به گزارش گروه رسانهای شرق،
سپهر خرمی: جدایی روبرتو پیاتزا از تیم ملی والیبال ایران در شرایطی اتفاق افتاد که شاید کمتر کسی تصور میکرد قهرمان بازیهای آسیایی ناگویا، فقط چند هفته پس از کسب مدال طلا، از نیمکت تیم ملی کنار برود. فدراسیون والیبال تصمیم گرفت قرارداد این مربی ایتالیایی را برای دو سال آینده تمدید نکند؛ تصمیمی که اگرچه در ظاهر حاصل به توافق نرسیدن دو طرف در مذاکرات تمدید قرارداد بود، اما در لایههای عمیقتر، اختلافی جدی بر سر تعریف مسئولیت سرمربی تیم ملی و میزان حضور او در ایران را آشکار کرد.
پیاتزا در پیام خداحافظی خود نشان داد علاقهمند به ادامه همکاری بوده و حتی تمایل داشته با شرایطی متفاوت، بهصورت پارهوقت در کنار تیم ملی ایران بماند. با این حال، فدراسیون چنین مدلی را برای دو سال منتهی به المپیک لسآنجلس کافی نمیدانست. حالا والیبال ایران در شرایطی وارد مرحله تازهای شده که هنوز سرمربی ندارد و باید برای رقابتهای مهم سال ۲۰۲۷ و ۲۰۲۸ برنامهریزی کند. این جدایی فقط پایان همکاری با یک مربی خارجی نیست؛ تصمیمی است که میتواند سرنوشت والیبال ایران در مسیر رسیدن به المپیک ۲۰۲۸ را تحت تأثیر قرار دهد.
خداحافظی پیاتزا؛ مربی ایتالیایی چه گفت؟
روبرتو پیاتزا پس از اعلام رسمی پایان همکاری، با انتشار پیامی از بازیکنان، اعضای کادر فنی و هواداران والیبال ایران تشکر کرد. مهمترین بخش پیام او، اشاره به علاقهاش برای ادامه فعالیت در تیم ملی بود. پیاتزا تمایل داشت همکاری با ایران را در قالبی پارهوقت ادامه دهد؛ مدلی که در دو سال گذشته نیز با مسئولیت باشگاهی او همزمان شده بود. او در پیامش وارد جزئیات اختلافات با فدراسیون نشد و ترجیح داد از بازیکنان و کسانی که در این مدت از تیم ملی حمایت کردند، قدردانی کند. همچنین برای مردم ایران آرزوی سلامتی و صلح داشت.
از محتوای این پیام میتوان دریافت پیاتزا دستکم از نظر شخصی علاقهای به قطع همکاری نداشته است. او نه از شکست پروژه فنی خود صحبت کرد و نه جدایی را تصمیمی دانست که به دلیل نارضایتی از بازیکنان یا شرایط تیم گرفته باشد. اتفاقا تأکید او بر تمایل به ادامه همکاری، این تصور را تقویت میکند که اختلاف اصلی در چگونگی ادامه قرارداد بوده است، نه اصل حضور در تیم ملی. نکته مهم این است که قرارداد اولیه پیاتزا با فدراسیون به شکل دوساله با امکان تمدید دو سال دیگر تنظیم شده بود.
بنابراین تمدید قرارداد یک حق قطعی برای سرمربی نبود و تصمیم نهایی به موافقت فدراسیون و توافق بر سر شرایط جدید بستگی داشت.
تعهد ۴سالهای که به جدایی ختم شد
یکی از مهمترین بخشهای این ماجرا به فعالیت همزمان پیاتزا در والیبال باشگاهی لهستان مربوط میشود. این مربی ایتالیایی در خردادماه ۱۴۰۵ هدایت تیم پروژکت ورشو را پذیرفت و با قراردادی چهارساله به این باشگاه پیوست. به این ترتیب، او قرار بود در سالهای آینده نیز مسئولیت فنی یکی از تیمهای حاضر در سطح اول والیبال لهستان را برعهده داشته باشد. این موضوع از ابتدا برای پیاتزا یک فرصت حرفهای مهم محسوب میشد. لیگ لهستان از معتبرترین رقابتهای باشگاهی والیبال جهان است و حضور در آن، علاوه بر اعتبار فنی، امکان کار با بازیکنان مطرح بینالمللی را فراهم میکند.
او نیز پیش از این سابقه موفقی در والیبال لهستان داشت و با اسکرا بوهاتوف به قهرمانی لیگ این کشور رسیده بود. اما همین قرارداد چهارساله، در مذاکرات جدید با فدراسیون ایران به یک مانع تبدیل شد. مسئولان والیبال ایران انتظار داشتند سرمربی تیم ملی برای شروع اردوها زودتر به کشور بیاید، زمان بیشتری در اختیار بازیکنان قرار دهد و حتی پیش از حضور لژیونرها در تمرینات تیم ملی حاضر باشد. پیاتزا نمیتوانست بدون در نظر گرفتن تعهداتش در لهستان چنین برنامهای را بپذیرد.
چرا فدراسیون ناگهان تصمیم به جدایی گرفت؟
شاید مهمترین پرسش این باشد که چرا فدراسیون پس از کسب طلای بازیهای آسیایی، تصمیم به تمدیدنکردن قرارداد گرفت؟ آیا نتایج پیاتزا آنقدر ضعیف بود که چنین تصمیمی را توجیه کند؟ پاسخ را باید در بررسی همزمان کارنامه فنی و شرایط اجرائی این مربی جستوجو کرد. پیاتزا در لیگ ملتهای ۲۰۲۵ ایران را به رتبه نهم رساند و در مسابقات قهرمانی جهان همان سال، تیم ملی در جایگاه هشتم قرار گرفت. در سال ۲۰۲۶، ایران در لیگ ملتها پانزدهم شد؛ نتیجهای که نمیتوان آن را موفقیتآمیز دانست.
با این حال، تیم ملی در قهرمانی آسیا به مدال نقره رسید و در بازیهای آسیایی ناگویا نیز قهرمان شد. بنابراین نمیتوان گفت پیاتزا با کارنامهای کاملا ناموفق ایران را ترک کرده است. او دستاوردهای مهمی داشت و در عین حال نتوانست در همه مسابقات انتظارات را برآورده کند. به نظر میرسد فدراسیون در ارزیابی خود به این جمعبندی رسیده که برای رسیدن به المپیک، دیگر نمیتواند به حضور محدود سرمربی در دورههای آمادهسازی بسنده کند. تیم ملی ایران در سالهای اخیر با تغییر نسل، فاصلهگرفتن برخی ستارههای قدیمی و ظهور بازیکنان جوان مواجه بوده است.
واکنش فدراسیون؛ تقوی مسئول انتخاب جانشین شد
فدراسیون والیبال در اطلاعیه رسمی خود اعلام کرد پس از پایان دوره دوساله نخست قرارداد و برگزاری جلسات متعدد، با نظر هیئترئیسه تصمیم به تمدیدنکردن قرارداد پیاتزا گرفته شده است. در توضیحات فدراسیون، حضور زودتر سرمربی در ایران، افزایش زمان اردوهای آمادهسازی و مشارکت مستقیمتر در روند تمرینات بازیکنان از مهمترین شروط دوره جدید عنوان شد. سیدمیلاد تقوی نیز ضمن قدردانی از فعالیت پیاتزا، مسئولیت بررسی گزینههای جدید و مذاکره با مربیان خارجی را برعهده گرفت.
موضع فدراسیون این است که برای دو سال حساس پیشرو، باید از مربیای استفاده کند که بتواند زمان بیشتری را در اختیار تیم ملی قرار دهد. نکته قابل توجه آن است که فدراسیون تصمیم خود را به اختلاف شخصی یا نارضایتی مطلق از عملکرد پیاتزا ارتباط نداده است.
والیبال ایران چه مسابقاتی در پیش دارد؟
جدایی پیاتزا در زمانی اتفاق افتاده که تیم ملی فرصت زیادی برای بلاتکلیفی ندارد. مهمترین رقابت پیشروی والیبال ایران در سال آینده، لیگ ملتهای ۲۰۲۷ است. این مسابقات برای ارزیابی وضعیت نسل جدید و آمادهسازی تیم ملی اهمیت زیادی خواهد داشت. اما مهمتر از آن، جام جهانی والیبال مردان در سال ۲۰۲۷ است که از ۱۹ تا ۳۱ شهریورماه (۱۰ تا ۲۶ سپتامبر) در لهستان برگزار میشود. ایران نیز با قرارگرفتن در جمع تیمهای راهیافته از قاره آسیا، حضور خود را در این رقابتها قطعی کرده است.
این مسابقات فقط یک تورنمنت برای کسب عنوان نیست، بلکه یکی از مسیرهای مهم کسب سهمیه المپیک ۲۰۲۸ محسوب میشود. طبق نظام انتخابی المپیک لسآنجلس، سه تیم برتر جام جهانی ۲۰۲۷ که پیشتر سهمیه نگرفته باشند، راهی المپیک خواهند شد. سه سهمیه باقیمانده نیز از طریق ردهبندی جهانی در پایان مرحله مقدماتی لیگ ملتهای ۲۰۲۸ توزیع میشود. بنابراین تیم ملی ایران باید علاوه بر حضور قدرتمند در رقابتهای سال ۲۰۲۷، در سال ۲۰۲۸ نیز عملکردی باثبات داشته باشد.
جانشین پیاتزا چه کسی است؟ گزینههای داخلی یا خارجی؟
در ساعات ابتدایی پس از اعلام جدایی پیاتزا، نامهای مختلفی درباره جانشینی او مطرح شد. از مربیان داخلی گرفته تا چهرههای شناختهشده اروپایی. با این حال، تا زمان تنظیم این گزارش، هیچ نامی به عنوان گزینه نهایی یا مذاکره قطعی فدراسیون بهصورت رسمی معرفی نشده است. آنچه از موضع فدراسیون و پیگیریهای رسانهای مشخص شده، تمایل به انتخاب یک مربی خارجی و اروپایی است. میلاد تقوی با چند مربی اروپایی وارد مذاکره شده و قرار است برنامههای پیشنهادی و شرایط حضور آنها بررسی شود. بنابراین فعلا نمیتوان نام مربی مشخصی را به عنوان جانشین قطعی یا حتی گزینه اول معرفی کرد.
در میان گزینههای داخلی نیز نامهایی مانند بهروز عطایی در فضای رسانهای و بحثهای مربوط به آینده نیمکت مطرح میشود، اما بازگشت او تصمیم اعلامشده فدراسیون نیست. اولویت فعلی مدیران والیبال، جذب مربی خارجی طراز اول عنوان شده است. مسئله اینجاست که فدراسیون از یک طرف به دنبال مربیای با اعتبار بینالمللی است و از طرف دیگر، میخواهد او زمان بیشتری در ایران حضور داشته باشد. این دو خواسته همیشه بهراحتی در کنار هم قرار نمیگیرند.
خطر تکرار آزمون و خطا؛ والیبال ایران چه چیزی را از دست میدهد؟
بزرگترین نگرانی بعد از جدایی پیاتزا، از بین رفتن تداوم فنی تیم ملی است. والیبال ایران در سالهای گذشته بارها با تغییر سرمربی مواجه شده و هر بار بخشی از برنامههای قبلی کنار گذاشته شده است. این اتفاق میتواند در شرایطی که تیم ملی به ثبات نیاز دارد، دوباره تکرار شود. پیاتزا شناخت مناسبی از بازیکنان ایرانی پیدا کرده بود و در دو سال گذشته تلاش کرد ساختار متفاوتی در تیم ایجاد کند. شاید همه تصمیمهای او درست نبود، اما سرمربی جدید نباید از نقطه صفر شروع کند.
شناختی که از بازیکنان، ظرفیتهای نسل جوان و مشکلات فنی تیم به دست آمده، سرمایهای است که نباید با تغییر مربی از بین برود. از طرف دیگر، فدراسیون باید پیش از انتخاب جانشین مشخص کند دقیقا چه انتظاری از او دارد. آیا قرار است مربی جدید تمام سال در ایران باشد؟ آیا امکان فعالیت باشگاهی در اروپا را خواهد داشت؟ میزان حضور او در اردوها چگونه محاسبه میشود و چه اختیاراتی در انتخاب بازیکنان و کادر فنی خواهد داشت؟ این پرسشها اهمیت زیادی دارند؛ زیرا اگر قرار باشد سرمربی بعدی نیز با همان محدودیتهایی مواجه شود که پیاتزا داشت، احتمال تکرار این اتفاق وجود خواهد داشت.
در نهایت، فدراسیون والیبال با تصمیمی پرریسک از یک مربی شناختهشده جدا شده است. حالا نوبت مدیران است که نشان دهند برای این جدایی برنامه داشتهاند.
منبع: شبکه شرق



