جهانبخش ایزدی در گفتگو با خبرآنلاین تاکید کرد: در معادلات قدرتهای بزرگ بینالمللی، باخت راهبردی تعریفشدهای وجود ندارد. به این معنا که اگر این بازیگران در منازعه کنونی به دستاوردهای راهبردی موردنظر خود نرسند، جنگ به پایان نخواهد رسید یا حتی اگر قرار باشد خاتمه پیدا کند، ممکن است این اتفاق در پی حملات گستردهتر و درگیری فراگیرتر رخ دهد.
خبرآنلاین – جهانبخش ایزدی، استاد روابط بینالملل، در گفتوگو با خبرگزاری خبرآنلاین اظهار داشت: «قرارگرفتن یک کشور در وضعیت برزخی، بلاتکلیف یا بهاصطلاح «لیمبو» (Limbo) و «استندبای» به این معناست که کشور در انتظار میماند تا ببیند طرف مقابل چه اقدامی انجام خواهد داد. در چنین شرایطی، نه امکان ورود جدی به حوزه توسعه وجود دارد، نه جذب سرمایهگذاری و انتقال فناوری بهدرستی صورت میگیرد و نه میتوان تصمیمهای راهبردی اتخاذ کرد. در واقع، کشور به نوعی روزمرگی و گرفتارشدن در چرخه اداره امور جاری دچار میشود. قطعاً برای جمهوری اسلامی ایران خروج از این وضعیت باید یک اولویت باشد.»
در ادامه بخشی از گفتگو جهانبخش ایزدی با خبرآنلاین را میخوانید؛
حمله پیشدستانه میتواند هزینههای سیاسی و دیپلماتیک ایران را افزایش دهد/ خروج از وضعیت نه جنگ و نه صلح باید به اولویت جمهوری اسلامی ایران تبدیل شود
در پاسخ به این پرسش باید گفت این موضوع وجه دیگری از ماجراست. وضعیت نه جنگ و نه صلح برای کشوری مانند جمهوری اسلامی ایران به معنای قرارگرفتن در شرایط بلاتکلیفی مطلق است. در چنین وضعیتی، کشور نه میداند جنگ چه زمانی به پایان خواهد رسید و نه از طرحها و برنامههای طرف مقابل اطلاع دقیقی دارد؛ بهویژه آنکه دشمن نیز به ابهامزایی روی آورده و راهبرد ابهام را در تصمیمگیریهای راهبردی خود دنبال میکند.
قرارگرفتن یک کشور در وضعیت برزخی، بلاتکلیف یا بهاصطلاح «لیمبو» (Limbo) و «استندبای» به این معناست که کشور در انتظار میماند تا ببیند طرف مقابل چه اقدامی انجام خواهد داد. در چنین شرایطی، نه امکان ورود جدی به حوزه توسعه وجود دارد، نه جذب سرمایهگذاری و انتقال فناوری بهدرستی صورت میگیرد و نه میتوان تصمیمهای راهبردی اتخاذ کرد. در واقع، کشور به نوعی روزمرگی و گرفتارشدن در چرخه اداره امور جاری دچار میشود. قطعاً برای جمهوری اسلامی ایران خروج از این وضعیت باید یک اولویت باشد.
برای برونرفت از این شرایط، چند سناریو قابل تصور است. نخست اینکه جمهوری اسلامی ایران در حوزههای مورد مناقشه، از جمله برنامه موشکی، پرونده هستهای، نیروهای نیابتی، ماهیت سیاست خارجی و نوع تعامل با جهان، امتیازات راهبردی به آمریکا بدهد. بااینحال، باید توجه داشت که از طریق مذاکرات تاکتیکی نمیتوان به نتایج راهبردی دست یافت. وقتی به ادبیات مقامهای جمهوری اسلامی نگاه میکنیم، میبینیم که آنها در هیچیک از این حوزهها آمادگی ارائه امتیازات راهبردی را ندارند.
از سوی دیگر، در معادلات قدرتهای بزرگ بینالمللی، باخت راهبردی تعریفشدهای وجود ندارد. به این معنا که اگر این بازیگران در منازعه کنونی به دستاوردهای راهبردی موردنظر خود نرسند، جنگ به پایان نخواهد رسید یا حتی اگر قرار باشد خاتمه پیدا کند، ممکن است این اتفاق در پی حملات گستردهتر و درگیری فراگیرتر رخ دهد. همانطور که ترامپ نیز میگوید، ما به امتیاز ۹۳ درصدی رضایت نمیدهیم و خواهان امتیاز ۱۰۰ درصدی هستیم. این اظهارات نشان میدهد که آمریکا به دنبال کسب دستاوردهای راهبردی در این منازعه است.
سناریوی دیگر این است که جمهوری اسلامی ایران برای خروج از وضعیت کنونی، خود به سمت اقدامی پیشدستانه یا اتخاذ دکترین تهاجمی حرکت کند. در چنین شرایطی، مشروعیت حملات برای طرف غربی افزایش پیدا میکند؛ زیرا در آن صورت، آمریکا و متحدانش میتوانند اقدامات خود را در چارچوب رویکردی دفاعی توجیه کنند. بنابراین، علاوه بر هزینههای مادی فراوان و تلفات انسانی گستردهای که در چنین سناریویی قابل تصور است، ایران هزینههای سیاسی و دیپلماتیک بیشتری نیز متحمل خواهد شد. این مسئله یکی از موضوعاتی است که باید در محاسبات راهبردی مورد توجه قرار گیرد.
سناریوی سوم نیز تداوم همین وضعیت موجود است. در این صورت، کشور بهتدریج وارد شرایطی فرسایشی میشود و با روندی از زوال مواجه خواهد شد که پیامدهای گستردهای در عرصه داخلی، منطقهای و بینالمللی به همراه خواهد داشت.
منبع: خبرآنلاین


