براساس آمار، دست‌کم تعداد پروازهای لغو شده در جمعه و دیروز به ۱۲هزار و ۵۰۶ رسیده است. مقام‌های آمریکایی علت بحران را اختلال مخابراتی، ناپایداری داده‌های راداری و اضافه‌بار تجهیزات و مسیریاب‌های قدیمی اعلام کردند؛ رخدادی که بار دیگر فرسودگی زیرساخت‌های هوانوردی این کشور را در کانون توجه قرار داد. شرکت ایر اسپیس اینتلجنس، طراح سیستم مدیریت ترافیک هوایی مبتنی بر هوش مصنوعی اداره هوانوردی فدرال، اعلام کرد فناوری این شرکت هیچ دخالتی در توقف سراسری پروازها نداشته است.
شان دافی، وزیر حمل‌ونقل، هزینه نوسازی شبکه‌ها، تجهیزات و مراکز کنترل ترافیک هوایی را حدود ۵۰ میلیارد دلار برآورد کرده است. در کنار احتمال نقص فنی، گمانه‌زنی درباره حمله سایبری نیز مطرح شد. گزارش رسمی نهاد نظارتی کنگره آمریکا در سپتامبر امسال که براساس آن اختلال سیگنال و تهدیدهای مشابه را پیش‌بینی کرده بود زنگ خطر درخصوص چنین روزی را روشن کرده بود. بااین‌حال، مولین، وزیر امنیت داخلی گفت تاکنون نشانه‌ای از حمله سایبری یا خرابکاری به دست نیامده و بررسی‌ها برای شناسایی علت اختلال ادامه دارد.
با این حال چه مسأله خرابکاری باشد و چه فرسودگی برای کشوری که ادعای ابرقدرتی دارد یک رسوایی رقم خورده است. عقب‌افتادگی زیرساختی عموسامدونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، از زمان اعلام توقف سراسری پروازها توسط اداره هوانوردی فدرال، درباره این وضعیت اظهارنظری نکرده است و در انظار عمومی ظاهر نشده است. مولین پس از آن‌که یک خبرنگار در نشست خبری کاخ سفید پرسید چرا رئیس‌جمهور درباره این اختلال موضع‌گیری عمومی نکرده است، اعلام کرد دونالد ترامپ برای پاسخگویی به تعطیلی سراسری پروازها «کاملا درگیر» بوده است.
سکاندار کاخسفید در گفت‌وگو با شبکه فاکس‌نیوز در واکنش به لغو پروازها در آمریکا ادعا کرد: «به نظر نمی‌رسد توقف پروازها ناشی از حمله سایبری یا هوش مصنوعی بوده باشد.» وی همچنین احتمال داد بحران هوانوردی نتیجه اتکا به سامانه‌ای باشد که بخش‌هایی قدیمی و از کارافتاده دارد. از سوی دیگر، وزیر حمل‌ونقل آمریکا با اشاره به فرسودگی زیرساخت‌های هوانوردی این کشور گفت: سامانه ناوبری هوایی آمریکا بسیار قدیمی است و بسیاری از برج‌های مراقبت پرواز بیش از ۱۰۰ سال قدمت دارند.
وی تأکید کرد: دولت باید در نوسازی این برج‌ها و همچنین بسیاری از فرودگاه‌های سراسر کشور سرمایه‌گذاری کند. نقص در به‌روزرسانی نرم‌افزاریبلومبرگ به نقل از یک مقام مطلع گزارش داد اف‌بی‌آی معتقد نیست حمله سایبری یا فعالیت مجرمانه عامل بروز این خرابی بوده است. این مقام مطلع بیان کرد محققان در حال بررسی این مسأله هستند که آیا یک به‌روزرسانی نرم‌افزاری می‌تواند عامل قطعی بوده باشد یا خیر، هرچند هنوز علت اصلی تعیین نشده است.
اداره هوانوردی فدرال در ماه ژوئن امسال (خرداد/تیرماه ۱۴۰۵) برای توسعه و استقرار سامانه اسمارت که از هوش مصنوعی برای پشتیبانی از مدیریت ترافیک هوایی بهره می‌برد، قراردادی ۸۷۵ میلیون دلاری با شرکت ای‌اس‌آی منعقد کرد. در همین راستا، تامی داکورت، سناتور دموکرات، خواستار انجام «تحقیقات جامع و کامل» درباره مشکلات ارتباطی گزارش‌شده از سوی اداره هوانوردی فدرال شده است.
داکورت در مطلبی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «امنیت آسمان ما بر پایه سامانه‌های پشتیبان بنا شده است و هرآنچه به توقف سراسری پروازها انجامیده، انجام تحقیقات جامع و کامل را ایجاب می‌کند.» او افزود: «به عنوان عضو ارشد کمیته فرعی هوانوردی، پاسخگویی اداره هوانوردی فدرال را مطالبه خواهم کرد.»این اختلال تازه‌ترین نشانه فشار بر سیستم کنترل ترافیک هوایی ایالات متحده محسوب می‌شود. این شبکه همزمان با تلاش اداره هوانوردی فدرال برای جایگزینی زیرساخت‌های فرسوده با مشکلاتی نظیر خرابی تجهیزات، نقص‌های ارتباطی و کمبود کنترل‌کننده مواجه است.
منبع: جام جم آنلاین
