قباد مرادی، رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت در همایش روز جهانی هاری با تأکید بر ضرورت شناخت بار بیماری هاری اظهار کرد: باید تصویری دقیق از وضعیت این بیماری داشته باشیم و امیدواریم با ایجاد همگرایی میان دستگاههای مرتبط، زمینه حذف هاری فراهم شود. وی درباره مفهوم حذف هاری توضیح داد: هنگامی که از حذف هاری صحبت میکنیم، منظور حذف انتقال بیماری از حیوان به انسان است. بررسی وضعیت جهانی نشان میدهد ایران همچنان در زمره مناطقی قرار دارد که با بار بیماری هاری مواجه هستند و کشورهای آسیایی و آفریقایی نیز با این مسئله روبهرو هستند.
مرادی افزود: برخی کشورها با اجرای برنامههای منسجم توانستهاند هاری را در سگها کنترل کنند. اجرای چنین برنامههایی علاوه بر کنترل بیماری در سگها، میتواند به کنترل هاری در حیوانات وحشی نیز کمک کند. رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت با بیان اینکه هاری بیماریای صددرصد مرگبار است، گفت: با وجود مرگبار بودن هاری، این بیماری صددرصد قابل پیشگیری است. وی افزود: بر اساس آمارهای جهانی، سالانه حدود ۶۰ هزار نفر بر اثر هاری جان خود را از دست میدهند که بخش قابل توجهی از آنها کودکان هستند و حدود ۹۹ درصد موارد ابتلا نیز ناشی از گزش سگ است.
شدت مرگومیر ناشی از هاری به گونهای است که بهطور میانگین در جهان هر ۹ دقیقه یک نفر بر اثر این بیماری جان خود را از دست میدهد. مرادی با اشاره به اهمیت واکسیناسیون سگها اظهار کرد: با واکسیناسیون سگها میتوان هاری را تا ۹۹ درصد کنترل کرد و اگر ۷۰ درصد سگها در مناطق پرخطر کشور واکسینه شوند، امکان شکستن زنجیره انتقال بیماری در کشور وجود خواهد داشت. وی با اشاره به روند افزایشی حیوانگزیدگی در ایران گفت: تعداد موارد حیوانگزیدگی از کمتر از ۱۰۰ هزار مورد در سال ۱۳۸۰ به حدود ۴۴۵ هزار مورد در سال گذشته رسیده است.
همچنین تعداد موارد ابتلا به هاری نیز از هفت مورد در سال ۱۳۸۰ به ۲۰ مورد در سال گذشته افزایش یافته است. مرادی ادامه داد: بررسی آمار از ابتدای دهه ۸۰ تاکنون نشاندهنده روند افزایشی حیوانگزیدگی و ابتلا به هاری است؛ این روند بهویژه از سال ۱۳۹۱ مشهود بوده و تعداد حیوانگزیدگیها در این مدت از حدود ۲۰۰ هزار مورد به ۴۴۵ هزار مورد در سال گذشته رسیده است. این اپیدمیولوژیست با اشاره به سهم حیوانات مختلف در موارد حیوانگزیدگی کشور گفت: سگها با سهم ۶۰ درصدی در جایگاه نخست قرار دارند و پس از آنها گربهها با ۳۸ درصد و حیوانات وحشی با ۲ درصد قرار گرفتهاند.
وی افزود: بهطور متوسط حدود ۵۰۰ مورد حیوانگزیدگی به ازای هر ۱۰۰ هزار نفر در کشور ثبت میشود. اگرچه حیوانگزیدگی در تمام استانها وجود دارد، استانهای شمالی، بهویژه مازندران، با موارد بیشتری مواجه هستند. مرادی ادامه داد: سال گذشته حدود ۳۱ هزار مورد حیوانگزیدگی در استان مازندران ثبت شد و استانهای گیلان و گلستان نیز از نظر تعداد موارد در رتبههای بالای کشور قرار داشتند. وی با اشاره به تعداد موارد حیوانگزیدگی در برخی استانهای مرکزی کشور نیز گفت: در استانهایی مانند فارس و اصفهان نیز تعداد موارد حیوانگزیدگی قابل توجه است.
همچنین سه دانشگاه علوم پزشکی شهر تهران از نظر تعداد مطلق موارد حیوانگزیدگی در میان مناطق دارای بیشترین موارد قرار دارند. رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت با تأکید بر اهمیت بررسی میزان بروز بیماری اظهار کرد: استانهای شمالی و شمالشرقی کشور بیشترین میزان بروز حیوانگزیدگی را دارند. این در حالی است که در سالهای گذشته، استانهای غربی کشور در این شاخص در رتبههای بالاتری قرار داشتند و استان اردبیل بیشترین میزان بروز را ثبت کرده بود.
مرادی درباره وضعیت سنی مبتلایان به هاری گفت: از ۲۰ مورد ابتلا به هاری در سال گذشته، دو نفر کمتر از پنج سال سن داشتند. همچنین چهار نفر در گروه سنی شش تا ۱۰ سال و دو نفر نیز کمتر از ۲۰ سال سن داشتند. وی افزود: در سطح جهان حدود ۴۰ درصد موارد هاری در افراد کمتر از ۱۵ سال رخ میدهد و به همین دلیل آموزش کودکان درباره نحوه مواجهه با حیوانات اهمیت زیادی دارد.
رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت تأکید کرد: کودکان آموزش کافی درباره نحوه مواجهه با حیوانات ندیدهاند و لازم است آموزشهای مرتبط با مواجهه ایمن با حیوانات در برنامههای آموزشی وزارت آموزش و پرورش مورد توجه قرار گیرد. مرادی با اشاره به دو رویکرد پیشگیرانه و واکنشی در مقابله با هاری گفت: رویکرد نخست، پیشگیری از بیماری از طریق واکسیناسیون سگهاست. هزینه هر واکسن سگ حدود چهار دلار است. وی افزود: رویکرد دوم، مداخله پس از مواجهه با حیوان و انجام اقدامات پیشگیرانه برای فرد حیوانگزیده است که در کشور اجرا میشود.
هزینه واکسن هاری برای هر فرد حدود ۱۰۸ دلار برآورد میشود. مرادی تأکید کرد: تمرکز صرف بر رویکرد واکنشی، علاوه بر تحمیل هزینه اقتصادی قابل توجه به کشور، ممکن است دستیابی به هدف حذف مرگ انسانی ناشی از هاری با منشأ سگ را دشوار کند. وی با اشاره به بار اقتصادی هاری در جهان گفت: بار اقتصادی این بیماری در سطح جهان حدود هشت میلیارد دلار برآورد میشود که بخش عمده آن، معادل حدود ۶.۴ میلیارد دلار، مربوط به کشورهای آسیایی است.
رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت با اشاره به هزینههای ناشی از حیوانگزیدگی گفت: هزینههای مربوط به درمان حیوانگزیدگی تنها به واکسن محدود نمیشود. وی افزود: در حال حاضر ۷۲۹ مرکز پیشگیری و مراقبت از هاری در کشور فعالیت میکنند که از این تعداد، ۱۵۳ مرکز بهصورت بیمارستانی و ۱۰۶ مرکز در مراکز جامع سلامت مستقر هستند. مرادی ادامه داد: تمام این مراکز بهصورت شبانهروزی فعالیت نمیکنند. هزینه خدمات مرتبط با حیوانگزیدگی بیش از پنج میلیون تومان است، اما این خدمات برای افراد بهصورت رایگان ارائه میشود. انتهای پیام/
منبع: خبرگزرای برنا



