باشگاه خبرنگاران جوان؛ مینا عظیمی – هزینه واردات انرژی همچنان مهم‌ترین عامل کسری تراز تجاری ترکیه به شمار می‌رود؛ این در حالی است که بخش گردشگری این کشور در فصل تابستان درآمد‌های قابل‌توجهی ایجاد کرده و در برخی ماه‌ها نیز مازاد تجاری ثبت شده است. جودت ییلماز، معاون رئیس‌جمهور ترکیه، پیش‌تر از افزایش برآورد هزینه واردات انرژی این کشور در سال ۲۰۲۶ از ۶۳ میلیارد دلار به ۷۱ میلیارد دلار خبر داده بود. بر اساس آمار سالانه، کسری حساب جاری ترکیه در ماه اوت به حدود ۴۲.۱ میلیارد دلار رسید و کسری تجارت خارجی نیز ۷۸.۴ میلیارد دلار بود.
طبق داده‌های بانک مرکزی این کشور، در بخش‌های مختلف تراز پرداخت‌ها، مازاد تراز خدمات به ۶۳.۹ میلیارد دلار رسید؛ در حالی که کسری درآمد اولیه حدود ۲۵.۶ میلیارد دلار و کسری درآمد ثانویه حدود ۱.۹ میلیارد دلار بود. پیش‌تر، موسسه آمار ترکیه از افزایش حدود ۲۲ درصدی کسری تجاری این کشور در ماه اوت نسبت به مدت مشابه سال قبل خبر داده بود؛ به‌طوری که این کسری، با وجود افزایش صادرات، به ۵.۲۴ میلیارد دلار رسید. بر اساس این داده‌ها، صادرات ترکیه با رشد سالانه ۸.۱ درصدی به ۲۳.۴۶ میلیارد دلار افزایش یافت، اما واردات با رشد ۱۰.۵ درصدی به ۲۸.۷۰ میلیارد دلار رسید.
نسبت پوشش واردات به صادرات در اوت سال جاری میلادی ۸۱.۷ درصد بود؛ در حالی که این رقم در ماه مشابه سال ۲۰۲۵ به ۸۳.۵ درصد می‌رسید. آمار‌های این موسسه نشان می‌دهد که کسری تجاری ترکیه در فاصله ژانویه تا اوت، در مقایسه با مدت مشابه سال قبل، حدود ۹.۳ درصد افزایش یافت و از ۶۰.۲ میلیارد دلار به ۶۵.۷۹ میلیارد دلار رسید. نسبت پوشش واردات به صادرات نیز در این دوره به ۷۳.۸ درصد کاهش یافت؛ در حالی که این رقم در هشت ماه نخست سال ۲۰۲۵ معادل ۷۴.۷ درصد بود.
در این مدت، صادرات ترکیه با رشد ۴ درصدی به ۱۸۴ میلیارد و ۹۹۶ میلیون دلار رسید و واردات نیز با افزایش ۵.۳ درصدی، ۲۵۰ میلیارد و ۷۹۰ میلیون دلار ثبت شد. کسری تراز تجاری ترکیه در سال ۲۰۲۵ نیز در مقایسه با سال قبل از آن، ۱۱ درصد افزایش یافته بود. در این سال، واردات با رشد ۶.۲ درصدی به ۳۶۵.۳۷ میلیارد دلار رسید؛ در حالی که صادرات تنها ۴.۴ درصد افزایش یافت و به ۲۷۳.۳۶ میلیارد دلار رسید. به این ترتیب، کسری تجاری سالانه ترکیه به حدود ۹۲.۰۱ میلیارد دلار شد.
جنگ آمریکا و رژیم تروریستی اسرائیل علیه ایران که از ۲۸ فوریه گذشته آغاز شد، به افزایش قیمت جهانی نفت انجامیده است. این تحولات در شرایطی رخ می‌دهد که ترکیه حدود ۹۵ درصد از نیاز سالانه خود به نفت را وارد می‌کند؛ نیازی که به ۳۶۰ میلیون بشکه در سال می‌رسد. با افزایش قیمت‌های جهانی، جودت ییلماز، معاون رئیس‌جمهور ترکیه، اعلام کرد که هزینه‌های حمل‌ونقل و مخارج تامین و انتقال انرژی، هزینه واردات نفت و انرژی ترکیه نیز افزایش یافته و از ۷۱ میلیارد دلار فراتر رفته است.
ییلماز هنگام اعلام برنامه میان‌مدت اقتصادی ترکیه برای سال‌های ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۹ گفت که فشار بر زنجیره‌های تامین و افزایش هزینه حمل‌ونقل و گاز در پی شرایط جنگی، روند کاهش تورم را به‌طور موقت کند کرده است. به همین دلیل، دولت برآورد خود از هزینه واردات انرژی را از ۶۳ میلیارد دلار به ۷۱ میلیارد دلار افزایش داده است. ترکیه روزانه حدود یک میلیون بشکه نفت مصرف می‌کند؛ در حالی که تولید داخلی این کشور از ۱۳۲ هزار بشکه در روز فراتر نمی‌رود.
این کشور برای جبران کسری خود به واردات وابسته است و روسیه حدود ۶۶ درصد از واردات نفت و نزدیک به ۴۱ درصد از واردات گاز ترکیه را تامین می‌کند. جمهوری آذربایجان نیز با سهم ۲۱.۲ درصدی، در جایگاه بعدی تامین‌کنندگان قرار دارد. همچنین، واردات نفت و گاز ترکیه از ایران کاهش یافته و این کمبود از طریق واردات از کشور‌های دیگر، از جمله آمریکا، جبران شده است. منبع: العربی الجدید
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
