به گزارش جماران، یک افسر اوکراینی که فرماندهی یک واحد پهپاد را بر عهده دارد، وحشت حاکم بر خطوط مقدم کشورش را اینگونه خلاصه کرد: «محدود کردن سرویس‌های استارلینک مانند حمله هسته‌ای به ماست؛ تمام عملیات‌ها به حالت تعلیق در می‌آیند و این به قیمت جان بسیاری از ما تمام خواهد شد.» در جنگی که نتیجه آن به همان اندازه که به آتش و فولاد بستگی دارد، به داده‌ها و انتقال ماهواره‌ای نیز وابسته است، اوکراین خود را با نوع جدیدی از شوک مواجه یافت.
در بحبوحه فشارهای سیاسی فزاینده در واشنگتن با نزدیک شدن به تاریخ انتخابات، اسپیس ایکس محدودیت‌های شدیدی را بر حرکت و سرعت ایستگاه‌های نظامی استارلینک خود در جبهه اعمال کرد. این اقدام ناگهانی نه تنها فناوری را کند کرد، بلکه عملیات تهاجمی را نیز متوقف کرد و نیروهای اوکراینی را از مهمترین «چشمان دیجیتال» خود محروم کرد. بنابراین محدود کردن خدمات استارلینک در اوکراین به چه معناست و چگونه بر روند نبردها در آنجا تأثیر خواهد گذاشت؟ چه اتفاقی افتاده است؟
مقامات اوکراینی روز چهارشنبه اعلام کردند که استارلینک محدودیت‌هایی را بر برخی از خدمات خود در اوکراین اعمال کرده و ماموریت‌های پهپادهای جنگی را که این فناوری برای آنها حیاتی است، مختل کرده است. ایستگاه‌های اینترنت ماهواره‌ای ایلان ماسک، عنصری حیاتی در هدایت حملات پهپادی دوربرد اوکراین در جنوب و شرق اوکراین هستند که خسارات زیادی به پشتیبانی روسیه وارد کرده‌اند. به نظر می‌رسد این اختلال ناگهانی بوده است؛
سرهی پسکرستنوف، مشاور رئیس جمهور، در تلگرام نوشت: «نیروهای دفاعی ما هیچ هشداری در مورد این محدودیت دریافت نکردند و این امر چندین ماموریت را مختل کرده است.» وی افزود که این محدودیت بر استارشیلد، سرویس نظامی و اطلاعاتی اسپیس ایکس، تأثیر گذاشته است. با این حال، علائم هشدار اولیه وجود داشت؛ یک مقام مسئول هدایت پهپاد اوکراینی که هواپیماهای تهاجمی میان‌برد را هدایت می‌کند، از مشکلات شدید ارتباطی در ۱۱ و ۱۲ سپتامبر و همچنین قطعی‌های بیشتر در ۱۷ سپتامبر خبر داد.
پسکرستنوف گفت که اسپیس‌ایکس عملکرد نسخه نظامی خود را در سرعت‌های بیش از ۱۶۰ کیلومتر در ساعت متوقف کرده است، اما اختلالات روی زمین محدود به این سرعت نیست، زیرا یک مقام وزارت دفاع اوکراین تأیید کرد که این محدودیت طیف وسیعی از سرعت‌ها را از ۷۲ کیلومتر در ساعت به بالا تحت تأثیر قرار می‌دهد، در حالی که منبعی در وزارت دفاع به رویترز گفت که واحدهای نظامی گزارش داده‌اند که در سرعت‌های کمتر از نصف این مقدار، ارتباط خود را با سیستم‌های هدایت از دست داده‌اند.
رویترز به نقل از یک منبع وزارت دفاع و یک منبع نظامی دیگر گزارش داد که محدودیت سرعت، توانایی اوکراین را برای انجام حملات علیه اهداف روسی در داخل اوکراین یا دفاع از خود در برابر پهپادهای روسی با استفاده از پهپادهای رهگیر خود، مختل می‌کند. سپاه هفتم واکنش سریع اوکراین که در جنوب شرقی مستقر است، به سرعت اعلام کرد که واحدها مجبور به لغو برخی از مأموریت‌ها شده‌اند. این اختلال در زمان حساسی رخ می‌دهد، زیرا کی‌یف تحت فشار واشنگتن است.
اگرچه بلافاصله مشخص نشد که چرا سرویس استارلینک محدود شده است، اما این اقدام در حالی صورت می‌گیرد که واشنگتن به کی‌یف فشار می‌آورد تا حملات به پالایشگاه‌های نفت روسیه را متوقف کند. استارلینک در داخل روسیه فعالیت نمی‌کند و پهپادهای اوکراینی که به بخش نفتی روسیه حمله می‌کنند از وسایل ارتباطی دیگری استفاده می‌کنند، اما اوکراینی‌ها تاکید می‌کنند که آخرین اقدام ضربه شدیدی به عملیات میدانی نیروهایشان وارد کرده است. محدودیت استارلینک برای اوکراینی‌ها چه معنایی دارد؟
محدودیت‌های اعلام‌شده، پرسشی را که رهبران اوکراین سال‌ها نگران آن بوده‌اند، دوباره زنده کرده است: تا چه حد می‌توان برای ارتباطات میدان نبرد این کشور به سرویسی که توسط یک شرکت آمریکایی کنترل می‌شود، اعتماد کرد؟ سربازان اوکراینی می‌گویند این محدودیت‌ها برخی از حملات پهپادهای میان‌برد بر فراز اوکراین را متوقف کرده، حملات به تدارکات لجستیکی روسیه را مختل کرده و پشتیبانی از نیروهای اوکراینی در خطوط مقدم را کاهش داده است.
پولیتیکو به نقل از یک افسر اوکراینی در خطوط مقدم نوشت که این محدودیت‌ها باعث شده است که تمام عملیات‌های ضربتی میان‌برد، از جمله عملیات‌هایی که از سیستم‌های مبتنی بر شبکه بی‌سیم استفاده می‌کنند، به طور کامل متوقف شوند. این سیستم‌ها برای دریافت سیگنال‌ها و پخش مجدد آنها به سایر پهپادهای متصل از طریق شبکه بی‌سیم، به یک پهپاد مجهز به فناوری استارلینک متکی هستند و به آنها اجازه می‌دهند تا اهدافی را در اعماق قلمرو تحت کنترل روسیه یا در مناطقی که به شدت توسط سیستم‌های جنگ الکترونیک روسیه محافظت می‌شوند، مورد حمله قرار دهند.
این اهداف شامل منطقه دونتسک، بزرگراه مهم استراتژیک نووروسیا که روسیه را به شبه جزیره کریمه متصل می‌کند، خود شبه جزیره کریمه، منطقه کرچ و دریای سیاه می‌شود. افسری که با پولیتیکو صحبت کرد، در مورد تأثیر این اختلال گفت که ارتش در خطوط مقدم دیگر قادر به جنگیدن مؤثر برای پشتیبانی از پیاده نظام در میدان نبرد نیست و دیگر قادر به حمله به راکت‌اندازهای چندگانه، توپخانه سنگین خودکششی که کره شمالی در اختیار نیروهای روسی مستقر در عمق خطوط «دشمن»، انبارهای مهمات و مراکز فرماندهی قرار داده بود، نیست.
به گفته مدیر اجرایی شرکت اوکراینی تولیدکننده موشک و پهپاد فایرپوینت، در مصاحبه با پولیتیکو، مشکل این است که خطوط مقدم اوکراین به شدت به پهپادهای میان‌برد استارلینک متکی هستند. پیش از غیرفعال شدن استارلینک، نیروهای مسلح در کی یف تجهیز هواپیماهای تهاجمی میان‌برد را در مقیاس وسیع به ایستگاه‌های استارلینک آغاز کرده بودند. امروزه، بدون آنها، عملیات به طور قابل توجهی پیچیده‌تر خواهد شد. به عنوان مثال، طبق گزارش پولیتیکو، ارتش علاوه بر نصب تجهیزات ارتباطی اضافی، باید به روش‌های سنتی مانند محاسبه ارتفاع زمین و در دسترس بودن آنتن بازگردد.
اوکراینی‌ها از چه می‌ترسند؟ هواپیماهای تهاجمی میان‌برد اوکراینی توانستند خسارات جدی به تدارکات لجستیکی روسیه در مناطق خط مقدم وارد کنند. این هواپیماها در اختلال در تأمین سوخت، مهمات و سایر تجهیزات نظامی نقش داشتند و در نتیجه پیشروی نظامی روسیه را کند کردند. اکنون، با اعمال محدودیت‌هایی بر استفاده از استارلینک، اوکراینی‌ها بیم آن دارند که نیروهای روسی از این فرصت برای تقویت مواضع خود استفاده کنند.
افسری که با این وب‌سایت صحبت کرد، هشدار داد: «از امروز، دشمن برای تقویت مسیرهای تدارکات لجستیکی به شبه‌جزیره کریمه تلاش خواهد کرد تا نیروهای خود را در آنجا تقویت کند.» یکی از افسران نگرانی‌های خود را ابراز کرد و گفت: «من و بسیاری از همکارانم بسیار نگران این هستیم که چگونه بدون سرویس استارلینک به فعالیت خود ادامه خواهیم داد. ما چندین بار این سوال را با مافوق‌های خود مطرح کرده‌ایم: اگر ایلان ماسک یا هر کسی در اسپیس‌ایکس آن را تعطیل کند، چه می‌شود؟» از زمانی که روسیه جنگ علیه اوکراین را آغاز کرد، سیستم استارلینک به محور تلاش‌های جنگی کیف تبدیل شده است.
در بهار ۲۰۲۲، مدافعان اوکراینی که در شهر ماریوپول محاصره شده بودند، از ماهواره‌های اسپیس ایکس برای ارسال پیام به جهان خارج استفاده کردند. کاهش سرعت سرویس استارلینک در بحبوحه فشارهای شدید دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، بر اوکراین برای توقف حملات به پالایشگاه‌های نفت روسیه رخ می‌دهد. این اقدام پس از توافق او با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه، برای آزادسازی سوخت دیزل به بازار جهانی صورت می‌گیرد که بخشی از تلاش‌های ترامپ برای کاهش قیمت سوخت پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره در ماه آینده است.
منبع: جماران
