به گزارش گروه رسانهای شرق،
تعطیلیای که هفته گذشته باعث اختلال گسترده در صنعت هوانوردی آمریکا شد، نشان داد که نوسازی سامانه فرسوده کنترل ترافیک هوایی این کشور تا چه اندازه به امری فوری و اجتنابناپذیر تبدیل شده است. با این حال، شرایط سیاسی لازم برای وارد کردن این سامانه به قرن بیستویکم، بیش از پیش دور از دسترس به نظر میرسد.
پس از هزاران مورد تأخیر و لغو پرواز که برنامههای بیش از یک میلیون نفر را مختل کرد ــ افرادی که برای شرکت در مراسم عروسی، گردهماییهای خانوادگی، مراسم خاکسپاری، تعهدات کاری و رویدادهای ورزشی سفر میکردند ــ وضعیت سفرهای هوایی در ساعات اولیه صبح دوشنبه در آستانه بازگشت به حالت عادی قرار گرفت.
با این حال، اختلافها و اتهامزنیها بر سر توقف سراسری پروازها رو به افزایش است. دولت دونالد ترامپ در حال انتقال مسئولیت این بحران به دیگران است و در عین حال خواستار اختصاص دهها میلیارد دلار بودجه اضافی شده است؛ این در حالی است که دموکراتهای کنگره که بهتازگی قدرت بیشتری به دست آوردهاند، هشدار میدهند که هیچ چک سفیدامضایی در کار نخواهد بود و دولت نمیتواند بدون نظارت و پاسخگویی، هر میزان بودجهای را که میخواهد دریافت کند.
پرسشهای کلیدی در این زمینه عبارتاند از: چه عواملی باعث توقف پروازها شد و آیا چنین اتفاقی ممکن است دوباره رخ دهد؛ بهویژه آنکه موج سنتی سفرهای گسترده مردم در تعطیلات روز شکرگزاری در پیش است؟ آیا کاخ سفید برنامه و توانایی لازم برای حل این مشکل را دارد؟ رسیدگی به این مسئله چقدر هزینه خواهد داشت؟ و چه مدت طول میکشد تا سامانه جدید به مرحله بهرهبرداری کامل برسد؟
هرگونه تلاش موفقیتآمیز برای نوسازی این سامانه، مستلزم یک تلاش هماهنگ در سطح ملی، هدفی مشترک میان دو حزب، وجود رئیسجمهوری برخوردار از سرمایه سیاسی کافی برای به جریان انداختن اقدامات لازم و دولتی است که مردم بتوانند برای اجرای پروژههای بزرگ زیرساختی به آن اعتماد کنند.
تمام این مسائل این پرسش را مطرح میکند که آیا دستگاه اداری و اجرایی دولتی که در جنگ جهانی دوم و جنگ سرد پیروز شد، هنوز هم توانایی آن را دارد که پروژههای بزرگ را با سرعت، انعطافپذیری و در چارچوب بودجه تعیینشده به سرانجام برساند یا خیر.
پیامدهای توقف پروازها در روز جمعه نشان میدهد که شمار اندکی از این شرایط و پیشنیازها وجود دارند. فوریت ناگهانی نوسازی سامانه کنترل ترافیک هوایی نیز تنها فشارها بر کنگرهای را افزایش خواهد داد که در دوران پایانی فعالیت خود به سر میبرد و ممکن است ماه آینده برای جلوگیری از تعطیلی دوباره دولت با دشواری روبهرو شود.
تأمین بودجه و اصلاحات مربوط به سامانه کنترل ترافیک هوایی همچنین احتمالاً به یکی از نخستین آزمونهای دوره سیاسی پرمخاطرهای تبدیل خواهد شد که از سال آینده، با در دست گرفتن کنترل کنگره توسط دموکراتها و در حالی که رئیسجمهور همچنان از حزب جمهوریخواه است، آغاز میشود.
ترامپ سرانجام درباره بحران اظهارنظر کرد
شان دافی، وزیر حملونقل آمریکا، روز یکشنبه در برنامههای گفتوگومحور تلویزیونی حضور یافت و با درخواست از کنگره برای اقدام فوری، به آمریکاییها اطمینان داد که سفرهای هوایی همچنان ایمن هستند.
دافی به شبکه سیانان گفت: دهههاست که هیچ سرمایهگذاریای در این شبکه انجام نشده است… این موضوع بدترین رازِ حفظشده در واشنگتن است؛ رازی که تقریباً همه از آن خبر دارند. بنابراین، پرسش این است که خب، چه زمانی قرار است سرمایهگذاریهای لازم را انجام دهیم؟
یکی از عوامل پیچیدهکننده ماجرا این است که به نظر میرسد حادثه اخیر خود در نتیجه تلاش برای نوسازی همین سامانه رخ داده است. این مسئله بار دیگر پیچیدگی بازسازی و جایگزینی تجهیزات سختافزاری را نشان میدهد؛ تجهیزاتی که هماکنون نیز زیر فشار حجم ترافیک هوایی، بیش از ظرفیت طراحیشده خود فعالیت میکنند و در عین حال، امکان متوقف کردن فعالیت سامانه در جریان عملیات نوسازی وجود ندارد.
دافی به سیانان گفت که این فروپاشی عملیاتی در پی اجرای طرحی برای تعویض سیمهای مسی قدیمی و ازردهخارجشده آغاز شد؛ عملیاتی که ظاهراً موجب سرازیر شدن حجم عظیمی از دادهها به شبکه گستردهتر شد و ظرفیت آن را تحت فشار قرار داد.
توضیحات او دستکم نسبت به کنفرانس خبری مبهم و غیردقیقش در کاخ سفید در روز جمعه، پیشرفت محسوب میشد؛ کنفرانسی که در آن مارکوین مولین، وزیر امنیت داخلی، نیز حضور داشت. این نشست در شرایطی برگزار شد که فرودگاهها مملو از مسافرانی بودند که پروازهایشان متوقف شده بود، اما بهجای ارائه پاسخهای روشن، به جلسهای برای تمجید از ترامپ تبدیل شد.
مولین، در حالی که آشوب و سردرگمی هر لحظه بیشتر میشد و رئیسجمهور آمریکا بیش از هر چیز به دلیل سکوت کمسابقهاش مورد توجه قرار گرفته بود، با لحنی جدی و بدون کوچکترین نشانهای از طنز گفت: این همان چیزی است که رهبری رئیسجمهور ترامپ به نظر میرسد.
ترامپ سرانجام روز یکشنبه در شبکه اجتماعی تروث سوشال درباره این بحران اظهارنظر کرد. او با مقصر دانستن دولت جو بایدن در بروز این ناکامیها، از کنگره خواست که بهجای اختصاص بودجه در قالب مبالغ کوچک و تدریجی، بسته مالی عظیمی را برای نوسازی این سامانه تصویب کند.
با این حال، به نظر میرسید ترامپ به همان اندازه که نگران بحران هوانوردی است، به اولویتهای دیگر خود نیز توجه دارد؛ از جمله حکم یک قاضی که بهطور موقت طرح او را برای جایگزین کردن یک زمین گلف عمومی محبوب و پارک در واشنگتن با یک زمین گلف قهرمانی متوقف کرده است.
تصویری که روز جمعه از طریق اختلال گسترده در سامانه کنترل ترافیک هوایی در برابر افکار عمومی قرار گرفت، شاید همان تلنگری باشد که برای وادار کردن کنگره به اقدام لازم است.
اما رویکرد و کارنامه رئیسجمهور نشان میدهد که درخواست جدید دولت برای تأمین بودجه، بهویژه پس از آنکه دموکراتها کنترل کنگره را به دست بگیرند، با اختلافات و مناقشات جدی روبهرو خواهد شد.
سبک تصمیمگیری شتابزده و واکنشی دولت روز جمعه بهوضوح نمایان شد؛ زمانی که دافی، بدون ارائه هیچ توضیحی درباره علت افزایش بودجه یا نحوه هزینهکرد آن، میزان درخواست مالی دولت را از ۳۰ میلیارد دلار به ۵۰ میلیارد دلار افزایش داد.
کریس ون هالن، سناتور دموکرات که برای به دست گرفتن رهبری دموکراتها در مجلس سنا با چاک شومر رقابت میکند، گفت شکایت دافی از کمبود بودجه «واقعاً عجیب و مضحک» است؛ زیرا کنگره پیشتر، در قالب طرح موسوم به «لایحه بزرگ و زیبای ترامپ»، مبلغ ۱۲ میلیارد دلار را مطابق خواسته دولت در اختیار آن قرار داده بود، اما تاکنون تنها یکسوم این مبلغ هزینه شده است.
ون هالن گفت: من از هر میزان بودجهای که برای حل این مشکل ضروری باشد، حمایت خواهم کرد. ما باید این مشکل را با همکاری دو حزب حل کنیم.
با این حال، او هشدار داد: اگر به بودجه بیشتری نیاز دارند، باید بیایند و ضرورت آن را با ارائه دلایل و توضیحات روشن اثبات کنند.
جیم هایمز، نماینده دموکرات مجلس نمایندگان، مدعی شد که خود دولت در ایجاد این فاجعه نقش داشته است. او ایلان ماسک را مقصر دانست و گفت که ماسک باعث شد ۱۳۰۰ نفر از کارکنان اداره هوانوردی فدرال آمریکا بازنشسته شوند یا استعفا دهند و همچنین ۴۰۰ کارمند دوره آزمایشی نیز در چارچوب پاکسازیهای سال گذشته وزارت بهرهوری دولت از کار برکنار شدند.
هایمز به شبکه سیبیاس گفت: آنچه اکنون شاهد آن هستید، پیامدهای اقدامات ایلان ماسک است؛ کسی که بهسادگی بخش بزرگی از نیروی انسانی یک نهاد را از بین برد؛ نهادی که جمعه گذشته زندگی میلیونها آمریکایی را تحت تأثیر قرار داد.
آیا ترامپ توان و تمرکز لازم برای حل این مشکل را دارد؟
مشکلات و حاشیههای اخیر دولت ترامپ، بههیچوجه اعتمادها به توانایی این دولت برای اداره مؤثر کشور و حل بحران کنترل ترافیک هوایی را افزایش نمیدهد.
حتی کار بسیار سادهترِ بازسازی حوض انعکاس در محوطه نشنال مال واشنگتن ــ که یکی از پروژههای مورد علاقه شخصی ترامپ بود ــ به یک مضحکه تبدیل شد. در حال حاضر، کاخ سفید درگیر رسوایی مربوط به جنسن هوانگ، رئیس شرکت انویدیا است؛ فردی که نقشی اساسی در شکلدهی به سیاستهای ترامپ در حوزه هوش مصنوعی داشت، اما به دلیل روابط خارج از چارچوب ازدواج، از سمت خود کنارهگیری کرد. از جمله این روابط، ارتباط با زنی بود که یک مقام آمریکایی او را فردی توصیف کرده است که ممکن است با سازمان اطلاعاتی چین ارتباط داشته باشد.
در همین حال، ترامپ هنوز نتوانسته است به جنگ با ایران پایان دهد؛ جنگی که وعده داده بود تنها چند هفته طول خواهد کشید. این درگیری آخر هفته بار دیگر شدت گرفت و بهزودی وارد دهمین ماه خود خواهد شد. همچنین، سازمان بهداشت پانآمریکن روز جمعه اعلام کرد که ایالات متحده دیگر واجد شرایط برخورداری از وضعیت «حذف سرخک» نیست.
کاهش اعتماد عمومی به ترامپ در شکست فاجعهبار جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای نیز بهروشنی نمایان شد.
ناکامی دولت در برخی موارد، در هزینهکردن بودجههایی که کنگره تصویب کرده بود و باید صرف اهداف مشخصی میشدند، به تقویت درخواست قانونگذاران برای اعمال شروط سختگیرانه بر هرگونه بودجه جدید منجر خواهد شد.
دافی کاملاً درست میگوید که کمبود بودجه و تأخیر در نوسازی سیستم کنترل ترافیک هوایی، مشکلی مشترک در دولتهای مختلف بوده است. با این حال، نگرانیها درباره نحوه مدیریت این وضعیت از سوی کاخ سفید کنونی رو به افزایش است.
گزارشی که دفتر پاسخگویی دولت آمریکا، یک نهاد فدرال و غیرحزبی، در ماه سپتامبر منتشر کرد، هشدار داد که اگرچه اداره هوانوردی فدرال آمریکا در نوسازی سیستمهای قدیمی کنترل ترافیک هوایی پیشرفتهایی داشته است، اما «ممکن است سرعت اجرای پروژهها را بر هزینهها و اختلالات احتمالی در ترافیک هوایی اولویت داده باشد».
در این گزارش همچنین هشدار داده شده بود که اداره هوانوردی فدرال، برآوردی از هزینههای کل پروژهها در طول چرخه عمر آنها یا یک برنامه زمانبندی جامع برای پروژههای مرتبط در اختیار ندارد؛ نقصی که به گفته این نهاد ممکن است در نهایت باعث بروز اختلال در ترافیک هوایی یا تداوم وابستگی به سیستمهایی شود که بهشدت قدیمی و فرسودهاند.
هیچکس نمیتواند ادعا کند که وضعیت اضطراری روز جمعه غیرمنتظره بوده است. قانونگذاران و دولتهای مختلف، دهههاست هشدار میدهند که این سیستم قدیمی و بیش از ظرفیت خود تحت فشار است. مشکلات آن نیز نشاندهنده ناکامی گستردهتری در نوسازی زیرساختهای حیاتی کشور است.
ترامپ بارها فرودگاههای آمریکا را با امکانات و زیرساختهای مدرن حملونقل در چین و کشورهای در حال توسعه مقایسه کرده و آنها را در سطحی پایینتر دانسته است. با این حال، تلاشها برای نوسازی زیرساختها در آمریکا اغلب به دلیل اختلافات و کشمکشهای داخلی در کنگره و روند ناکارآمد تصویب بودجه با مانع روبهرو میشوند؛ روندی که در آن دولت پیوسته از یک بحران تعطیلی دولت به بحرانی دیگر و از یک آستانه خطرناک مالی به آستانهای دیگر کشیده میشود.
در حالی که ترامپ مسئولیت این وضعیت را متوجه بایدن دانست، اکثریت جمهوریخواه در کنگره بارها درخواستهای رؤسایجمهور دموکرات برای تأمین بودجه نوسازی صنعت هوانوردی را کاهش دادهاند.
در سال ۲۰۱۱، ون هولن که در آن زمان عضو مجلس نمایندگان بود، هشدار داد که «زیرساختهای هوانوردی کشورمان بهشدت به بازسازی و نوسازی نیاز دارد» و رهبران جمهوریخواه را متهم کرد که بودجه این بخش را تا سطح سال ۲۰۰۸ کاهش دادهاند.
در سال ۲۰۱۵، شان داناوان، مدیر دفتر مدیریت و بودجه در دولت باراک اوباما، رئیسجمهور وقت آمریکا، به جمهوریخواهان هشدار داد که کاهش ۲۵۵ میلیون دلاری از درخواست بودجه ۲.۶ میلیارد دلاری اداره هوانوردی فدرال، روند نوسازی را کُند خواهد کرد؛ روندی که در صورت اجرا نشدن، «به تشدید تأخیرهای پروازی در آینده و افزایش هزینههای جایگزینی تجهیزات و زیرساختها منجر خواهد شد».
در سال ۲۰۲۵، دموکراتها درباره درخواست بودجه ۱۲.۵ میلیارد دلاری ترامپ برای اداره هوانوردی فدرال ابراز نگرانی کردند و هشدار دادند که حتی جمهوریخواهان حاضر در کنگره و اعضای دولت در کاخ سفید نیز درباره اولویتها با یکدیگر اختلافنظر دارند.
اعضای دموکرات کمیته در نامهای خطاب به تد کروز، رئیس کمیته بازرگانی، علوم و حملونقل سنا، نوشتند: پیش از آنکه میلیاردها دلار را به سیستم کنترل ترافیک هوایی کشور اختصاص دهیم، باید اطمینان حاصل کنیم که سیاستها، برنامه اجرایی، زمانبندی و میزان بودجه بهدرستی تعیین شدهاند؛ تا مبادا پولی را که مالیاتدهندگان با زحمت به دست آوردهاند، صرف پروژهها و برنامههایی کنیم که در عمل قادر به حل مشکل نخواهند بود.
فاجعه هفته گذشته در فرودگاههای آمریکا، چنین پرسشهایی را پررنگتر خواهد کرد و ممکن است سال آینده به رویارویی میان کنگره دموکرات و رئیسجمهور جمهوریخواه منجر شود.
تامی داکورث، سناتور دموکرات ایالت ایلینوی، جمهوریخواهان را متهم کرد که در دو سالی که کنترل کنگره را در اختیار داشتند، برای پروژههای خودنمایانه و جاهطلبانه ترامپ بودجه پیدا کردند، اما برای اصلاح سیستم کنترل ترافیک هوایی کشور پولی اختصاص ندادند.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: اما برای اصلاح سیستم کنترل ترافیک هواییمان هیچ بودجهای پیدا نکردند؟ شاید بهتر باشد ترامپ ایمنی هوانوردی را بر طاق خودنمایانه و رقتانگیزش در طاق نصرت اولویت دهد.
اما دافی خواستار کمک است
او در گفتوگو با شبکه خبری سیانان گفت: من سیستمهایی دارم که متعلق به دهه ۱۹۹۰ هستند. رادارهایی دارم که به دهههای ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ تعلق دارند. ما در آمریکا میتوانیم بر سر مسائل مختلف با یکدیگر اختلاف و جدل داشته باشیم، اما دستکم بر سر این موضوع دعوا نکنیم.
در تئوری، وضعیت اضطراری در سیستم کنترل ترافیک هوایی که میتواند ایمنی تکتک مسافران پروازها در آمریکا را به خطر بیندازد، موضوعی است که بیش از هر چیز به سازش و همکاری دوحزبی نیاز دارد.
بنابراین، پرسش اصلی اکنون این است که آیا قطبیشدن عمیق و دیرپای جامعه آمریکا بار دیگر تلاشها برای حل یکی از فوریترین بحرانهای کشور را ناکام خواهد گذاشت یا خیر.
منبع: شبکه شرق



