به گزارش جام جم آنلاین، خانه قدیمی نصرتخان با هر بار دورهمآمدن فرزندان، دوباره به محل اختلافنظرها و ماجراهای خانوادگی تبدیل میشود. آنها نگران پدرند، اما هرکدام برداشت و شیوه خود را برای کنارآمدن با وضعیت او دارند. نقطه شروع «کوچه اقاقیا» همین موقعیت است: پدری که در خواب با همسر ازدسترفتهاش حرف میزند و فرزندانی که نمیدانند با این تنهایی و دلبستگی چه کنند. این مجموعه به کارگردانی رضا عطاران، یکی از تجربههای او در کمدی تلویزیونی اوایل دهه ۸۰ است.
در مرکز داستان، منوچهر نوذری قرار دارد و بازیگرانی، چون رضا عطاران، علی صادقی، مجید صالحی، رضا شفیعیجم، یوسف تیموری، شقایق دهقان و روشنک عجمیان نیز در آن حضور دارند. سریال در همه قسمتها یکدست نیست، اما شخصیت نصرتخان و ترکیب بازیگرانش، تماشای دوباره آن را برای علاقهمندان به کمدی تلویزیونی آن دوره جذاب میکند.
انتخابی که مسیر قصه را تغییر دادرضا عطاران در گفتوگویی با ایسنا درباره شکلگیری «کوچه اقاقیا» گفته بود که ایده اولیه، ساخت مجموعهای درباره خانوادهای اصفهانی با حضور رضا ارحام صدر در نقش محوری بود. ارحام صدر به دلیل بیماری پیشنهاد را نپذیرفت و در ادامه، منوچهر نوذری برای نقش اصلی انتخاب شد. با این تغییر، خانواده اصفهانی جای خود را به خانوادهای تهرانی داد.این جابهجایی صرفاً تغییر یک نام در فهرست بازیگران نبود. سابقه نوذری در اجرا و بازیگری، به او امکان میداد شخصیت نصرتخان را با تسلط و اعتمادبهنفس بیشتری اجرا کند؛
شخصیتی که در مرکز رابطههای خانوادگی مجموعه قرار دارد.البته نوذری نیز در همان دوره گفته بود پس از حدود پنج سال دوری از فعالیت در رادیو و تلویزیون، پیشنهادهای مختلفی دریافت کرده است. اعتماد به ذوق عطاران و علاقهاش به شخصیت نصرتخان از دلایل انتخاب این مجموعه بود. حضور او در این نقش، یکی از مهمترین نقاط اتکای سریال است؛ بهویژه در صحنههایی که رابطه پدر و فرزندان، میان نگرانی واقعی و موقعیت طنزآمیز حرکت میکند.
خانهای برای برخورد نسلهابخش زیادی از موقعیتهای کمدی در خانه نصرتخان شکل میگیرد. فرزندان با گرفتاریهای خود به خانه پدر رفتوآمد میکنند و اختلاف نگاهشان به زندگی، زمینه شوخیها را فراهم میکند. عطاران نیز در توضیح ویژگیهای مجموعه به فاصله نسلها و برخورد نسل قدیمی با تغییرات زندگی اشاره کرده بود؛ از جمله ناآشنایی پدر با برخی فناوریها و عادتهای تازه.نصرتخان با عادتهای خودش زندگی میکند و فرزندانش میخواهند مسائل او را با معیارهای زندگی امروز حل کنند.
همین تفاوت، زمینه برخوردهایی را فراهم میکند که گاهی از یک گفتوگوی ساده شروع میشوند و به سوءتفاهمهای خانوادگی میرسند. البته این موقعیتها در تمام قسمتها به یک اندازه خوب پرداخت نشدهاند و گاهی تکرار شوخیها از کشش داستان کم میکند.
ترکیب بازیگرانی با شیوههای متفاوتیکی از امتیازهای «کوچه اقاقیا» کنار هم قرارگرفتن بازیگرانی است که هرکدام شیوه خاص خود را در کمدی دارند. برخی بیشتر با شوخیهای کلامی موقعیت میسازند و برخی با لحن، واکنش بدنی یا رفتار شخصیتشان. این تفاوتها به سریال امکان میدهد از یک الگوی ثابت فاصله بگیرد، هرچند همه شخصیتها و بازیها همیشه به یک اندازه در خدمت پیشبرد قصه نیستند.در قسمت چهلوهفتم، اجرای ترانهای به زبان ترکی توسط مجید صالحی از لحظههای قابل اشاره مجموعه است؛ سکانسی که شبکه آیفیلم نیز در آرشیو ویدئویی خود منتشر کرده است.
این نمونه نشان میدهد حضور بازیگر و اجرای او گاهی میتواند از دل فضای معمول گفتوگوهای خانوادگی، موقعیتی مستقل و بهیادماندنی بسازد.
عطاران از همه بخشهای کار راضی نبودرضا عطاران در گفتوگو با ایسنا درباره تولید سریال گفته بود اگر مجموعه بهجای ۹۰ قسمت در قالب ۲۶ قسمت ساخته میشد، فرصت بیشتری برای ضبط باکیفیتتر وجود داشت. به گفته او، فشردگی تولید سرعت کار را بالا برده و از فرصت پرداخت دقیقتر به اجرا کاسته بود.این نکته در ارزیابی ریتم سریال هم اهمیت دارد. در برخی قسمتها، موقعیت طنز برای پیشبرد قصه زمان زیادی میگیرد و تعدد شخصیتها همیشه به گسترش مؤثر روایت منجر نمیشود. بنابراین، «کوچه اقاقیا» را بهتر است نه اثری یکدست و بینقص، بلکه تجربهای از دورهای دانست که عطاران هنوز در حال آزمودن شیوههای مختلف شخصیتپردازی و طراحی کمدی تلویزیونی بود.
چرا «کوچه اقاقیا» برای نسل جدید هم دیدنی است؟تماشای سریالی که بیش از دو دهه از ساخت آن میگذرد، برای مخاطب جوانتر فرصتی است تا با شکل متفاوتی از کمدی تلویزیونی آشنا شود؛ کمدیای که بخش مهمی از شوخیهایش را نه از اتفاقهای عجیب و موقعیتهای اغراقشده، بلکه از رفتار اعضای یک خانواده و اختلاف نگاه آنها میگیرد. رابطه نصرتخان با فرزندانش نیز هنوز موضوعی قابل درک است: فاصلهای که میان تجربه نسل قدیمیتر و شیوه زندگی فرزندان شکل میگیرد و گاهی حتی از دل نگرانی و دلسوزی به سوءتفاهم میرسد.
البته تفاوت زمانه و تغییر ذائقه مخاطب ممکن است برخی شوخیها را برای نسل امروز کماثر کند، اما همین فاصله زمانی، امکان مقایسه کمدی تلویزیونی دو دوره و شناخت مسیری را فراهم میکند که این ژانر در تلویزیون طی کرده است.
منبع: جام جم آنلاین

