صدام برای استفاده از آنها علیه ملت ایران، در برابر جامعه جهانی و قربانیان این جنایات پاسخگو باشند و از آنان عذرخواهی کنند.
جانبازان شیمیایی؛ گواه زنده استانداردهای دوگانه غرب
غریبآبادی با انتقاد از عملکرد گزینشی برخی کشورهای غربی و نهادهای بینالمللی در قبال قربانیان سلاحهای شیمیایی اظهار کرد: بررسی عملکرد این کشورها در موضوعات بینالمللی، از جمله جنگ اوکراین و روسیه، نشان میدهد که چگونه از برخی طرفها حمایت و مواضع خود را بهصورت آشکار اعلام میکنند؛ اما در برابر تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، حتی به موضوع قربانی بودن کشورمان نیز اشارهای نمیکنند.
وی این رفتار را نمونهای از استانداردهای دوگانه دانست و افزود: در حالی که درباره قربانیان سلاحهای شیمیایی در سوریه موضعگیری میشود، ایران با وجود برخورداری از جانبازان و قربانیان زنده این تسلیحات، در بسیاری از این مواضع بینالمللی نادیده گرفته میشود. البته تاکنون گزارش معتبری از سازمان منع سلاحهای شیمیایی درباره استفاده از این تسلیحات در سوریه دریافت نکردهایم.
معاون وزیر امور خارجه ادامه داد: برخی از جانبازان شیمیایی ایران در نشستهای سالانه سازمان منع سلاحهای شیمیایی حضور پیدا میکردند و نمایندگان کشورهای مختلف از نزدیک با آنان و شرایط جسمیشان آشنا بودند، اما امروز شماری از همان عزیزان به شهادت رسیدهاند و دیگر در میان ما نیستند.
وی با اشاره به ضرورت معرفی واقعیتهای زندگی جانبازان شیمیایی به افکار عمومی جهان گفت: اگر برخی کشورها حاضر نیستند مظلومیت ایران را به رسمیت بشناسند، دستکم باید درد و رنج این قربانیان و خانوادههایشان را ببینند و به آن توجه کنند.
غریبآبادی جانبازان شیمیایی و خانوادههای آنان را اسناد زنده جنایات کشورهای مدعی حقوق بشر دانست و تصریح کرد: باید شرایطی فراهم شود تا این عزیزان بتوانند در مجامع بینالمللی روایتگر واقعیتهای این جنایات باشند و جامعه جهانی از نزدیک با آثار و پیامدهای استفاده از سلاحهای شیمیایی آشنا شود.
سردشت؛ نمونه آشکار جنایت شیمیایی علیه غیرنظامیان
معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه با یادآوری حملات شیمیایی به مناطق غیرنظامی، بهویژه شهر سردشت، اظهار کرد: سلاحهای شیمیایی تنها در میدانهای نبرد استفاده نشدند، بلکه مردم مناطق غیرنظامی نیز هدف این تسلیحات قرار گرفتند. سردشت نمونه روشنی از شهری است که ساکنان غیرنظامی آن قربانی کاربرد غیرانسانی این سلاحها شدند.
وی افزود: این جنایات نباید در گذر زمان به فراموشی سپرده شوند. آثار و پیامدهای استفاده از سلاحهای شیمیایی همچنان ادامه دارد و جانبازان و خانوادههای آنان هر روز با دشواریهای ناشی از این آسیبها زندگی میکنند.
غریبآبادی با اشاره به تداوم شهادت جانبازان شیمیایی گفت: روزی نیست که شاهد شهادت یکی از قربانیان این جنایات نباشیم. وظیفه ماست که جانبازان، شهدای شیمیایی و خانوادههای آنان را مورد توجه قرار دهیم و تمام ظرفیت خود را برای حمایت از این عزیزان به کار بگیریم.
وی با قدردانی از ایثار و صبوری جانبازان شیمیایی تأکید کرد: ما خود را در برابر اخلاص، صداقت و فداکاری این عزیزان مسئول میدانیم و یکی از مهمترین وظایفمان این است که در عرصه حقوقی و بینالمللی، صدای آنان و شهدای شیمیایی باشیم.
اقدامات گذشته برای معرفی جنایات شیمیایی کافی نیست
غریبآبادی با بیان اینکه تلاشهای انجامشده در سالهای گذشته برای معرفی جنایات شیمیایی علیه ایران ارزشمند بوده، اما کفایت نمیکند، گفت: این به معنای آن نیست که در سه دهه گذشته دستگاههای مسئول در کنار جانبازان و خانوادههای آنان حضور نداشتهاند؛ همکاران ما در بخشهای مختلف همواره برای انعکاس این موضوع در مجامع بینالمللی تلاش کردهاند، اما با توجه به ابعاد جنایات و شرایط موجود، این اقدامات باید بهطور جدی گسترش یابد.
وی افزود: نباید اجازه دهیم برخی کشورهای مدعی با بهرهگیری از فضای سیاسی و تبلیغاتی، واقعیت قربانی بودن ایران را نادیده بگیرند. وظیفه ماست که با مستندسازی، روشنگری و پیگیریهای قضایی، این واقعیت را به افکار عمومی جهان منتقل کنیم.
معاون حقوقی وزارت امور خارجه تصریح کرد: تمام اقداماتی که تاکنون انجام دادهایم، در مقایسه با حجم جنایات و تعداد قربانیان کافی نیست و باید با برنامهریزی گستردهتر، کارزار حقوقی و بینالمللی مؤثرتری برای احقاق حقوق آسیبدیدگان به راه بیندازیم.
غریبآبادی: دشمنان در جنگهای ۱۲ و ۴۰ روزه به اهداف خود نرسیدند
معاون حقوقی و بینالمللی وزارت امور خارجه در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تجاوزات نظامی علیه جمهوری اسلامی ایران اظهار کرد: کشورمان از ابتدای انقلاب با انواع تجاوزات و نقض حقوق مواجه بوده، اما ایستادگی، رشادت و انسجام ملی مردم همواره مانع تحقق اهداف دشمنان شده است.
وی با اشاره به جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه افزود: دشمنان در این دو جنگ تمام امکانات و ظرفیتهای خود را برای شکست جمهوری اسلامی ایران به میدان آوردند، اما در دستیابی به اهدافشان ناکام ماندند.
غریبآبادی با اشاره به برخورداری آمریکا و رژیم صهیونیستی از انواع تسلیحات پیشرفته و سلاحهای کشتار جمعی گفت: این کشورها با وجود برخورداری از پیشرفتهترین فناوریهای نظامی، نتوانستند اهداف خود را در برابر جمهوری اسلامی ایران محقق کنند و در نهایت با شکست مواجه شدند.
وی تأکید کرد: در صورت طرح مجدد هرگونه سناریوی نظامی علیه ایران، دشمنان با شکستهای سنگینتری روبهرو خواهند شد. ایران پس از دو جنگ تحمیلی اخیر، با اقتدار و سربلندی بیشتری در عرصه بینالمللی حضور دارد؛ موضوعی که در دیدارها و گفتوگوهای مقامهای کشورهای مختلف نیز مورد تأکید قرار گرفته است.
معاون وزیر امور خارجه با اشاره به نقش وحدت و انسجام ملی در ناکامی دشمنان اظهار کرد: آنچه موجب ایستادگی کشور در برابر تجاوزات شد، همراهی و همبستگی مردم بود. دشمنان تصور میکردند با اقدامات نظامی و فشارهای خارجی میتوانند مردم را در برابر کشور قرار دهند، اما حضور مردم در حمایت از ایران و مخالفت با تجاوز و مداخله خارجی، پیام روشنی به آنان منتقل کرد.
وی در پایان خاطرنشان کرد: مسئولان نیز باید قدردان این همراهی و فداکاری باشند و با خدمترسانی بیشتر، پاسخگوی اعتماد و حمایت مردم باشند. ما خود را مدیون جانبازان شیمیایی، شهدای این جنایات و خانوادههای فداکار آنان میدانیم و باید در انجام مسئولیتهای حقوقی و بینالمللی خود برای احقاق حقوق این عزیزان کوتاهی نکنیم.
تأکید جانبازان بر ضرورت عملیاتی شدن وعدههای حقوقی
در بخش پایانی این مراسم، یکی از جانبازان شیمیایی با اشاره به گذشت سالهای طولانی از وقوع جنایات شیمیایی و ادامه رنج و آسیبهای ناشی از آن خطاب به غریبآبادی گفت: بهتر بود این اقدامات و پیگیریها سالها پیش انجام میشد؛ ما امروز خودمان اسناد زنده این جنایات هستیم و هر لحظه ممکن است توان تنفس خود را از دست بدهیم. امیدواریم این موضوع بهصورت جدی پیگیری شود.
غریبآبادی نیز در پاسخ با تأکید بر جدیت وزارت امور خارجه در پیگیری این موضوع اظهار کرد: ما خود را مدیون ایثار و فداکاری جانبازان و شهدای شیمیایی میدانیم و معتقدیم تلاشهای انجامشده تاکنون کافی نبوده است؛ از این رو باید اقدامات بسیار گستردهتری در عرصه حقوقی و بینالمللی انجام شود.
وی افزود: حضور جانبازان در موزه صلح و روایت مستقیم آنان از رنجهای ناشی از سلاحهای شیمیایی، فرصتی برای آگاهیبخشی به نسل جوان و افکار عمومی است و نباید تنها در واکنش به ادعاهای دشمنان به این موضوع بپردازیم.
تأکید بر استفاده از ظرفیت خانوادهها و سازمانهای مردمنهاد
در ادامه، خانم طهماسبی، همسر شهید احمد زنگیآبادی، با اشاره به نقش خانوادههای جانبازان شیمیایی در انتقال واقعیتهای این جنایات، خواستار استفاده بیشتر از ظرفیت سازمانهای مردمنهاد و دیپلماسی عمومی در کنار اقدامات دستگاههای دولتی شد.
وی با بیان اینکه خانوادههای جانبازان و خود این عزیزان میتوانند سفیران روایت مظلومیت قربانیان سلاحهای شیمیایی در جهان باشند، اظهار کرد: بسیاری از جانبازان و خانوادههای آنان از ظرفیت علمی، دانشگاهی و حقوقی برخوردارند و میتوانند با روایت مستقیم تجربیات و رنجهای خود، تأثیری عمیقتر از بسیاری از سخنرانیها در عرصه بینالمللی داشته باشند.
طهماسبی با اشاره به دشواریهای زندگی خانوادههای جانبازان شیمیایی و تحمل سالها بیماری و آسیبهای جسمی و روحی، تأکید کرد: باید تا زمانی که این جانبازان در میان ما حضور دارند، برای احقاق حقوق آنان و ثبت و انتشار اسناد این جنایات اقدام عملی صورت گیرد.
این مراسم با تأکید بر ضرورت پیگیری حقوقی و قضایی جنایات شیمیایی، تقویت دیپلماسی عمومی و استفاده از ظرفیت جانبازان و خانوادههای آنان برای رساندن صدای قربانیان سلاحهای شیمیایی به افکار عمومی جهان به پایان رسید.
منبع: حیات



