به گزارش خبرگزاری صداوسیما، به نقل از رویترز، شرکتهای گوگل، متا و تیکتاک با ثبت شکایتهای جداگانه علیه ایالت کالیفرنیا، تلاش میکنند مانع اجرای قانون جدیدی شوند که با هدف محافظت از کودکان در برابر استفاده اجباری و اعتیادآور از شبکههای اجتماعی به تصویب رسیده است. این قانون که با عنوان «AB ۱۷۰۹» شناخته میشود، سکوهای شبکههای اجتماعی را از ارائه برخی قابلیتهای موسوم به «ویژگیهای روانشناختی استثمارگرانه» به کاربران زیر ۱۶ سال منع میکند. پخش خودکار ویدئوها و پیشنهادهای شخصیسازیشده محتوا بر اساس علایق و رفتار کاربران از جمله این قابلیتها هستند.
همچنین سکوها ملزم خواهند بود حسابهای کودکان را که از این ویژگیها برخوردارند، حذف کنند. این قانون قرار است از اول ژانویه ۲۰۲۷ اجرایی شود؛ مگر اینکه دادگاه اجرای آن را متوقف یا آن را باطل کند. گوگل، متا و تیکتاک در شکایتهای خود استدلال کردهاند که قانون جدید کالیفرنیا فراتر از اختیارات دولت ایالتی است و در عمل، شرکتها را مجبور میکند شیوه مورد نظر قانونگذاران را برای انتخاب، دستهبندی و نمایش محتوا به کودکان به کار بگیرند. مهمترین محور اعتراض این شرکتها، نقض آزادی بیان و حق تصمیمگیری درباره نحوه ارائه محتواست.
آنها معتقدند پیشنهاد محتوای شخصیسازیشده و نحوه نمایش مطالب، بخشی از فعالیت تحریریهای و مدیریتی سکوها محسوب میشود و دولت نمیتواند بهسادگی درباره این سازوکارها تصمیمگیری کند. از سوی دیگر، شرکتها معتقدند مسئولیت تصمیمگیری درباره نوع محتوای قابل دسترس برای کودکان باید تا حد زیادی بر عهده والدین باشد، نه دولت. آنها هشدار میدهند محدودیتهای گسترده ممکن است حتی ابزارهایی را مختل کند که برای کمک به کودکان در یافتن محتوای آموزشی و متناسب با سن آنها طراحی شدهاند.
خوزه کاستاندا، سخنگوی گوگل، در این باره گفت: «والدین در بهترین موقعیت قرار دارند تا تصمیمهای درست را برای خانوادههای خود بگیرند.» او افزود: «قوانین بیش از حد گستردهای مانند این قانون، در واقع سامانههایی را که برای کمک به کودکان در یافتن ویدئوهای باکیفیت و متناسب با سن آنها ساختهایم، مختل میکنند.» متا نیز در شکایت خود اعلام کرده است که کالیفرنیا نمیتواند قضاوتهای تحریریهای این شرکت درباره نحوه گزینش و نمایش میلیاردها پست را نادیده بگیرد؛
بهویژه در شرایطی که کودکان همچنان میتوانند بدون محدودیت زمانی از سایر پلتفرمهای آنلاین با خدمات مشابه استفاده کنند. تیکتاک نیز استدلال کرده است که نمیتوان آزادی بیان مورد حمایت قانون اساسی را صرفاً با این توجیه محدود کرد که قانونگذاران برخی ایدهها یا تصاویر را برای جوانان نامناسب میدانند. دفاع کالیفرنیا از محدودیتهای جدید در مقابل، گوین نیوسام، فرماندار کالیفرنیا، هنگام امضای این قانون در ۱۰ سپتامبر اعلام کرد که ایمنی کودکان باید در مرکز هرگونه بحث درباره فناوری قرار داشته باشد.
او تأکید کرد: کالیفرنیا در برابر فناوری کنترلنشدهای که کودکان را در معرض خطر قرار میدهد، سکوت نخواهد کرد. دفتر راب بونتا، دادستان کل کالیفرنیا و مسئول دفاع از این قانون در دادگاه، نیز اعلام کرده است که شکایتهای شرکتها را بررسی میکند و متعهد به دفاع از قوانین این ایالت برای محافظت از کودکان در فضای آنلاین است. هشدار درباره اعتیاد کودکان به شبکههای اجتماعی مخالفت شرکتهای فناوری با این قانون در شرایطی مطرح میشود که سکوهای بزرگ اجتماعی در آمریکا با هزاران شکایت از سوی خانوادهها، مناطق آموزشی، شهرداریها و نهادهای دولتی روبهرو هستند.
شاکیان مدعیاند؛ طراحی برخی قابلیتهای این پلتفرمها، از جمله الگوریتمهای پیشنهاد محتوا و سازوکارهای تشویق به تماشای مداوم ویدئوها، کاربران کودک و نوجوان را به استفاده طولانیمدت و کنترلنشده از شبکههای اجتماعی سوق میدهد و در تشدید مشکلات سلامت روان، از جمله اضطراب و افسردگی، نقش دارد. در همین زمینه، متا در ماه اوت با توافقهایی با تقریباً تمامی ایالتهای آمریکا موافقت کرد که بر اساس آن، ممکن است تا سقف ۱۸ میلیارد دلار پرداخت کند و محدودیتهایی برای استفاده نوجوانان از فیسبوک و اینستاگرام اعمال کند.
این توافقها در پی اتهامهای مربوط به نقض قوانین حریم خصوصی و حمایت از مصرفکنندگان صورت گرفته است. با این حال، متا همچنان هرگونه تخلف را رد میکند. مخالفت مدافعان حقوق دیجیتال البته مخالفت با قانون کالیفرنیا تنها به شرکتهای فناوری محدود نمیشود. بنیاد مرزهای الکترونیکی (EFF)، از سازمانهای غیرانتفاعی فعال در زمینه دفاع از حقوق دیجیتال، نیز این قانون را «یک کابوس بزرگ برای حریم خصوصی و آزادی بیان» توصیف کرده است.
منتقدان معتقدند اجرای چنین محدودیتهایی ممکن است شرکتها را به جمعآوری اطلاعات بیشتر برای تشخیص سن کاربران وادار کند و در نتیجه، نگرانیهایی درباره حریم خصوصی و نظارت بر فعالیت کاربران ایجاد شود. مناقشه شکلگرفته در کالیفرنیا بار دیگر یکی از چالشهای مهم حکمرانی فضای مجازی را مطرح میکند: چگونه میتوان از کودکان در برابر سازوکارهای اعتیادآور پلتفرمها محافظت کرد، بدون آنکه آزادی دسترسی به اطلاعات، حریم خصوصی و حقوق کاربران نادیده گرفته شود؟
با توجه به حضور گسترده کودکان و نوجوانان در فضای مجازی و دغدغه خانوادهها درباره مدتزمان استفاده از شبکههای اجتماعی، محتوای پیشنهادی الگوریتمها و تأثیر این پلتفرمها بر سلامت روان نسل جوان، این موضوع در کشورهای مختلف از اهمیت برخوردار است. تجربه کالیفرنیا نشان میدهد حتی در کشورهایی که شرکتهای فناوری بزرگ از نفوذ اقتصادی و حقوقی قابل توجهی برخوردارند، موضوع مسئولیت پلتفرمها در قبال سلامت کودکان به یکی از محورهای جدی قانونگذاری تبدیل شده است.
منبع: خبرگزاری صدا و سیما



