بلومبرگ مدعی شد: به گفته مقامهای غربی، در پی تشدید درگیریهای پراکنده میان طرفهای درگیر، احتمال آغاز دور دیگری از حملات گسترده آمریکا علیه ایران طی روزهای اخیر افزایش یافته است. به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: یکی از مقامها که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، گفت ترامپ هنوز درباره صدور دستور حمله تصمیمی نگرفته، اما در حال بررسی این گزینه است. ترامپ طی هفتههای گذشته بارها ایران را به آغاز مرحله دیگری از جنگی با شدت بالا تهدید کرده بود، اما پس از انتخابات میاندورهای آمریکا، برای انتخاب راهحل دیپلماتیک با فشارهایی مواجه شد.
این درگیریها سهم قابلتوجهی در شکست حزب جمهوریخواه او در انتخابات کنگره داشت؛ بخشی از این مسئله به ناتوانی دولت در یافتن راهی برای خروج از جنگ مربوط میشد. با متوقف شدن مذاکرات صلح و خودداری هر دو طرف از عقبنشینی در موضوعات کلیدی، تنشها رو به افزایش است. طی هفته گذشته، ایران چندین بار به تأسیسات نظامی آمریکا در بحرین و کویت حمله کرده و حملات خود به کشتیهای عبوری از تنگه هرمز را افزایش داده است.
آمریکا که دو گروه رزمی ناو هواپیمابر را در منطقه مستقر کرده و محاصره دریایی جمهوری اسلامی را به اجرا گذاشته است، روز سهشنبه جزیره قشم ایران را هدف حمله قرار داد. عربستان سعودی نیز در آنچه عملاً به جبهه دوم درگیریها تبدیل شده، هر روز با حملات پهپادی و موشکی حوثیهای مورد حمایت ایران در یمن مواجه است. به گفته یک شاهد عینی، آسمانخراشی که مقر صندوق ثروت ملی عربستان در آن قرار دارد، روز پنجشنبه آسیب دید. مقامهای سعودی نیز از وقوع چند حمله دیگر طی شبانهروز گذشته خبر دادهاند.
روزنامه نیویورکتایمز روز پنجشنبه گزارش داد که ترامپ اطلاعات جدیدی را درباره بازسازی زرادخانه موشکی و پهپادی ایران و پیشرفت برنامههای این کشور در زمینه تسلیحات شیمیایی و بیولوژیکی در محاسبات خود لحاظ کرده است. او همچنین با فشار بنیامین نتانیاهو برای اقدام سریع مواجه است. نیویورکتایمز گزارش داد که نخستوزیر اسرائیل از آمریکا میخواهد با اجرای یک عملیات مشترک حملات هوایی به مدت چهار تا هفت روز موافقت کند.
به گفته فردی نزدیک به نخستوزیر اسرائیل که به دلیل صحبت درباره مذاکرات خصوصی با آمریکا نخواست نامش فاش شود، موضع نتانیاهو همچنان این است که تا زمانی که ایران تسلیم نشود و برنامه هستهای خود را پایان ندهد، اقدامات نظامی بیشتری ضروری خواهد بود. تشدید درگیریها همچنین میتواند در خدمت دستور کار سیاسی داخلی نتانیاهو قرار گیرد؛ او در تلاش است مانع از آن شود که گادی آیزنکوت، رقیب انتخاباتیاش، دولت جدیدی تشکیل دهد. بکا واسر و دینا اسفندیاری، تحلیلگران بلومبرگ اکونومیکس، در یادداشتی نوشتند: «تهران و واشنگتن خود را برای دور بعدی درگیریها آماده میکنند.
این حملات به دو دلیل در حال وقوع است: نخست اینکه وضعیت موجود پایدار نیست و دوم اینکه هر دو طرف، بهویژه در ارتباط با تنگه هرمز، تلاش میکنند موقعیت خود را تثبیت کنند. با این حال، آنها خطر تشدید درگیریها را به جان میخرند.» به گفته مقامهای غربی، هیچیک از گزینههای پیش روی ترامپ مناسب نیست. هرگونه حمله به ایران، حملات تلافیجویانه علیه متحدان عرب آمریکا در منطقه را در پی خواهد داشت. از سوی دیگر، اگر ترامپ بدون دستیابی به آتشبس رسمی یا توافق صلح از درگیریها کنار بکشد، این اقدام احتمالاً باعث خواهد شد ایران عملاً کنترل تنگه هرمز را در اختیار داشته باشد؛
بهگونهای که کشتیها همواره در معرض تهدید حملات موشکی و پهپادی ایران قرار گیرند. یکی از مقامها گفت دولتهای اروپایی و کشورهای عربی حوزه خلیج فارس همچنان در حال رایزنی و اعمال فشار بر آمریکا هستند تا از اجرای دور دیگری از حملات مشابه حملات مرحله نخست جنگ، یعنی از اواخر فوریه تا اوایل آوریل، خودداری کند. در آن مقطع، پاسخ تلافیجویانه ایران علیه کشورهایی مانند امارات متحده عربی، عربستان سعودی، قطر و اردن، هرجومرج گستردهای ایجاد کرد. همزمان با هدف قرار گرفتن کشتیها در اطراف تنگه هرمز، قیمت نفت و گاز طبیعی بهشدت افزایش یافت.
در پی تحولات خاورمیانه، قیمت گاز در بازارهای اروپا در معاملات اولیه روز پنجشنبه حدود ۳ درصد افزایش یافت. قیمت نفت خام برنت نیز با افزایشی اندک به ۹۲ دلار و ۶۰ سنت در هر بشکه رسید. این رقم در مقایسه با حدود ۱۱۷ دلار در هر بشکه، درست پیش از انتخابات میاندورهای آمریکا، کاهش یافته است؛ با این حال، قیمت نفت از ابتدای سال جاری میلادی همچنان بیش از ۵۰ درصد افزایش نشان میدهد که عمدتاً ناشی از جنگ است.
حجم بیشتری از نفت کشورهای عربی از طریق تنگه هرمز در حال انتقال است، اما حملات ایران که بهطور میانگین نیروهای این کشور روزانه حدود یک کشتی را هدف قرار میدهند، همچنان باعث بالا ماندن قیمتها و همچنین هزینههای حملونقل دریایی و بیمه شده است. نیروی دریایی آمریکا نیز برای اجرای محاصره دریایی و اسکورت کشتیهای تجاری در این آبراه، تحت فشار عملیاتی قرار گرفته است. قطر میانجی اصلی میان دو طرف است و بهطور مستمر با آنها در تماس است تا اختلافاتشان را کاهش دهد.
مقامهای قطری این هفته در عمان با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، دیدار کردند، اما هیچ نشانهای از دستیابی به پیشرفت در مذاکرات مشاهده نشد. ایران اصرار دارد که آمریکا پیش از آغاز هرگونه مذاکرات صلح، محاصره دریایی را پایان دهد، بخشی از تحریمها را لغو کند و داراییهای متعلق به تهران را که مسدود شدهاند، آزاد سازد. محاصره دریایی اقتصاد ایران را تضعیف کرده و موجب شده است تورم به حدود ۹۰ درصد شتاب بگیرد و ارزش پول ملی سقوط کند. در مقابل، آمریکا خواهان موافقت ایران با دادن امتیازهایی در ارتباط با برنامه هستهای این کشور است.
منبع: انتخاب



