رویداد۲۴| انتشار گسترده فیلمی از دور ریختن مقادیر زیادی گوجهفرنگی در بیابان، بار دیگر مشکلات کشاورزان در زمینه فروش و بازاریابی محصولات کشاورزی را به صدر اخبار آورد؛ اتفاقی که در پی محدودیتهای صادراتی و و افزایش هزینه حمل و نقل رقم خورده است. این اتفاق در شرایطی رخ داده است که کشاورزان برای تولید محصولات خود هزینههای قابلتوجهی از جمله تأمین بذر، کود، سم، آب، انرژی، دستمزد کارگران و هزینههای حملونقل را متحمل میشوند و در نهایت، نبود بازار مناسب برای فروش محصول میتواند همه زحمات و سرمایهگذاری آنان را با خطر مواجه کند.
از سوی دیگر، فسادپذیری محصولات کشاورزی هم سبب میشود تولیدکنندگان در صورت نبود خریدار یا ایجاد اختلال در روند صادرات، فرصت چندانی برای نگهداری محصول نداشته باشند و ناچار به پذیرش خسارت شوند. در این میان، ممنوعیت یا محدودیتهای ناگهانی صادرات، بهویژه برای محصولاتی که بخشی از آنها از ابتدا با هدف عرضه در بازارهای خارجی تولید شدهاند، بر پیچیدگی شرایط افزوده است. فعالان بخش کشاورزی معتقدند سیاستهای تنظیم بازار باید با در نظر گرفتن تفاوت محصولات گلخانهای و فضای باز، نوع ارقام تولیدی و نیاز بازارهای داخلی و خارجی اتخاذ شود؛
چراکه تصمیمات کلی و بدون تفکیک محصولات میتواندعلاوه بر ایجاد اختلال در بازار، به از دست رفتن بازارهای صادراتی و زیان تولیدکنندگان منجر شود. دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت ایران ۲ روز قبل با اعلام محدودیتهایی در حوزه صادرات برخی اقلام کشاورزان اعلام کرد که صادرات انواع پیاز، سیب زمینی و گوجه فرنگی به گمرکات اجرایی تا اطلاع ثانوی ممنوع است؛ محدودیتهایی که به گفته کارشناسان میتواند به ضرر و زیان کشاورزان منتج شود. همچنین نگرانی گلخانهداران درباره احتمال قطع گاز و اختلال در تأمین انرژی نیز به مشکلات این بخش اضافه شده است؛
اتفاق ناخوشایندی که در صورت وقوع، میتواند خسارتهای سنگینی به واحدهای تولیدی وارد کند و حتی به نابودی محصولات منجر شود. ممنوعیتها، صادرکنندگان را متضرر میکند نایبرئیس کمیسیون صادرات اتاق بازرگانی ایران با انتقاد از ممنوعیتهای ناگهانی صادرات محصولات کشاورزی گفت: تصمیمات غیرکارشناسی و بخشنامههای کلی که بدون تفکیک نوع محصول صادر میشود، خسارتهای بسیاری به تولیدکنندگان، گلخانهداران و صادرکنندگان وارد میکند.
صدرالدین نیاورانی درباره مشکلات گلخانهداران در پی ممنوعیت صادرات گوجهفرنگی اظهار داشت: وزارت جهاد کشاورزی گاهی با هدف تنظیم بازار داخلی، مانع صادرات برخی محصولات میشود؛ در حالی که باید میان محصولات تولیدشده برای بازار داخلی و محصولاتی که از ابتدا با هدف صادرات تولید شدهاند، تفاوت قائل شد. وی افزود: سالها در بخش تولید، سرمایهگذاری و تلاش کردهایم تا ظرفیت تولید محصولات صادراتی را ایجاد کنیم.
برای مثال، در گلخانههای کشور انواع مختلف گوجهفرنگی از جمله گوجهفرنگی چِری، گوجههای ریز و خوشهای و محصولاتی با ارقام و بذرهای متفاوت تولید میشود که برخی از آنها متناسب با ذائقه و تقاضای بازارهایی مانند روسیه هستند. نیاورانی با اشاره به تفاوت سلیقه بازارهای صادراتی و مصرفکنندگان داخلی تصریح کرد: ممکن است برخی از این محصولات اساساً مورد پسند مصرفکننده داخلی نباشند و حتی در بازار داخل مشتری چندانی نداشته باشند.
برای مثال، بعضی ارقام گوجهفرنگی با رنگ و ویژگیهای ظاهری متفاوت تولید میشوند که ممکن است در بازارهای خارجی مشتری داشته باشند، اما برای مصرف روزمره یا تهیه رب در بازار داخلی چندان مورد استقبال قرار نگیرند.
منبع: رویداد 24



