رفتن به محتوای اصلی
فرهنگی هنریآوش3 دقیقه مطالعه

سهمیه‌بندی پنهان نان کلید خورد؛ قیمت آزاد ۵ برابر نرخ یارانه‌ای شد

رسانه‌ها از طرح «مدیریت خرید نان» به عنوان «سهمیه‌بندی پنهانی» یاد کردند، در حالی که مسئولان استانی در ابتدا هرگونه سهمیه‌بندی را تکذیب می‌کردند.

سهمیه‌بندی پنهان نان کلید خورد؛ قیمت آزاد ۵ برابر نرخ یارانه‌ای شد

رسانه‌ها از طرح «مدیریت خرید نان» به عنوان «سهمیه‌بندی پنهانی» یاد کردند، در حالی که مسئولان استانی در ابتدا هرگونه سهمیه‌بندی را تکذیب می‌کردند. سقف با نرخ یارانه‌ای، مازاد با نرخ آزاد بر اساس آنچه از جزئیات طرح کشف شده، سهمیه ماهانه هر فرد، با نرخ یارانه‌ای ۲,۳۰۰ تومان تعیین شده است. اگر خرید از این سقف فراتر رود، نان با نرخ آزاد ۱۲,۶۵۰ تومان محاسبه می‌شود؛ یعنی بیش از پنج برابر نرخ یارانه‌ای. البته پیگیری فارس نشان می‌دهد، ۹۹ درصد مردم متوجه اجرای طرح نخواهد شد. مبنای محاسبه سرپرست خانوار است و مجموع خرید اعضا در سقف خانوار لحاظ می‌شود.

مسئولان تأکید دارند که این طرح «محدودیتی برای مصرف روزانه خانوارهای عادی» ایجاد نمی‌کند و هدف آن خریدهای حجیم و تجاری است. آمارهایی که منطق طرح را می‌سازند توجیه اصلی طرح، داده‌هایی است که نشان می‌دهد بخش کوچکی از جامعه، سهم بزرگی از نان یارانه‌ای را جذب می‌کند. بر اساس گزارش‌ها، ۵ درصد از کارت‌های بانکی حدود ۳۵ درصد از کل نان کشور را خریداری می‌کنند، در حالی که سهم اصناف تنها ۵ درصد است. گزارش‌هایی نیز از مصرف ماهانه حدود ۵ تن نان توسط یک خانوار وجود دارد. مقصد بخشی از این انحراف، دامداری‌ها، مرغداری‌ها و مصارف غیرسفره‌ای عنوان شده است.

اجرای شوک‌آور در شرایط ملتهب نقد جدی کارشناسان به این طرح، نه اقتصاد آن، بلکه زمان‌بندی و شیوه اجرا است. فعال‌سازی طرح بدون اطلاع‌رسانی قبلی، در شرایطی که کشور با فشارهای معیشتی متعدد دست‌وپنجه نرم می‌کند، التهاب‌آفرین بوده است. «مشکل طرح، اقتصاد آن نیست بلکه شیوه اجرای آن است» و پیشنهاد می‌کند با اصلاح اطلاع‌رسانی، اعلام شفاف سقف‌ها و آموزش نانوایان، طرح در استان‌های پرجمعیت‌تر وارد شود، در غیر این صورت صحنه‌هایی مشابه صف‌های زنجان و خوزستان تکرار خواهد شد. ابهام میان تکذیب و تأیید تناقض در اظهارات مسئولان، به ابهام طرح دامن زده است.

فرمانداری زنجان صریحاً هرگونه سهمیه‌بندی را رد کرده، اما مدیرکل غله و خدمات بازرگانی خوزستان اجرای طرح را تأیید کرده و گفته است که این طرح «در سراسر کشور در حال اجراست». همین مقام، عبارت «دونرخی شدن نان» را نیز رد کرده و مدعی شده تأمین نان برای مصرف متعارف بدون محدودیت انجام می‌شود. این شکاف میان تکذیب و تأیید، اعتماد عمومی به شفافیت طرح را تضعیف کرده است. فشار بر اقشار آسیب‌پذیر و خانوارهای پرجمعیت گزارش‌ها حاکی از آن است که پیامدهای اجرای طرح به ویژه انتخاب پایلوت اشتباه در استان‌های کم‌درآمد زمینه مشکلات را مهیا کرده است.

ایده هدفمندسازی یارانه آرد و جلوگیری از انحراف آن به مصارف غیرسفره‌ای، از منظر اقتصادی منطقی است. داده‌های ۵ درصد کارت‌ها و ۳۵ درصد نان، این منطق را تقویت می‌کند اما اجرای پنهانی، بدون اطلاع‌رسانی، در شرایطی که جامعه تحت فشارهای معیشتی است، و با ابهام در مرزهای «مصرف متعارف»، طرحی که می‌توانست ابزار مدیریتی کارآمد باشد را به عاملی برای التهاب و بی‌اعتمادی تبدیل کرده است. تجربه زنجان و خوزستان نشان داد که ترتیب اجرا و کیفیت اطلاع‌رسانی، به اندازه خود سیاست اهمیت دارد. منبع: اطلاعات

منبع: آوش

منبع خبرآوش
نمای زنده فرهاببه‌روزرسانی 19:57
199,521مطلب نمایه‌شده
170,029موضوع و برچسب
30منبع خبری
14حوزه موضوعی