جوان آنلاین: روزنامه فرانسوی لو فیگارو در گزارشی تحقیقی که دهم بهمن سال گذشته منتشر شده، از فعالیت شبکهای از حسابهای جعلی و کارزارهای هماهنگ در شبکه اجتماعی X پرده برداشته که با محوریت تبلیغ رضا پهلوی و تأثیرگذاری بر افکار عمومی ایران و محاسبات سیاسی امریکا فعالیت میکنند. یافتههای این گزارش نشان میدهد که بخش قابل توجهی از فعالیتهای ظاهراً مردمی در حمایت از پهلوی، با رفتارهای غیرعادی حسابهای کاربری و الگوهای سازمانیافته انتشار و بازنشر محتوا همراه است؛ موضوعی که به گفته پژوهشگران، احتمال دخالت یک بازیگر دولتی را مطرح میکند.
بر اساس دادههای مؤسسه تحقیقاتی Social Forensics که در گزارش فیگارو مورد استناد قرار گرفته، ۴ هزار و ۷۶۵ حساب کاربری با انتشار بیش از ۱۰۰ پیام در روز، در مجموع ۸۴۳میلیون پیام تولید کردهاند. همچنین ۱۱ هزار و ۴۲۱ حساب با تعاملات غیرعادی، یک میلیارد و ۷۰۰میلیون لایک ثبت کردهاند و ۸ هزار و ۸۳۰حساب نیز بارها نام کاربری خود را تغییر دادهاند. این حجم از فعالیت و الگوهای غیرعادی تعامل، از جمله نشانههایی است که در شناسایی شبکههای سازمانیافته و عملیات دستکاری افکار عمومی مورد توجه قرار میگیرد.
جف گلدبرگ، بنیانگذار Social Forensics، پیچیدگی و گستردگی دستکاریهای مشاهدهشده در فضای فارسیزبان را نشانه دخالت یک بازیگر دولتی ارزیابی کرده است. یکی از محورهای این فعالیتها، استفاده از نماد تاج برای تقویت محتوای سلطنتطلبانه و ایجاد تصور حمایت گسترده از رضا پهلوی است. برآورد این مؤسسه نشان میدهد بیش از ۹۵ درصد حسابهایی که از ایموجی تاج استفاده میکنند، جعلی هستند. این شیوه در مطالعات رسانهای با عنوان «آستروترفینگ» شناخته میشود؛
روشی که در آن با استفاده از حسابهای ساختگی و تعاملات هماهنگ، تصویری مصنوعی از یک مطالبه یا حمایت اجتماعی گسترده ایجاد میشود. در چنین شرایطی، افزایش لایکها، بازنشرها و پیامهای مشابه میتواند این تصور را به مخاطب منتقل کند که یک جریان سیاسی از پایگاه اجتماعی وسیعی برخوردار است، درحالیکه بخشی از این حجم فعالیت، حاصل سازماندهی و تقویت مصنوعی محتواست. گزارش فیگارو همچنین به نقش چهرههایی مانند حنانیا نفتالی، مشاور دیجیتال بنیامین نتانیاهو، در بازنشر و تقویت پیامهای مرتبط اشاره میکند.
در این چارچوب، فعالیت شرکتهای خصوصی اسرائیلی مانند Black Cube و Cyabra نیز مورد توجه قرار گرفته است؛ شرکتهایی که با نیروهای دارای سابقه فعالیت در ساختارهای اطلاعاتی اسرائیل ارتباط دارند. البته این موارد بهتنهایی اثباتکننده مشارکت مستقیم این شرکتها یا موساد در اداره حسابهای شناساییشده نیست. ابعاد دیگری از این عملیات در گزارش تحقیقی مرکز Citizen Lab دانشگاه تورنتو آشکار شده است.
این مرکز در تحقیق خود درباره شبکهای موسوم به PRISONBREAK، بیش از ۵۰ حساب جعلی در شبکه X را شناسایی کرده که با استفاده از هوش مصنوعی و انتشار پیامهای هماهنگ، مخاطبان ایرانی را به اقدام علیه جمهوری اسلامی تحریک میکردند. پژوهشگران با بررسی زمان فعالیت حسابها، محتوای منتشرشده و همزمانی آن با حملات نظامی اسرائیل در جنگ ۱۲روزه، دخالت یک نهاد ناشناس از دولت اسرائیل یا پیمانکاری تحت نظارت نزدیک آن را محتملترین فرضیه دانستهاند.
انتشار ویدئوی جعلی حمله به زندان اوین، فراخوان برای حرکت به سمت این زندان و کارزار موسوم به «فریاد ساعت هشت» از جمله نمونههای مستندشده در این تحقیق است. این شبکه همچنین با انتشار محتواهایی درباره بحران اقتصادی، کمبود آب و انرژی و نارضایتیهای اجتماعی، تلاش کرده است بر برداشت مخاطبان ایرانی از وضعیت کشور تأثیر بگذارد. نکته مهم دیگر، هدفگذاری این فعالیتها برای تأثیرگذاری بر محاسبات سیاسی امریکا است.
در گزارش فیگارو به حسابهایی اشاره شده که پیامهای خود را مستقیماً خطاب به دونالد ترامپ منتشر میکنند و خواستار اقدام علیه ایران و حمایت از رضا پهلوی هستند. به این ترتیب، تبلیغ پهلوی در فضای مجازی تنها به مخاطب ایرانی محدود نمیشود، بلکه بخشی از آن با هدف جلب حمایت سیاسی واشینگتن و تأثیرگذاری بر تصمیمگیرندگان امریکایی دنبال میشود. مجموع این یافتهها از وجود کارزارهایی حکایت دارد که با بهرهگیری از حسابهای جعلی، محتوای دستکاریشده و تعاملات هماهنگ، در پی تقویت یک روایت سیاسی مشخص درباره آینده ایران هستند؛
روایتی که رضا پهلوی را در مرکز خود قرار میدهد و همزمان میکوشد افکار عمومی ایران و محاسبات سیاسی امریکا را تحت تأثیر قرار دهد. با این حال، شواهد منتشرشده، دخالت احتمالی ساختار دولتی اسرائیل (بخوانید موساد) را تقویت میکند.
منبع: جوان آنلاین


