باشگاه خبرنگاران جوان -ورود نخستین محموله خودروهای وارداتی به منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی مهران در شهریور امسال، امید تازهای برای فعال شدن یکی از ظرفیتهای اقتصادی ایلام ایجاد کرد. این رویداد قرار بود زمینه نوسازی ناوگان خودرویی، جذب سرمایههای تازه و رونق فعالیتهای تجاری در استان را فراهم کند، اما طولانی شدن انتظار برای پلاکگذاری، اکنون به یکی از دغدغههای واردکنندگان تبدیل شده است.
برای سرمایهگذارانی که با اتکا به وعدههای حمایتی و امید به آغاز فعالیت اقتصادی در منطقه آزاد مهران، منابع مالی خود را به واردات خودرو اختصاص دادهاند، زمان اهمیت ویژهای دارد و توقف خودروها و نامشخص بودن زمان بهرهبرداری از سرمایه صرف شده، هزینههایی را به این فعالان تحمیل کرده و نگرانی از تداوم وضعیت موجود را افزایش داده است. منطقه آزاد مهران که طرح شکلگیری آن به سال ۱۳۸۹ بازمیگردد، پس از سالها پیگیری در سال ۱۴۰۰ به تصویب نهایی رسید و اساسنامه آن نیز در دیماه ۱۴۰۱ به تأیید شورای نگهبان رسید.
انتصاب اعضای هیأت مدیره در آذر ۱۴۰۴ و تصویب طرح جامع منطقه در مهرماه همان سال، زمینه را برای ورود به مرحله تازهای از فعالیتهای اجرایی فراهم کرد. هدف از راهاندازی این منطقه تسهیل تجارت و صادرات، جذب سرمایه و تقویت جایگاه اقتصادی غرب کشور است، با این وجود تحقق این اهداف به فراهم شدن زیرساختها و مهمتر از آن، تبدیل تصمیمها و توافقهای اداری به خدمات عملی و قابل استفاده برای فعالان اقتصادی وابسته است.
مطالبه سرمایهگذاران ایلامی برای تعیینتکلیف خودروهای وارداتی در منطقه آزاد مهران مدیرعامل شرکت وارد کننده خودرو با انتقاد از روند پلاکگذاری خودروهای وارد شده به منطقه آزاد مهران گفت: در ابتدای مسیر، مسئولان با تأکید بر توانمندی سرمایهگذاران بومی، از آنها برای مشارکت در توسعه استان دعوت کردند، اما اکنون با وجود دشواریهای اقتصادی و صرف هزینههای سنگین برای واردات خودرو، همچنان با ابهام در روند کار روبهرو هستیم.
ناصر منصوری اظهار کرد: این وضعیت خسارتهای مالی قابل توجهی به مجموعه ما وارد کرده و پیگیریهای مکرر نیز تاکنون به نتیجه مورد انتظار نرسیده است، گلایه ما از اصل قانون نیست، بلکه از بلاتکلیفی و تأخیری است که هر روز هزینه بیشتری به سرمایهگذاران تحمیل میکند. وی با بیان این که انتظار فعالان اقتصادی، حمایت عملی و شفافیت در تصمیمگیریهاست، افزود: مسئولان استانی و کشوری باید زمان و مسیر مشخصی برای حل این مشکل اعلام کنند، زیرا ادامه وضعیت موجود انگیزه سرمایهگذاری را کاهش میدهد و فرصتهای اقتصادی منطقه آزاد مهران را تحت تأثیر قرار میدهد.
این سرمایهگذار تأکید کرد که بخش خصوصی برای توسعه اقتصادی ایلام پیشگام شده است و انتظار دارد دستگاههای مسئول نیز با همان جدیت موانع را برطرف کنند، نه این که هزینههای ناشی از انتظار و نگهداری خودروها بر دوش وارد کنندگان باقی بماند. یکی دیگر از واردکنندگان خودرو در منطقه آزاد مهران نیز با اشاره به طولانی شدن فرآیند صدور مجوزها و پلاکگذاری گفت: هدف ما از ورود به این حوزه، کمک به توسعه زیرساختهای اقتصادی استان بود، اما با گذشت بیش از یک ماه از ورود خودروها، هنوز نتیجه عملی مورد انتظار حاصل نشده است.
حسن سرتنگی افزود: بارها مشکل را در نشستها و از طریق مسئولان مربوطه پیگیری کردهایم، اما این پیگیریها تاکنون به نتیجه اجرایی نرسیده و ادامه این شرایط زیان مالی به همراه داشته است. وی هشدار داد در صورتی که مشکل پلاکگذاری و ترخیص خودروها در کوتاهترین زمان ممکن برطرف نشود، واردکنندگان ناچار خواهند شد انتقال خودروها به دیگر مناطق آزاد کشور را از طریق فرآیند ترانزیت بررسی کنند.
مدیرعامل منطقه آزاد تجاری ـ صنعتی مهران در مقابل با اشاره به آخرین وضعیت پلاکگذاری خودروهای وارداتی گفت: زیرساختهای سختافزاری و نرمافزاری مورد نیاز در جایگاه شمارهگذاری منطقه مستقر شده و اکنون آماده بهرهبرداری است. مهدی رعیتی اظهار کرد: هماهنگیهای لازم میان استانداری ایلام، گمرک جمهوری اسلامی ایران، پلیس راهور و سازمان ملی استاندارد انجام و ارتباط سامانهای مورد نیاز برای شمارهگذاری نیز نهایی شده است.
وی افزود: از نظر فنی و قانونی امکان آغاز شمارهگذاری فراهم شده و قرار است این فرآیند با چند روز تأخیر و همزمان با برگزاری آیین رسمی بهرهبرداری در روزهای پیشرو آغاز شود. رعیتی در پاسخ به انتقاد برخی سرمایهگذاران درباره کندی روند کار تأکید کرد که از نظر مدیریت منطقه کوتاهی یا معطلی در این مسیر رخ نداده است و آمادگی دارد با ارائه آمار و جدولهای زمانی روند پیشرفت کارها را تشریح کند.
مدیرعامل منطقه آزاد مهران ادامه داد: مناطق آزادی مانند اردبیل و قصرشیرین نیز در حال طی کردن فرآیندهای مشابه هستند، اما مهران در میان ۱۱ منطقه آزاد جدید کشور توانسته است مصوبهها، توافقنامهها و مجوزهای اداری و گمرکی را در مدت کوتاهی اجرایی کند.
وی ضمن تأکید بر تکمیل همه زیرساختهای نرمافزاری و سختافزاری شمارهگذاری، اعلام کرد که فرآیند پلاکگذاری با هماهنگی کامل دستگاههای ذیربط از جمله گمرک جمهوری اسلامی و پلیس راهور نهایی شده است.رعیتی با اشاره به این که زمان آغاز رسمی پلاکگذاری جهت برگزاری برنامهای در خور شأن مردم استان به تعویق افتاده است، تاکید کرد: همه فرآیندهای اجرایی با موفقیت طی شده و آمادگی کامل برای این خدمترسانی تا چند روز آینده وجود دارد.مدیرعامل منطقه آزاد مهران در پاسخ به برخی شبهها پیرامون فرآیند واردات، با اشاره به همافزایی بینظیر دستگاههای اجرایی استان، گفت: این سازمان موفق شده است در بازه زمانی بیسابقهای، فرآیند راهاندازی و اخذ مجوزهای لازم را نسبت به دیگر مناطق آزاد جدید کشور سریعتر به سرانجام برساند.
رعیتی با رد هرگونه کوتاهی در این مسیر، آمادگی زیرساختهای سایت شمارهگذاری منطقه را برای بررسی و اثبات عملی ادعای سرعتِ بینظیر انجام کار اعلام کرد. تفاوت میان روایت سرمایهگذاران و توضیحات مدیریت منطقه آزاد مهران، ضرورت روشن شدن دقیق زمانبندی و مراحل باقیمانده برای آغاز پلاکگذاری را برجسته میکند. از یک سو، واردکنندگان از خسارتهای ناشی از انتظار و بینتیجه ماندن پیگیریها میگویند و از سوی دیگر، مدیریت منطقه از آماده بودن زیرساختها و فراهم شدن شرایط قانونی و فنی خبر میدهد.
در چنین شرایطی آنچه میتواند به نگرانیها پایان دهد، آغاز عملی شمارهگذاری و مشخص شدن تکلیف خودروهای واردشده است. اعلام آمادگی سامانهها و استقرار تجهیزات گامی مهم به شمار میرود، اما برای سرمایهگذارانی که منابع مالی خود را به این فعالیت اختصاص دادهاند، نتیجه زمانی ملموس خواهد بود که خودروها مراحل قانونی را طی کنند و امکان استفاده از آنها فراهم شود. اهمیت این موضوع به واردکنندگان کنونی محدود نمیشود، زیرا تجربه نخستین سرمایهگذاران در منطقه آزاد مهران میتواند بر تصمیم فعالان اقتصادی دیگری که برای ورود به این منطقه برنامهریزی میکنند نیز اثر بگذارد.
اگر فرآیندهای اداری در زمان قابل پیشبینی به نتیجه برسند، اعتماد به ظرفیتهای منطقه تقویت میشود، اما تداوم ابهام میتواند سرمایههای موجود را به سمت مناطق دیگر سوق دهد. منطقه آزاد مهران برای تبدیل شدن به یکی از کانونهای پایدار تجارت در غرب کشور به هماهنگی مؤثر میان مدیریت منطقه، گمرک، پلیس راهور، استانداری و دیگر دستگاههای مسئول نیاز دارد. شفافیت درباره مراحل اجرایی، اعلام زمانبندی روشن و پاسخگویی به مطالبات بخش خصوصی میتواند فاصله میان تصمیمهای اداری و نیازهای واقعی بازار را کاهش دهد.
اکنون با توجه به اعلام آمادگی مدیریت منطقه برای آغاز پلاکگذاری در روزهای آینده، انتظار میرود این وعده در زمان مشخص شده به مرحله اجرا برسد و خودروهای وارداتی از بلاتکلیفی خارج شوند. تحقق این هدف افزون بر کاهش فشار مالی بر واردکنندگان، نخستین نشانه عملی از فراهم شدن شرایط فعالیت اقتصادی در منطقه آزاد مهران خواهد بود. آینده این منطقه تنها به تصویب طرحها و استقرار تجهیزات وابسته نیست، بلکه به توانایی دستگاههای مسئول در پاسخگویی به تعهدها، رفع موانع و حفظ اعتماد کسانی بستگی دارد که سرمایه خود را برای توسعه اقتصادی ایلام به میدان آوردهاند
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان


