به نقل از سازمان ملی زمین و مسکن و بازآفرینی , علی نبیان، مدیرعامل سازمان ملی زمین و مسکن و سرپرست شرکت بازآفرینی شهری ایران با اشاره به تغییرات گسترده کالبدی در سال‌های گذشته در بافت پیرامون حرم مطهر رضوی اظهار داشت: بافت قدیم اطراف بارگاه ملکوتی امام هشتم (ع) در دهه‌های گذشته دستخوش تغییرات بنیادینی شد که این تحولات، علاوه بر تحت‌الشعاع قرار دادن بناهای تاریخی و هویتی شهر، بخشی از عملکردهای مهم تأمین‌کننده مایحتاج و نیازهای روزمره زایران و مجاوران را نیز از بین برد؛
به‌گونه‌ای که ساکنان برای تأمین نیازهای اولیه ناچار به پیمودن مسافت‌های طولانی به بازارهای دوردست پیرامون حرم بودند، در حالی که پیش‌تر، تیمچه‌ها در قلب هر محله به‌عنوان کانون تعاملات اجتماعی عمل می‌کردند. وی افزود: در راستای جبران کاستی‌های گذشته و احیای جریان حیات شهری، شرکت بازآفرینی شهری ایران , شهرداری ثامن و شرکت عمران و مسکن‌سازان ثامن تصمیم به احداث ۱۰ تیمچه در محلات مختلف منطقه ثامن گرفته‌اند؛
مراکزی که به سبک تیمچه‌های سنتی خراسانی و با ساختاری یکپارچه در سه طبقه، عملکردهای اقامتی، فرهنگی و خدماتی به‌ویژه بهداشتی را در کوچه‌های بافت پیرامونی حرم مطهر مستقر می‌کنند. سرپرست شرکت بازآفرینی شهری ایران با اشاره به جزئیات جانمایی و ویژگی‌های پروژه‌ها تصریح کرد: از مجموع این ۱۰ تیمچه، نخستین پروژه در کوچه شهید سالاری‌مقدم جانمایی شده که با مساحت بیش از ۸۰۰ مترمربع، یکی از بزرگ‌ترین تیمچه‌های پیش‌بینی‌شده است. این راسته همواره نقطه‌ای پویا و فعال بوده اما در طرح‌های قبلی ساخت‌وساز، مطالبات و خدمات محله‌ای مورد نیاز ساکنان در آن لحاظ نشده بود؛
از این‌رو وجود مساجد پویا، فضای سبز، قرارگیری در مسیر تشرف و مجاورت با آثاری چون مسجد قاجاری جعفری و سه مسجد فعال دیگر، کوچه سالاری‌مقدم را به انتخابی راهبردی برای آغاز پروژه تبدیل کرده است. نبیان پیرامون دومین پروژه این بسته اجرایی خاطرنشان کرد: عملیات اجرایی دومین مرکز در خیابان قدیمی نوغان (حدفاصل نوغان ۴ و راسته نوغان، پشت خانه تاریخی طلایی ثبت ملی شده) با عرصه بیش از ۴۰۰ مترمربع آغاز شده است. این تیمچه در جوار مسجد هفت‌در و در مسیر مستقیم تشرف به حرم واقع است. همچنین پروژه سوم در ابتدای کوچه عسگریه کلید می‌خورد؛
محله‌ای قدیمی با چندین هتل که به‌رغم این ظرفیت جمعیتی، از امکانات اولیه خدماتی بی‌بهره مانده است. این کوچه تاریخی با دربرداشتن ۸ اثر ثبت‌ملی و ۶ اثر واجد ارزش و نمای کم‌نظیر گنبد و گلدسته در نزدیکی بازار رضا (ع) و حسینیه آیت‌الله قمی، بار هویتی ممتازی دارد.
معاون وزیر راه و شهرسازی با تشریح کاربری‌ها و برنامه زمان‌بندی طرح‌ها گفت: تمامی تیمچه‌ها دارای ساختار معماری همگون و در سه طبقه طراحی شده‌اند و طبق برنامه‌ریزی صورت‌گرفته، ظرف یکسال از زمان شروع عملیات اجرایی احداث می‌شوند و خدماتی چون سرویس‌های بهداشتی، نانوایی، مراکز عرضه غذای ارزان و سالم، فضاهای حسینیه و اقامتی را در اختیار زائران و مجاوران قرار می‌دهند.
وی «هم‌راستایی سکونت و زیارت » را راهبرد بنیادین این اقدام برشمرد و تأکید کرد: مشهد مقدس ترکیبی ناگسستنی از سکونت، زیارت و فضای خدماتی است و کاربری هر تیمچه دقیقاً متناسب با ویژگی‌ها و کمبودهای همان محدوده تعریف می‌شود تا کیفیت تشرف ارتقا یافته و پایداری زیست محلی تثبیت گردد. در عین حال، خودکفایی اقتصادی و انتفاع پایدار بومی شرط اصلی ماندگاری است؛ بنابراین در واگذاری کسب‌وکارها و فعالیت‌های مستقر در این تیمچه‌ها، با تکیه بر تعلق خاطر اجتماعی و تاریخی ساکنان، اولویت قطعی با بومیان و نیروهای محلی هر محدوده خواهد بود.
منبع: خبرگزاری موج
