خرمآباد- سرعت غیرمجاز، خوابآلودگی و بیاحتیاطی، همچنان از عوامل اصلی تصادفات مرگبار در جادههای لرستان هستند.
خبرگزاری مهر- گروه استانها: جاده همیشه فقط مسیری برای رسیدن نیست؛ گاهی به نقطهای تبدیل میشود که چند ثانیه غفلت، تمام برنامهها و رؤیاهای یک خانواده را تغییر میدهد. خودرویی که با شتاب از کنار خودروهای دیگر عبور میکند، رانندهای که خستگی را جدی نمیگیرد، سبقتی که در فاصلهای کوتاه و بدون توجه به شرایط مسیر انجام میشود یا لحظهای بیتوجهی به جلو، ممکن است حادثهای رقم بزند که دیگر فرصتی برای جبران آن وجود نداشته باشد.
روایت تلخ جادههایی که هر لحظه میتوانند سرنوشتساز شوند
در جادههای لرستان نیز این واقعیت تلخ، بخشی از دغدغه همیشگی دستگاههای مسئول حوزه حملونقل و امداد است. هرچند راهها برای عبور و مرور طراحی شدهاند، اما ایمنی آنها تنها به کیفیت آسفالت، تابلوها و تجهیزات کنار جاده محدود نمیشود؛ رفتار راننده، وضعیت جسمی و روانی او، رعایت سرعت مطمئنه و توجه به قوانین، حلقههای مهم زنجیره ایمنی هستند.
تصادفات جادهای معمولاً حاصل یک عامل منفرد نیستند و در بسیاری از موارد، مجموعهای از شرایط و رفتارهای پرخطر در کنار یکدیگر زمینه وقوع حادثه را فراهم میکنند. با این حال، وقتی سرعت غیرمجاز، خوابآلودگی، بیتوجهی به جلو و سبقت غیرمجاز در میان عوامل اصلی سوانح قرار میگیرند، یک نکته بیش از هر چیز خودنمایی میکند: بخش مهمی از خطرها پیش از آنکه به حادثه تبدیل شوند، قابل شناسایی و پیشگیری هستند.
روز جهانی قربانیان سوانح رانندگی نیز فرصتی برای بازخوانی همین واقعیت است؛ مناسبتی که نباید تنها به یادآوری آمار و ابراز تأسف محدود بماند، بلکه باید بهانهای برای بررسی عملکرد دستگاههای مسئول، اصلاح رفتارهای ترافیکی و حساستر شدن جامعه نسبت به مسئولیت رانندگی باشد.
سرعت غیرمجاز؛ تخلفی که فرصت واکنش را از راننده میگیرد
سرعت غیرمجاز از جمله مهمترین عوامل تصادفات جادهای در لرستان است؛ موضوعی که رئیس پلیس راه استان نیز بر آن تأکید دارد. سرهنگ شادابی در گفتوگو با خبرنگار مهر، سرعت غیرمجاز را یکی از اصلیترین عوامل بروز سوانح رانندگی در محورهای استان دانست و توضیح داد که بخش قابل توجهی از تصادفاتی که به فوت هموطنان منجر میشوند، با این تخلف ارتباط دارند.
سرعت بالا فقط به معنای حرکت سریعتر خودرو نیست؛ در واقع، با افزایش سرعت، زمان در اختیار راننده برای تشخیص خطر و واکنش مناسب کاهش پیدا میکند. در چنین شرایطی، حتی اگر راننده متوجه مانعی در مسیر شود، ممکن است فرصت کافی برای کنترل خودرو و جلوگیری از برخورد نداشته باشد. از سوی دیگر، شدت برخورد نیز با سرعت خودرو ارتباط دارد و همین مسئله میتواند پیامدهای یک حادثه را سنگینتر کند.
سرهنگ شادابی با اشاره به روند کاهش تلفات جادهای در استان اظهار داشت که در سال گذشته، ۱۹ نفر کاهش در شمار تلفات جادهای لرستان ثبت شده است. به گفته وی، این روند در هفتماهه امسال نیز ادامه داشته و در این بازه زمانی، شمار تلفات جادهای ۱۴ نفر کاهش یافته است.
این ارقام از کاهش تلفات حکایت دارند و میتوانند نشانهای امیدوارکننده از اثرگذاری بخشی از اقدامات کنترلی و ایمنی باشند؛ کاهش تعداد قربانیان، هرچند اهمیت زیادی دارد، به معنای پایان خطر یا رفع کامل عوامل حادثهساز نیست.
از خوابآلودگی تا بیتوجهی به جلو؛ خطاهایی که جدی گرفته نمیشوند
در کنار سرعت غیرمجاز، خوابآلودگی، بیتوجهی به جلو و سبقت غیرمجاز نیز در شمار عوامل اصلی تصادفات و افزایش تلفات جادهای لرستان قرار دارند. این رفتارها گاهی در نگاه رانندگان تخلفاتی ساده یا قابل چشمپوشی به نظر میرسند، اما پیامد آنها میتواند به اندازه خطرناکترین حوادث رانندگی سنگین باشد.
وجه مشترک این تخلفات، تصمیمگیری نادرست در لحظه رانندگی است؛ تصمیمهایی که گاه از عجله، خستگی، اعتماد بیش از اندازه به مهارت شخصی یا بیتوجهی به مقررات ناشی میشوند. از همین رو، فرهنگسازی ترافیکی نباید صرفاً به توصیههای کلی محدود بماند، بلکه لازم است رانندگان پیامدهای واقعی هر رفتار پرخطر را بشناسند و مسئولیت خود را در قبال جان سرنشینان و دیگر کاربران جاده جدی بگیرند.
کاهش تلفات؛ نشانهای امیدوارکننده، اما نه پایان مسیر
رئیس پلیس راه لرستان با اشاره به کاهش تلفات جادهای در سال گذشته و هفتماهه امسال، این روند را از جمله تحولات مثبت حوزه ایمنی ترافیک استان عنوان کرده است. بر اساس اظهارات وی، در سال گذشته ۱۹ نفر و در هفتماهه امسال نیز ۱۴ نفر از شمار تلفات جادهای کاسته شده است.
اهمیت این کاهش زمانی روشنتر میشود که به پیامدهای انسانی تصادفات توجه کنیم. هر قربانی یک عدد در جدول آماری نیست؛ پشت هر جانباخته، خانوادهای قرار دارد که با فقدان، آسیبهای روحی و تغییرات عمیق در زندگی روبهرو میشود. از سوی دیگر، تصادفات منجر به جرح نیز میتوانند هزینههای درمانی، مشکلات جسمی و روانی و دشواریهای اقتصادی بلندمدتی برای مصدومان و خانوادههای آنان ایجاد کنند.
ایمنسازی راهها؛ از روکش آسفالت تا نصب نیوجرسی
در کنار رفتار رانندگان، وضعیت زیرساختهای جادهای نیز یکی از مؤلفههای اثرگذار بر ایمنی سفر است. کیفیت سطح راه، وضوح خطکشیها، وجود علائم هشداردهنده، ایمنسازی حاشیه مسیر و جداکنندههای ترافیکی، همگی در هدایت صحیح رانندگان و کاهش احتمال بروز حادثه نقش دارند.
عارف امرایی، مدیرکل راهداری و حملونقل جادهای لرستان، در گفتوگو با خبرنگار مهر، روز جهانی قربانیان سوانح رانندگی را فرصتی برای بازنگری در رفتارهای ترافیکی و تلاش بیشتر برای ارتقای ایمنی جادهها دانست.
وی با بیان اینکه این مناسبت نباید صرفاً به یادآوری اندوه ناشی از تصادفات محدود شود، تأکید کرد که باید از آن برای تقویت حساسیت عمومی نسبت به ایمنی راهها و کاهش تلفات استفاده کرد. از نگاه مدیرکل راهداری لرستان، یاد قربانیان سوانح رانندگی زمانی میتواند به اقدامی مؤثر تبدیل شود که نتیجه آن در اصلاح رفتارها و بهبود شرایط تردد دیده شود.
امرایی با اشاره به اقدامات انجامشده در یک سال گذشته، از روکش آسفالت، خطکشی راهها، اجرای نیوجرسی، نصب علائم راهنمایی و رانندگی، نصب سرعتگیر و تابلوهای هشداردهنده بهعنوان بخشی از فعالیتهای اداره کل راهداری و حملونقل جادهای استان در حوزه ایمنی نام برد.
ایمنسازی جادهها نباید به اجرای مقطعی پروژهها محدود شود. پایش مستمر وضعیت راه، شناسایی نقاط پرخطر، نگهداری تجهیزات و بررسی اثر اقدامات انجامشده، بخش جداییناپذیر مدیریت ایمنی است.
اورژانس در خط مقدم حادثه؛ بیش از ۱۰۷ پایگاه جادهای و شهری
پس از وقوع تصادف، زمان به یکی از مهمترین عوامل در نجات مصدومان تبدیل میشود. در لحظاتی که خودروها متوقف شدهاند و مصدومان به کمک نیاز دارند، آمادگی نیروهای امدادی و امکان دسترسی سریع به محل حادثه اهمیت حیاتی پیدا میکند.
علی صفدری، رئیس اورژانس پیشبیمارستانی و مدیریت حوادث لرستان، در گفتوگو با خبرنگار مهر، با اشاره به ظرفیت امدادرسانی استان اظهار کرد که سازمان اورژانس لرستان بیش از ۱۰۷ پایگاه جادهای و شهری در اختیار دارد.
به گفته وی، علاوه بر این پایگاهها، دو دستگاه اتوبوسآمبولانس در استان مستقر شده و سه فروند بالگرد اورژانس نیز در لرستان حضور دارند. این تجهیزات و ظرفیتها در زمان وقوع بحرانها و تصادفات رانندگی برای حضور در صحنه و امدادرسانی به حادثهدیدگان به کار گرفته میشوند.
از برخورد پلیس تا اصلاح رفتار رانندگان
نظارت پلیس بر رفتارهای ترافیکی، یکی دیگر از ابزارهای کاهش تصادفات است. زمانی که تخلفاتی مانند سرعت غیرمجاز و سبقت غیرمجاز در شمار عوامل اصلی سوانح قرار دارند، کنترل مستمر و برخورد قانونی میتواند نقش بازدارنده داشته باشد.
رئیس پلیس راه لرستان در این زمینه به برخورد با تخلفات رانندگی اشاره کرده و گفته است بیش از ۹۴ درصد از تخلفاتی که در حوزه مورد اشاره وی به توقیف خودرو منجر میشوند، از سوی پلیس راه استان با اقدام قانونی مواجه میشوند.
بازدارندگی زمانی معنا پیدا میکند که راننده بداند تخلف میتواند پیامد قانونی داشته باشد و در عین حال، ضرورت رعایت قانون را حتی در نبود مأمور پلیس درک کند. اگر رعایت سرعت مجاز تنها در حضور دوربین یا مأمور پلیس اتفاق بیفتد، هنوز فرهنگ ایمنی به یک رفتار پایدار تبدیل نشده است.
از همین رو، برخورد قانونی باید در کنار آموزش مستمر، اطلاعرسانی عمومی و ارتقای مسئولیتپذیری رانندگان قرار گیرد. آموزش رانندگان درباره خطرهای سرعت بالا، خستگی، استفاده از تلفن همراه و سبقت غیرمجاز میتواند به درک بهتر پیامدهای این رفتارها کمک کند.
کاهش تصادفات، مسئولیتی فراتر از یک دستگاه
تصادفات جادهای مسئلهای چندوجهی است و مقابله با آن به اقدام هماهنگ دستگاههای مختلف نیاز دارد. پلیس راه با نظارت و برخورد با تخلفات، راهداری با ایمنسازی و نگهداری زیرساختها و اورژانس با امدادرسانی به مصدومان، هر یک بخشی از این مسئولیت را بر عهده دارند.
اما در کنار این دستگاهها، نقش آموزش عمومی و رفتار رانندگان نیز تعیینکننده است. هیچ برنامه ایمنی بدون مشارکت کاربران راه به نتیجه کامل نمیرسد. حتی بهترین تجهیزات جادهای و گستردهترین ظرفیت امدادی نیز نمیتوانند جایگزین رانندگی مسئولانه شوند.
در همین حال، نباید تمام بار مسئولیت کاهش تصادفات را بر دوش رانندگان گذاشت. زیرساخت ایمن، علائم مناسب، نظارت مؤثر و امدادرسانی بهموقع، وظایف دستگاههای مسئول هستند و باید بهصورت مستمر مورد ارزیابی قرار گیرند. ایمنی راه محصول همکاری همه این بخشهاست و ضعف هر حلقه میتواند اثربخشی حلقههای دیگر را کاهش دهد.
پایان راه باید رسیدن باشد، نه بازگشت خبر حادثه
در جاده، گاهی فاصله میان رسیدن سالم به مقصد و گرفتار شدن در یک حادثه، تنها به یک تصمیم وابسته است؛ تصمیمی برای کم کردن سرعت، صرفنظر کردن از سبقت خطرناک، توقف در زمان خستگی یا کنار گذاشتن تلفن همراه هنگام رانندگی. همین انتخابهای بهظاهر ساده میتوانند از وقوع حوادثی جلوگیری کنند که پیامدهای آنها تا سالها در زندگی خانوادهها باقی میماند.
لرستان برای کاهش تلفات جادهای به تداوم اقدامات راهداری، نظارت پلیس، آمادگی اورژانس و برنامهریزی مبتنی بر دادههای دقیق نیاز دارد؛ اما در کنار همه این اقدامات، تغییر رفتار رانندگان ضرورتی انکارناپذیر است. کاهش ۱۹ نفری تلفات در سال گذشته و ۱۴ نفری در هفتماهه امسال، بنا بر اعلام رئیس پلیس راه استان، نشانهای امیدوارکننده است، اما مقصد نهایی باید فراتر از کاهش مقطعی آمار باشد.
روز جهانی قربانیان سوانح رانندگی فرصتی است تا بار دیگر به این واقعیت توجه شود که پشت هر تصادف، انسانی با زندگی و خانوادهای چشمانتظار قرار دارد. جاده زمانی ایمنتر میشود که راننده، راهساز، ناظر و امدادگر هر کدام وظیفه خود را بهدرستی انجام دهند و پیشگیری را مقدم بر جبران بدانند.
در نهایت، هیچ مقصدی آنقدر ارزشمند نیست که رسیدن به آن، جان انسان را به خطر بیندازد. جاده باید مسیر رسیدن باشد؛ نه نقطه پایان زندگی.
منبع: خبرگزرای مهر



