به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: تشدید حملات به عربستان و پیشروی حوثیها در اطراف تعز، جنگ یمن را وارد مرحله تازهای کرده است. همزمان با تهدید محاصره دوباره یکی از پرجمعیتترین شهرهای یمن، حملات مرگبار به فرودگاه ریاض و توقف هشدارهای عمومی پیش از حملات، تردیدهایی درباره امنیت عربستان و هزینه گسترش درگیری ایجاد کرده است. حوثیها (انصارالله) روز گذشته اعلام کرند عربستان سعودی حملات هوایی تازهای علیه مناطق تحت کنترل این گروه در غرب و شمال یمن انجام داده است.
شبکه المسیره وابسته به حوثیها اعلام کرد دو حمله به جزیره کمران در دریای سرخ و حمله دیگری به منطقه قناوص در شمال بندر حدیده انجام شده است. این شبکه همچنین از حملاتی در استان جوف، هممرز عربستان خبر داد. حوثیها اعلام کردند که یک پهپاد سعودی را نیز بر فراز استان صعده سرنگون کردهاند. این تحولات تنها چند ساعت پس از آن رخ داد که آژیرهای هشدار در ریاض به صدا درآمد و ساکنان پایتخت عربستان صدای چند انفجار شنیدند. حوثیها همچنین اعلام کردند یک موشک بالستیک به سوی فرودگاه بینالمللی ملک خالد شلیک کردهاند؛
فرودگاهی که در روزهای گذشته چندین بار هدف حمله قرار گرفته است. بر اساس گزارش رویترز، مجموعه حملات اخیر به این فرودگاه دستکم ۱۸ کشته و بیش از ۳۰۰ زخمی بر جای گذاشته است. این حملات همزمان با عملیات نیروهای دولت به رسمیت شناختهشده یمن از سوی ریاض و پشتیبانی نظامی عربستان علیه حوثیها انجام میشود. دو طرف در جبهههای مختلف برای کنترل مناطق راهبردی رقابت میکنند و حملات موشکی و پهپادی به خاک عربستان به یکی از ابزارهای فشار حوثیها تبدیل شده است.
تعز در آستانه محاصرهای دیگر
در داخل یمن، پیشروی حوثیها در اطراف تعز و احتمال محاصره مجدد آن، نگرانی از وقوع بحران انسانی را افزایش داده است. این شهر با بیش از یک میلیون نفر جمعیت، سومین شهر بزرگ یمن و یکی از مهمترین مراکز تاریخی، فرهنگی و ارتباطی این کشور به شمار میرود. حوثیها هفته گذشته شهر راهبردی التربه در جنوب تعز را تصرف کردند؛ تحولی که به محاصره تقریبی شهر و قطع بخش بزرگی از مسیرهای انتقال کالا از مناطق تحت کنترل دولت انجامید. نیروهای حامی دولت مورد حمایت عربستان اکنون در ارتفاعات جنوب غربی تعز میجنگند تا مسیرهای ارتباطی را دوباره باز کنند.
در تعز، مردم برای خرید مواد غذایی و کالاهای ضروری به فروشگاهها هجوم بردهاند. ذخایر گازوئیل و گاز برای پختوپز رو به کاهش است و برخی خانوادهها برای تأمین سوخت ناچار به جمعآوری چوب و مقوا شدهاند. قیمت مواد غذایی و آب نیز افزایش یافته است. عبدالرحمان القلیعه، مدیر اداره صنعت و تجارت تعز، درباره خریدهای هیجانی هشدار داده و از شهروندان خواسته تنها نیازهای فوری خود را تهیه کنند تا کمبودها تشدید نشود. تعز از زمان آغاز جنگ داخلی یمن در سال ۲۰۱۴ یکی از اصلیترین خطوط درگیری بوده است.
حوثیها پس از تصرف صنعا و بخش بزرگی از شمال و غرب کشور، در سالهای بعد بیشتر مسیرهای ورودی تعز را بستند. در آن دوره، انتقال بیماران به عدن و رساندن مواد غذایی از مسیرهای دشوار کوهستانی ساعتها طول میکشید. شهر بارها هدف گلولهباران قرار گرفت و قطع برق، کمبود غذا و محدودیت دسترسی به خدمات درمانی زندگی ساکنان را مختل کرد. آتشبس سال ۲۰۲۲ تا اندازهای آرامش را بازگرداند و شماری از آوارگان به خانههای خود بازگشتند. با این حال، مسیرهای اصلی همچنان محدود باقی ماندند و حوثیها در بخشهایی از مناطق اطراف تعز بر ورود کالا عوارض دریافت میکردند.
آرامش نسبی پس از آغاز عملیات تازه در ماه آگوست از میان رفت. حوثیها ماه گذشته به مناطق ساحلی دریای سرخ پیشروی کردند و از تصرف بندر مخا و چند جزیره راهبردی خبر دادند. نیروهای دولت یمن نیز از بازپسگیری برخی مناطق ساحلی خبر دادهاند. تعز به دلیل موقعیت کوهستانی و ارتباط با جنوب یمن اهمیتی فراتر از جمعیت خود دارد. کنترل مسیرهای اطراف آن میتواند بر انتقال نیرو، تأمین کالا و ارتباط مناطق تحت کنترل دولت تأثیر بگذارد.
خاموشی سامانه هشدار در ریاض
همزمان با تشدید جنگ در یمن، نحوه اطلاعرسانی مقامهای سعودی به شهروندان به موضوعی بحثبرانگیز تبدیل شده است. بررسی رویترز نشان میدهد عربستان چند روز پیش از حملات مرگبار به فرودگاه ریاض، انتشار هشدارهای عمومی درباره حملات قریبالوقوع را متوقف کرده بود. آخرین هشدار ثبتشده پیش از موج حملات، ۲۹ سپتامبر برای استان نجران صادر شده بود. هفته گذشته چهار حمله به فرودگاه ریاض انجام شد، اما مقامهای سعودی توضیح ندادهاند چرا پیش از آنها هشدار عمومی منتشر نشده بود.
سامانه هشدار دفاع مدنی عربستان که از ماه می فعالیت خود را گسترش داده بود، دوشنبه بار دیگر درباره تهدیدهای احتمالی در ریاض و شهرهای جنوبی اطلاعیه صادر کرد. دو مقام غربی به رویترز گفتهاند پیشتر از مقامهای سعودی درباره توقف هشدارها پرسیده بودند و پاسخ دریافتی این بوده که هشدارهای مکرر، بهویژه در ساعات شب، موجب اختلال در زندگی روزمره و شکایت شهروندان شده است. دولت عربستان این توضیح را رسما تأیید نکرده است. در مقابل، قطر پیش از بسیاری از حملات از طریق تلفن همراه به شهروندان هشدار داده و بحرین و کویت نیز بارها برای اعلام خطر از آژیر استفاده کردهاند.
نکته شایان توجه اینکه سفارتخانههای غربی در عربستان طی دوره توقف هشدارهای عمومی، همچنان برای کارکنان خود پیامهای امنیتی داخلی ارسال میکردند. با این حال، حتی این سفارتخانهها نیز پیش از مرگبارترین حمله شنبه هشدار مشخصی دریافت نکردند. مایکل رتنی، سفیر پیشین آمریکا در عربستان، معتقد است ریاض با معضلی دشوار روبهرو است: باید به حملات حوثیها پاسخ دهد، اما همزمان نمیخواهد جامعه و فعالیتهای اقتصادی کشور با اختلال گسترده مواجه شوند.
به گفته او، خودداری از هشدارهای عمومی ممکن است نتیجهای معکوس داشته باشد و همان نگرانی و نااطمینانی را افزایش دهد که دولت قصد جلوگیری از آن را دارد. علی الشهابی، تحلیلگر سعودی نزدیک به دولت عربستان نیز بر محدودیتهای دفاعی عربستان تأکید کرده است. به گفته او، وسعت کشور و تعدد فرودگاهها، خطوط لوله و تأسیسات نفتی باعث میشود حفاظت همزمان از تمام اهداف دشوار باشد. شمار سامانههای پاتریوت، موشکهای رهگیر و تجهیزات دفاع هوایی برای پوشش کامل این زیرساختها محدود است.
بحران امنیتی در حالی تشدید شده که عربستان میکوشد برنامههای توسعه و تنوعبخشی اقتصادی خود را ادامه دهد. ریاض با وجود حملات اخیر، میزبان کنگره جهانی انرژی نفت بود؛ هرچند شماری از مدیران ارشد شرکتهای بزرگ نفتی در آن حضور نیافتند. عبدالعزیز بن سلمان، وزیر انرژی عربستان، در این نشست تأکید کرد که کشورش برنامههای اقتصادی خود را متوقف نخواهد کرد. او در عین حال پذیرفت که برگزاری نشست به معنای از میان رفتن تهدیدهای امنیتی نیست.
تحولات اخیر نشان میدهد جنگ یمن بار دیگر همزمان در چند سطح جریان دارد؛ پیشروی زمینی در اطراف تعز، رقابت بر سر سواحل دریای سرخ، حملات به خاک عربستان و فشار بر زیرساختهای اقتصادی و حملونقل. در تعز، مهمترین نگرانی مردم تکرار محاصره، کمبود کالا و آوارگی است. در عربستان، حملات به فرودگاه ریاض علاوه بر تلفات انسانی، توان پدافندی و شیوه هشداررسانی به شهروندان را زیر سؤال برده است. گسترش درگیری در سواحل دریای سرخ نیز در شرایط اختلال مسیرهای انرژی منطقه، اهمیت بیشتری پیدا کرده است. ادامه نبرد میتواند هزینه حفاظت از تأسیسات، تجارت و حملونقل را افزایش دهد و تلاشهای ریاض برای حفظ ثبات اقتصادی را دشوارتر کند.
منبع: شبکه شرق



