محمدرضا شریفی‌نیا، بازیگر، با تأکید بر ضرورت نگاهی گسترده‌تر به مفهوم ایثار در سینما، گفت: روایت ایثار تنها به بازنمایی لحظه شهادت و حضور در میدان نبرد محدود نمی‌شود؛ گاه باید از خانواده، تربیت و انتخاب‌هایی گفت که انسان را به نقطه فداکاری و ازخودگذشتگی می‌رساند؛ نگاهی که می‌تواند افق‌های تازه‌ای پیش روی جشنواره ملی فیلم ایثار بگشاید.
به گزارش حیات، محمدرضا شریفی‌نیا، بازیگر و فعال سینما، در نخستین نشست شورای سیاست‌گذاری سومین جشنواره ملی فیلم ایثار، با اشاره به ضرورت بازنگری در معیارهای انتخاب و داوری آثار، بر اهمیت توجه به زمینه‌های خانوادگی، تربیتی و اجتماعی شکل‌گیری شخصیت‌های ایثارگر در سینما تأکید کرد.
وی با تفکیک میان فیلم‌هایی که به بازنمایی ایثار، جهاد و شهادت در میدان نبرد می‌پردازند و آثاری که به چگونگی شکل‌گیری شخصیت‌های ایثارگر توجه دارند، اظهار کرد: برخی فیلم‌ها به ایثار و شهادت در جبهه می‌پردازند، اما گروه دیگری از آثار، فرایند شکل‌گیری شخصیت‌هایی را روایت می‌کنند که در نهایت به انسان‌هایی ایثارگر و شهید تبدیل می‌شوند. این فرایند در بستر خانواده، مناسبات خانوادگی و شیوه تربیت شکل می‌گیرد و باید در ارزیابی آثار مورد توجه قرار گیرد.
شریفی‌نیا با تأکید بر اهمیت پرداختن به زمینه‌های شکل‌گیری شخصیت شهدا در آثار سینمایی افزود: گاهی آنچه پیش از شهادت یک شخصیت و در مسیر شکل‌گیری هویت او اتفاق افتاده است، به‌اندازه بازنمایی لحظه شهادت یا حضور او در میدان نبرد اهمیت دارد. بنابراین، نباید نگاه خود را صرفاً به آثاری محدود کنیم که مستقیماً به تصویر کشیدن شهدا و صحنه‌های جنگ می‌پردازند.
وی با اشاره به ظرفیت آثار اجتماعی و خانوادگی در تبیین مفاهیم ایثار و شهادت خاطرنشان کرد: ممکن است در یک فیلم، صحنه یا موضوع مستقیمی درباره شهادت وجود نداشته باشد، اما محتوای اثر به‌گونه‌ای باشد که ریشه‌های ایثار، فداکاری و ازخودگذشتگی را به نمایش بگذارد.
این بازیگر سینما با اشاره به فیلم «در آغوش درخت» به‌عنوان نمونه‌ای از این رویکرد تصریح کرد: ممکن است در ظاهر این فیلم موضوع مستقیمی درباره شهادت مطرح نباشد، اما می‌توان از منظر مفاهیم بنیادی و زمینه‌های شکل‌گیری ارزش‌های انسانی به آن نگاه کرد. چنین آثاری نشان می‌دهند که پرداختن به فرهنگ ایثار و شهادت لزوماً به معنای بازنمایی مستقیم جنگ یا شهادت نیست.
عضو شورای سیاست‌گذاری سومین جشنواره ملی فیلم ایثار با اشاره به تأثیر عنوان جشنواره بر ذهنیت فیلم‌سازان و ارزیابی آثار گفت: هنگامی که عنوان «فیلم ایثار» مطرح می‌شود، ممکن است ذهنیت محدودی درباره مصادیق آثار مرتبط با این حوزه شکل بگیرد؛ درحالی‌که باید ظرفیت‌های متنوع سینما را برای پرداختن به مفاهیم ایثار و فداکاری در نظر گرفت.
وی تأکید کرد: توجه به ابعاد مختلف فرهنگی، تربیتی و اجتماعی ایثار می‌تواند دامنه انتخاب آثار را گسترش دهد و زمینه شناسایی فیلم‌هایی را فراهم کند که بدون پرداخت مستقیم به موضوع شهادت، حامل مفاهیم عمیق انسانی و ارزشی هستند.
شریفی‌نیا با اشاره به نقش هیئت انتخاب و داوران در تحقق این رویکرد افزود: لازم است معیارهای انتخاب آثار به‌گونه‌ای تعریف شوند که علاوه بر پرداخت مستقیم به موضوع ایثار و شهادت، ظرفیت‌های محتوایی و مفهومی آثار در بازنمایی زمینه‌های شکل‌گیری این ارزش‌ها نیز مورد توجه قرار گیرد.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، ارتقای اعتبار حرفه‌ای جشنواره را از الزامات افزایش مشارکت هنرمندان دانست و اظهار کرد: اعتبار یک جشنواره برای افرادی که قصد شرکت در آن را دارند، اهمیت بسیاری دارد. باید شرایطی فراهم شود که جایگاه جشنواره از نظر کیفیت برگزاری، سطح داوری و ارزش جوایز ارتقا یابد و حضور در آن به فرصتی معتبر برای هنرمندان تبدیل شود.
شریفی‌نیا افزود: برای افزایش اعتبار جشنواره باید مجموعه‌ای از عوامل، از جمله سطح و اعتبار داوران، ارزش جوایز و جایگاه حرفه‌ای رویداد، به‌صورت هم‌زمان مورد توجه قرار گیرد. هرچه این مؤلفه‌ها تقویت شوند، انگیزه هنرمندان برای حضور در جشنواره نیز افزایش خواهد یافت.
وی با تأکید بر ضرورت ایجاد مزیت رقابتی برای جشنواره ملی فیلم ایثار خاطرنشان کرد: هدف باید این باشد که جشنواره به جایگاهی برسد که هنرمندان برای حضور در آن اشتیاق فراوان داشته باشند و شرکت در آن را فرصتی ارزشمند در مسیر حرفه‌ای خود بدانند.
این بازیگر سینما در ادامه، با اشاره به اهمیت نمادسازی در تثبیت هویت جشنواره‌ها، پیشنهاد کرد برای جشنواره ملی فیلم ایثار نیز نماد و تندیسی اختصاصی طراحی شود.
وی با اشاره به تجربه جشنواره‌های معتبر سینمایی در بهره‌گیری از نمادهای شناخته‌شده گفت: جشنواره‌ها می‌توانند با تعریف یک نماد مشخص و ماندگار، هویت مستقل خود را تقویت کنند. جشنواره ملی فیلم ایثار نیز می‌تواند با طراحی تندیس و نمادی متناسب با مفاهیم و اهداف خود، زمینه شکل‌گیری یک نشان فرهنگی شناخته‌شده را فراهم کند.
شریفی‌نیا تأکید کرد: چنین نمادی، در صورت برخورداری از طراحی مناسب و پیوند معنادار با هویت جشنواره، می‌تواند در فرایند برندسازی این رویداد نقش مؤثری داشته باشد و به شناخته‌شدن بیشتر آن در فضای سینمایی کشور کمک کند.
این بازیگر در پایان، بر ضرورت توجه هم‌زمان به محتوای آثار، معیارهای انتخاب و داوری، اعتبار حرفه‌ای و هویت بصری جشنواره تأکید کرد و ارتقای این مؤلفه‌ها را زمینه‌ساز افزایش جایگاه سومین جشنواره ملی فیلم ایثار و جذب گسترده‌تر هنرمندان دانست.
منبع: حیات
