به گزارش خبرنگار گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد، در نظامهای دموکراتیک، انتخابات بهترین زمان برای گلایه و اعتراض است. رایدهندگان آمریکایی هم در انتخابات میاندورهای اخیر، خشم و کلافگی خود را از وضعیت معیشتی بهروشنی نشان دادند.از نگاه شهروندان آمریکایی قیمت یک همبرگر ساده سر به فلک کشیده است و هیچکس هم حوصله شنیدن توصیههایی از طرف دولت مثل «جایگزین کردن یک پروتئین دیگر» را ندارد. هزینه پر کردن باک وانت برای یک خرید معمولی از فروشگاه والمارت کمرشکن شده است و جنگ علیه ایران هم دل مردم کانزاس را شاد نمیکند.
طبیعی بود که پس از چنین شکست سنگینی، تیم اقتصادی دونالد ترامپ دستکم با یک بسته پیشنهادی یا برنامهای تازه وارد میدان شود. اما در عمل چنین اتفاقی نیفتاد. اکونومیست در مطلب اخیر خود با ترسیم فضای سردرگم کاخ سفید مینویسد که بیشتر مشاوران اقتصادی ترامپ به حاشیه رفتهاند، تا جایی که این پرسش مطرح شده است که در حال حاضر چه کسی در کاخ سفید به رئیسجمهور مشورت اقتصادی میدهد و آیا اصلا چنین فردی وجود دارد؟
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری که در عمل مرد شماره یک اقتصادی دولت به شمار میرود، این روزها کمتر درباره مشکلات معیشتی مردم آمریکا صحبت میکند.همزمان گزارشهایی منتشر شده مبنی بر اینکه کوین هست، رئیس شورای ملی اقتصاد، یعنی اتاق فرماندهی اقتصادی کاخ سفید، به فکر استعفا افتاده است، هرچند خودش این خبر را رد میکند. سوزی وایلز، رئیس دفتر رئیسجمهور که حلقه وصل کاخ سفید و جامعه کسبوکار آمریکا محسوب میشد نیز جای خود را به فرد دیگری داده است. گویی پس از رای اعتراضی مردم به وضعیت معیشتی، پرونده اقتصاد در کاخ سفید بهکلی از اولویت خارج شده است.
روسای جمهور آمریکا در دوران افول قدرت سیاسی خود معمولا به سیاست خارجی پناه میبرند و ترامپ این روند را بسیار زودتر از موعد آغاز کرده است. او این هفته سرگرم سفر به آسیا است و در واشنگتن هم استیون میلر را به ریاست دفتر خود گمارده است. میلر چهرهای تندرو و سرسخت در پروندههای مهاجرتی است که هیچ سابقه و تخصصی در اقتصاد ندارد. نخستین بخشنامههای او هم به شکلی صادر شد که تصمیمگیریهای کلان از مسیر مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، و کیلب اور، از دستیاران پیشین، عبور کند. در این دستورالعملها هیچ اسمی از شورای ملی اقتصاد برده نشد که غیبتی بسیار معنادار بود.
بسنت هم که پروندههای پرشماری زیر دست دارد، به همان اندازه غرق در سیاست خارجی است. او در ماه اوت از فرارسیدن «روز موعود اقتصادی» علیه ایران خبر داده بود که البته تا امروز به نتیجه خاصی نرسیده است. در عوض، مردم آمریکا که منتظر برنامهای برای بهبود سطح زندگی خود بودند، حرف چندانی از او نشنیدهاند. جنگ داخلی در تیم اقتصادی و فرسایش بدنه کارشناسی تیم اقتصادی ترامپ هم تا جایی که هنوز سرپاست، بیشتر مشغول درگیریهای داخلی است و هاوارد لوتنیک، وزیر بازرگانی، در مرکز این تنشها قرار دارد.
تابستان امسال مذاکرات تجاری با کانادا به رهبری جیمیسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، در یک قدمی توافق نهایی بود، اما با دخالت لوتنیک همهچیز به هم خورد. مارک کارنی، نخستوزیر کانادا، در واکنش به این ماجرا به چنددستگی در دولت آمریکا کنایه زد و گفت تیم مذاکرهکننده کشورش منسجم عمل کرده است، اما درباره دولت ایالات متحده نمیتوان چنین ادعایی کرد. بسنت هم بارها به لوتنیک تاخته و اخیرا وزارتخانه او را متهم کرده است که در نظارت بر صادرات تراشههای هوش مصنوعی کوتاهی میکند. از سوی دیگر، بدنه کارشناسی دولت هم بهشدت تضعیف شده است.
به گزارش نهاد نظارتی «مشارکت برای خدمات عمومی»، تا ماه اوت هفت مقام ارشد وزارت خزانهداری که تاییدیه سنا را داشتند از سمت خود کنار رفتهاند. این در حالی است که در چهار دولت گذشته، در بازه زمانی مشابه حداکثر دو مقام ارشد از این وزارتخانه جدا شده بودند. وزارت خزانهداری بیش از یکچهارم و سازمان برنامه و بودجه کاخ سفید یکسوم نیروهای خود را از دست دادهاند. اداره مالیات آمریکا هم همچنان بدون رئیس اداره میشود. در چنین فضایی، برنامه اقتصادی دولت عملا چیزی جز اصرار بر سیاستهای قبلی نیست.
تنها چند روز پس از شکست سنگین حزب حاکم در انتخابات میاندورهای، آقای هست مدعی شد که سیاستهای اقتصادی دولت جواب داده است. کاخ سفید در پرونده تعرفهها هم که بهشدت مورد نفرت رایدهندگان است، قصد عقبنشینی ندارد. پیتر ناوارو، معمار سیاستهای تجاری ترامپ، وعده داده است که دولت با قدرتی دوچندان و سهچندان همین مسیر را که به ادعای او به سود کارگران آمریکایی است، ادامه خواهد داد. این لجبازی سیاسی بهترین فرصت را در اختیار دموکراتها گذاشته است.
شعار محوری آنها برای «کاهش هزینههای زندگی» که با طرح ارزانتر کردن خدمات درمانی کلید خورده، رایدهندگان را به میدان آورده است. در مقابل، رئیسجمهور بیش از آنکه به فکر تدوین برنامهای از سوی دولت باشد، سرگرم حمله به طرحهای رقیب است. شورای مشاوران اقتصادی که مثلا اتاق فکر کاخ سفید محسوب میشود، در گزارشی غیرجدی ادعا کرده است که طرحهای سوسیالیستی دموکراتها طی ده سال آینده ۴۹ تریلیون دلار روی دست آمریکا هزینه میگذارد. اکثریت جدید کنگره که بهزودی کار خود را آغاز میکند، نمیتوانست حریفی دستبستهتر و آمادهتر برای شکست پیدا کند.
منبع: دنیای اقتصاد



