رویداد۲۴| یک ساعت پیش از شروع بازی ملوان مقابل تراکتور در ورزشگاه سیروس قایقران یا همان سن سیروس ویدئو‌های مربوط به درگیری و فحاشی روی سکو‌ها در فضای رسانه‌ای منتشر شد و دقایقی بعد خبر رسید محمدرضا زنوزی مالک تراکتور که در عمان به سر می‌برد دستور داده -به دلیل آنچه خودش توهین‌های نژادپرستانه عنوان کرد- تراکتور بازی نکند. در نهایت ساعت ۵ یعنی ساعت شروع مسابقه تراکتور در مراسم آغازین بازی حاضر شد، اما قبل از سوت شروع مسابقه زمین را ترک کرد تا یکی از جنجالی‌ترین اتفاقات چند سال اخیر فوتبال ایران رقم بخورد.
تراکتور و ملوان هر دو مدعی به صورت خلاصه ملوانی‌ها می‌گویند شجاع خلیل زاده در هنگام تمرین پیش از شروع بازی دوباره اقدام به «کشاله نمایی» مقابل انزلی چی‌ها کرده و این جو سکو‌ها را به هم ریخته است. همچنین ملوان در پاسخ به اتهام توهین نژادپرستانه ویدئویی منتشر کرد که نشان می‌دهد تراکتوری‌های حاضر در ورزشگاه شعار «آستارا و حیران؛ متعلق به آذربایجان» سر می‌دهند! و توضیح داد که رسانه قصد وارونه نمایی واقعیت را دارد. یعنی ابتدا این تراکتوری‌ها بودند که پای مسائل نژادی و قومی قبلیه‌ای را به این مسابقه فوتبال باز کردند.
آستارا و حیران غربی‌ترین شهر‌های استان گیلان با مردمانی اغلب ترک زبان هستند. در سمت مقابل تراکتور می‌گوید ملوانی‌ها از همان لحظات آغازین ورود بازیکنان تراکتور به زمین شعارهای قومیتی و نژادپرستانه را آغاز و به بازیکنان تراکتور فحاشی کردند و از آنجایی که تعدادشان بیشتر از تراکتوری‌ها بود شعارهاشان فضای غالب ورزشگاه را تحت تاثیر قرار داد. مدیران تراکتور با استناد به اظهارات پیشین مهدی تاج که گفته بود در صورتی که در ورزشگاه شعار نژادپرستانه سر داده شود بازی سه هیچ می‌شود اقدام به ترک ورزشگاه کردند.
پس از این اتفاق گروه‌های مختلف سیاسی، فرهنگی، ورزشی و هواداران در شبکه‌های اجتماعی به این موضوع واکنش نشان دادند. از جمله نمایندگان مجلس، استانداران، مدیران ورزشی و ورزشکاران، وزارت ورزش و جوانان و…
بیشتر بخوانید: بیانیه تند تراکتور پس از لغو بازی با ملوان؛ کرامت انسانی مهم‌تر از قهرمانی است
حال همه منتظر تصمیم نهایی کمیته انضباطی فدراسیون فوتبال هستند که باید بر اساس گزارش ناظر و داور بازی نتیجه مسابقه را اعلام کند. نتیجه‌ای که هر چه باشد یک جنجال بزرگ در ادامه خواهد داشت چرا که هر دو مالک باشگاه تراکتور و ملوان تاکید کرده‌اند در صورتی که رای به ضرر آنها شود تیم را از لیگ بیرون می‌کشند. فارغ از بحث نتیجه، اما اتفاق رخ داده فضای بسیار مبهمی را در فوتبال کشور ایجاد کرده است. تراکتور پای ثابت جنجال‌ها اگر در گول سرچ کنید جنجال تراکتور به صورت خودکار چندین مورد اصطلاحا به شما ساجست می‌شود.
جنجال تراکتور-پرسپولیس، جنجال تراکتور-چادرملو، جنجال تراکتور-خیبر، جنجال تراکتور-سپاهان، جنجال تراکتور-گل گهر و… کمتر تیم دارای هواداری در ایران هست که برگزاری بازی اش مقابل تراکتور دست کم یک بار به جنجال کشیده نشده باشد. این به معنای مقصر بودن تراکتور، بازیکنان این تیم یا پرشور‌ها نیست، اما نشانه‌ای قابل اعتنا و سر نخی مهم برای پیگیری موضوعات مرتبط با جو مسموم هواداری در فوتبال ایران است.
این جنجال‌ها گاهی به خاطر حضور برخی بازیکنان نظیر شجاع خلیل زاده یا علیرضا بیرانوند بوده که با رفتار خود هواداران را تحریک کرده‌اند، گاهی به خاطر شعارهای هواداران دو تیم بوده، گاهی تصمیمات عجیب و غریب فدراسیون فوتبال که حس تبعیض به جامعه فوتبال تزریق کرده این فضا را شکل داده و گاهی هم فضای پرتنش کشور به روی سکو‌ها کشیده شده است. نکته بسیار مهم اینکه نشانه‌های بروز چنین شرایطی از سال‌ها پیش در فوتبال کشور دیده شده بود و کارشناسان و رسانه‌ها نسبت به آن هشدار داده بودند، اما یا مورد توجه قرار نگرفتند یا به شیوه‌ای دیگر تفسیر شدند تا کار به اینجا بکشد.
نژادپرستی یا توهین قومیتی؟ واژه نژادپرستی چند سالی است وارد ادبیات فوتبال ایران شده و اغلب هنگامی به کار برده می‌شود که تیمی منتسب به یک قومیت در استادیوم مورد فحاشی هواداران تیم رقیب قرار می‌گیرد. با این حال نباید فراموش کرد نژادپرستی به آن مفهوم تاریخی در اینجا چندان کاربرد ندارد. به بیان دیگر توهین‌های قومیتی که اغلب سطحی و به خاطر کل کل و کری خوانی انجام می‌شود با نژادپرستی متفاوت است.
البته هستند گروه‌های کوچکی که قومیت خود را در قالب نژاد و ملیت جا می‌زنند و توهین‌ها را در دسته بندی نژادپرستی قرار می‌دهند، اما در یک نگاه کلی نژادپرستی با آن پیشینه تاریخی در ایران موضوعیت ندارد.
منبع: رویداد 24
