آیتالله العظمی حسین وحید خراسانی، از مراجع برجسته شیعه، علاوه بر سالها فعالیت علمی و تربیت شاگرد در حوزههای علمیه، در دوران حکومت پهلوی نیز از روحانیون معترض به سیاستهای ضد دینی رژیم بود. اعتراض به سرکوب مردم، حمایت از نهضت امام خمینی(ره) و موضعگیری صریح در جریان قیام ۱۹ دی ۱۳۵۶ قم، از مهمترین بخشهای کارنامه مبارزاتی او به شمار میرود.
به گزارش خبرآنلاین، زندگی آیتالله وحید خراسانی تنها به تحصیل، تدریس و فعالیتهای حوزوی در مشهد، نجف و قم محدود نماند. حساسیت نسبت به مسائل دینی و مخالفت با اقدامات رژیم پهلوی، در کنار فعالیتهای علمی، جایگاه ویژهای در زندگی او داشت.
از نیشابور تا حوزه علمیه مشهد
حسین وحید خراسانی در سال ۱۳۰۰ شمسی در نیشابور و در خانوادهای متدین و پرهیزکار متولد شد. پس از فراگیری آموزشهای ابتدایی، تحصیل علوم دینی را آغاز کرد و به حوزه علمیه مشهد رفت.
او مقدمات و سطوح حوزوی را نزد استادانی همچون آیتالله شیخ محمد نهاوندی فراگرفت و سپس در درس خارج فقه آیتالله میرزا مهدی اصفهانی و آیتالله آشتیانی شرکت کرد. در کنار علوم دینی، فلسفه و حکمت را نیز نزد استادانی چون میرزا ابوالقاسم الهی و میرزا مهدی آشتیانی آموخت.
وحید خراسانی در سال ۱۳۲۷ شمسی به محضر آیتالله سیدمحمد حجت کوهکمری رسید و پس از مباحثات علمی، اجازه اجتهاد مطلق دریافت کرد.
حضور در نجف و بهرهگیری از محضر مراجع بزرگ
او در ۲۷ سالگی برای تکمیل تحصیلات و استفاده از محضر استادان برجسته حوزه علمیه نجف، راهی عراق شد. در نجف در درس مراجع بزرگی همچون آیتالله میرزا عبدالهادی شیرازی، آیتالله سیدمحسن حکیم و بهویژه آیتالله سیدابوالقاسم خویی حضور یافت.
وحید خراسانی در دوران اقامت در نجف، بهعنوان خطیبی توانمند نیز شناخته میشد. سخنرانیهای پیوسته و بدون وقفه او مورد توجه علما و حاضران قرار داشت. وی مدتی در مسجد شیخ انصاری پس از نماز جماعت آیتالله شیرازی به منبر میرفت و در کویت نیز در حسینیه سیدمحمد سخنرانی میکرد.
با این حال، به درخواست آیتالله خویی، منبر را کنار گذاشت و تمرکز خود را بر ادامه تحصیلات و فعالیتهای علمی قرار داد.
بازگشت به ایران و مخالفت با سیاستهای پهلوی
وحید خراسانی در سال ۱۳۳۹ شمسی به ایران بازگشت و با درخواست علما و فضلای خراسان برای اقامت در مشهد روبهرو شد. آیتالله سیدمحمدهادی میلانی نیز از او خواست در این شهر بماند.
یکی از موضوعاتی که در آن دوران مورد توجه قرار گرفت، مخالفت او با تشریفات و استقبال اجباری از شاه در سفرهایش به مشهد بود. وحید خراسانی در دیدار با آیتالله میلانی، نگرانی خود را از قرار گرفتن در چنین موقعیتی مطرح کرد. پس از مدتی اقامت در مشهد، به قم رفت و فعالیتهای تدریسی خود را در حوزه علمیه این شهر ادامه داد.
با وجود اشتغال به تدریس، مسائل سیاسی و اجتماعی را نیز دنبال میکرد و در برابر اقداماتی که آنها را مغایر با مبانی اسلامی میدانست، موضع میگرفت.
در سال ۱۳۴۲ شمسی، همزمان با سرکوب اعتراضات مردمی از سوی رژیم پهلوی، به اقدامات حکومت اعتراض کرد و نسبت به پیامدهای سیاستهای آن هشدار داد. او همچنین واگذاری امتیازات به بیگانگان را محکوم کرد.
اعتراض به سیاستهای فرهنگی و اجتماعی رژیم
مواضع انتقادی وحید خراسانی در سالهای بعد نیز ادامه یافت. در سال ۱۳۴۶ شمسی، در مسجد ارگ تهران به تصویب قانون حمایت از خانواده اعتراض کرد. او همچنین نسبت به انتشار مطالبی که آنها را مغایر با تعالیم اسلامی میدانست، از جمله برخی مطالب نشریه «زن روز»، واکنش نشان داد.
در سال ۱۳۵۵ شمسی نیز در اعتراض به اهانت تلویحی برخی نشریات به امام خمینی(ره) و همچنین دستگیری متهمان پرونده قتل آیتالله شمسآبادی، از حضور در کلاس درس خودداری کرد.
موضعگیری صریح در جریان قیام ۱۹ دی قم
یکی از مهمترین مقاطع فعالیت سیاسی وحید خراسانی به دیماه ۱۳۵۶ و اعتراضات پس از انتشار مقاله توهینآمیز روزنامه اطلاعات علیه امام خمینی(ره) بازمیگردد.
پس از انتشار این مقاله، طلاب حوزه علمیه قم در اعتراض به اقدام روزنامه اطلاعات به حرکت درآمدند و به بیوت مراجع و مدرسان حوزه مراجعه کردند. بیت آیتالله وحید خراسانی نیز یکی از محلهای اجتماع معترضان بود.
او در جمع گسترده طلاب سخنرانی کرد و با لحنی صریح، اقدام رژیم پهلوی را محکوم ساخت. در بخشی از سخنان خود، با استناد به شعری، امام خمینی(ره) را به چراغی الهی تشبیه کرد که با توهین و اقدامات حکومت خاموش نخواهد شد.
این سخنرانی در روز ۱۹ دی ۱۳۵۶ تا حوالی ظهر ادامه داشت. پس از پایان اجتماع و در حالی که طلاب در حال بازگشت بودند، نیروهای رژیم به سوی معترضان تیراندازی کردند و اعتراضات قم به خشونت کشیده شد. این واقعه به یکی از نقاط عطف مبارزات مردمی علیه حکومت پهلوی تبدیل شد.
اعتراض به حمله به حرم رضوی
در پی یورش نیروهای رژیم پهلوی به حرم مطهر امام رضا(ع) در مشهد، وحید خراسانی با صدور اعلامیههایی شدیداللحن این اقدام را محکوم کرد.
او در مواضع خود، نهضت اسلامی به رهبری امام خمینی(ره) و قیام مردم را حرکتی اسلامی و واکنشی در برابر ظلم و ستم معرفی کرد و نسبت به تضییع حقوق مردم و تاراج اموال عمومی اعتراض نشان داد.
ادامه فعالیتهای علمی پس از انقلاب اسلامی
پس از پیروزی انقلاب اسلامی، آیتالله وحید خراسانی فعالیتهای علمی و تدریس خود را در حوزه علمیه قم ادامه داد و به یکی از مراجع برجسته شیعه تبدیل شد.
تدریس فقه و اصول، تربیت شاگردان و فعالیتهای دینی و فرهنگی از جمله بخشهای مهم کارنامه او در سالهای پس از انقلاب است. توجه ویژه به شعائر دینی و احیای مجالس عزاداری حضرت فاطمه زهرا(س) نیز از جمله فعالیتهایی است که در کارنامه او مورد توجه قرار گرفته است.
منبع: خبرآنلاین


