«کاربرد دوگانه سدها» تازهترین نمایش آمریکایی برای «عادیسازی» حمله به زیرساختهای حوزه انرژی ایران به حساب میآید؛ ادعایی که با واکنش قاطع تهران مواجه شد و مقامهای ارشد ایران تاکید کردند «واکنش متقابل» جمهوریاسلامی، هزینههای زیرساختی سنگینی روی دست آمریکا و متحدانش میگذارد.
همشهری آنلاین – گروه سیاسی: ماجرا از جایی آغاز شد که اخیرا روزنامه آمریکایی «نیویورکتایمز» در گزارشی عجیب و مغرضانه، کارکرد برخی سدهای ایران را «حمایت از صنایع نظامی» عنوان کرد؛ گزارشی که بیش از هر چیز در چارچوب مشروعسازی حمله به زیرساختهای غیرنظامی، از جمله سدها، منتشر شدهاست.
در چنین شرایطی مرتبط کردن اجرای «پروژههای آبی» با «سایتهای موشکی زیرزمینی» بیش از آن که بهرهای در واقعیت داشته باشد، با منطق توجیه حملات احتمالی آینده به زیرساختهای آبی ایران تهیه و تنظیم شدهاست؛ زیرساختهایی که بهصورت مستقیم بر زندگی روزمره مردم، امنیت انرژی، تأمین آب و… ارتباط دارد.
واکنش تهران اما از تغییر قواعد بازدارندگی در برابر تهدید حمله به زیرساختهای ایران حکایت دارد. دراین چارچوب هم بود که محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس طی پستی در فضایمجازی «هر سد، بندر یا نیروگاهی که در نزدیکی یک پایگاه آمریکایی یا اسرائیلی قرار دارد» را مشمول چنین کاربرد دوگانهای دانست؛ تهدیدی که نشاندهنده عزم ایران برای «واکنش متقابل بازدارنده» به هرگونه حمله به اهداف زیرساختی است.
گزارش نیویورک تایمز چه بود؟
گسترش چشمگیر سدها و پروژههای انتقال آب در سراسر ایران، بهویژه در مناطقی که ظاهراً نیازی به چنین تأسیساتی ندارند، عجیب است.
پاسخ این معما را میتوان در حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به سایتهای مخفی موشکی ایران جست؛ بسیاری از این حملات در همان مناطقی رخ دادهاند که پروژههای آبی در آنها ساخته شدهاست.
احتمال دارد پروژههای آبی با هدف پشتیبانی از توسعه توان نظامی ایران اجرا شده باشند.
استقرار تأسیسات نظامی گسترده و پیشرفته در نزدیکی سدها، که میتوانند منابع پایدار آب و برق را تأمین کنند، از نظر منطقی قابل توجیه است.
صنم ماحوزی، از نویسندگان این گزارش، پس از واکنشها، طی پستی در فضایمجازی نوشت: شواهد قطعی درباره همپوشانی برخی از پروژههای آبی و تاسیسات نظامی وجود ندارد، اما پرسشهایی جدی مطرح است.
نیکآهنگ کوثر، کارشناس محیط زیست فعال در رسانههای ضدانقلاب، که دراین گزارش از او نیز نقلقولهایی مطرح شده، طی واکنشی نوشت: با هرگونه حمله به زیرساختهای غیرنظامی مخالفم، فارغ از اینکه چه کسی دست به حمله بزند یا چه دلیلی برای آن مطرح کند. هیچ گزارش، تحقیق یا افشاگریای موضعم را تغییر نمیدهد.
واکنشها به یک ادعای عجیب
در حال زمینهچینی برای دور بعدی حملات به زیرساختهای غیرنظامی، «کارشناسان» آنها به نیویورکتایمز میگویند: «سدهای نزدیک به سایتهای موشکی ایران، کاربری دوگانه (نظامی-غیرنظامی) دارند».
بسیار خب؛ قانون جدید: هر سد، بندر یا نیروگاهی که در نزدیکی یک پایگاه آمریکایی یا اسرائیلی قرار دارد، دارای کاربری دوگانه است. ما فقط منطق خودتان را به همان شکل و بدون دخل و تصرف بهکار میبریم.
این ادعاهای بیاساس، نمونه دیگری از کارزار مغرضانه برای تولید تبلیغات و ساختن بهانههای امنیتی با هدف توجیه حمله به زیرساختهای حیاتی کشور است.
معرفی نزدیکی جغرافیایی زیرساختهای غیرنظامی به تأسیسات نظامی بهعنوان مبنایی برای مشروعیت بخشیدن به هدف قرار دادن آنها، نه استدلالی معتبر است و نه ادعایی مستند؛ بلکه مغالطهای شوم برای مشروعیتبخشی به حملات علیه زیرساختهای غیرنظامی و عادیسازی نقضهای فاحش حقوق بینالملل بشردوستانه است.
کاوه مدنی، مدیر موسسه آب، محیط زیست و سلامت دانشگاه سازمان ملل متحد:
گزارش نیویورکتایمز روایتی تقلیلگرایانه و جنجالبرانگیز است.
گمانهزنی، مدرک نیست؛ نزدیکی مکانی به معنای رابطه علت و معلولی نیست.
حتی کسانی که به ایران حمله کردند نیز چنین ادعایی درباره ارتباط سدها با موشکها مطرح نکردهاند.
این شیوه روایت، «روزنامهنگاری غیرمسئولانه» است و ممکن است پیامدهای خطرناکی برای زیرساختهای غیرنظامی آب داشته باشد.
نیویورکتایمز باید بهتر از این عمل کند.
گزارش هدفمند و غیرانسانی نیویورکتایمز دستکم ۲ هدف را دنبال میکند:
مشروعیتزدایی داخلی: القای این گزاره که بخشی از بحران آب کشور، نتیجه اولویتدادن به پروژهها و توانمندیهای نظامی است.
زمینهسازی برای حمله به زیرساختهای حیاتی: آمادهسازی افکار عمومی بینالمللی و عادیسازی حمله احتمالی به زیرساختهای حیاتی آب، ازجمله سدها و تأسیسات آبی، با پیامدهایی فاجعهبار برای غیرنظامیان و هدف قرار دادن امنیت انسانی و ثبات اجتماعی ایران.
آنچه منتشر شده بهجای آنکه گزارشی مستند باشد، سراسر فرضیهپردازی است و به اذعان خود گزارش، در حد گمانهزنی باقی میماند.
ادعای مصرف بالای آب توسط تأسیسات نظامی از نظر کمی کاملاً نادرست است؛ کل مصرف آب بخش صنعت کشور برای همه انواع صنایع، حدود ۳میلیارد مترمکعب است که کمتر از ۴درصد کل مصرف آب کشور است.
نیما شکری، استاد دانشگاه صنعتی هامبورگ (نیویورکتایمز در گزارش خود به اظهارات و مشاهدههای شکری ارجاع داده است):
میخواهم موضعم را درباره گزارش اخیر نیویورکتایمز درباره سدسازی در ایران روشن کنم: نزدیکی سدها به اهداف نظامی، دلیل ساخت آن سدها را اثبات نمیکند و حمله به آنها را هم توجیه نمیکند.
گزارش نیویورکتایمز «سردرگمکننده» است.
از بیش از ۵۰۰ سد بزرگ ایران، کمتر از ۵۰ سد توربین تولید برق دارند. بررسی این آمار ساده است. این فرضیه که ایران صدها سد ساخته تا برق تاسیسات نظامیاش را تامین کند، با این آمار جور درنمیآید.
بانک اهداف منطقهای ایران
مشروعسازی حمله به زیرساختهای حیاتی ایران در حالی است که نیروهایمسلح جمهوریاسلامی بانک اهدافی غنی برای حمله به نقاط مشابه در سرزمینهای اشغالی و همچنین کشورهای میزبان پایگاههای آمریکایی دارند که در ادامه به برخی از آنها اشاره میشود.
کاربری: نیروگاه و آبشیرینکن
نکته: نزدیک به پایگاه پشتیبانی دریایی ناوگان پنجم آمریکا
کاربری: تاسیسات آبشیرینکن
منطقه: منطقه الرفاع در ساحل شرقی بحرین
نکته: در محدوده پایگاه بالگردی الرفاع بحرین
کاربری: تاسیسات آب و برق
منطقه: منطقه الحد در شرق جزیره محرق
نکته: نزدیک به تاسیسات و منافع اقتصادی و نظامی آمریکا در بحرین
منطقه: منطقه ستره در جنوبشرقی شهر منامه
نکته: نزدیک به کمپ عریفجان
منطقه: جنوب شهر کویت
منطقه: جنوبشرقی شهر دبی
نکته: در نزدیکی پایگاه هوایی الظفره و پایگاه هوایی المنهاد
هدف: تاسیسات الرافسه
نکته: در محدوده پایگاه هوایی الظفره
هدف: تاسیسات الطویله
کاربری: یکی از بزرگترین آبشیرینکنهای جهان
کاربری: نیروگاه و آبشیرین کن
منطقه: بندر عقبه در جنوب اردن
نکته: نزدیک به کمپ تیتین در سواحل خلیج عقبه، پایگاه تفنگداران آمریکایی
کاربری: نیروگاه سیکل ترکیبی
منطقه: شمال شرق امان، پایتخت اردن
نکته: در نزدیکی پایگاه برج ۲۲
هدف: تاسیسات ملک طلال
منطقه: استان بلقاء در شمالغربی اردن
نکته: در نزدیکی پایگاه هوایی ملک حسین
منطقه: استان مادبا در مرکز اردن
نکته: نزدیک به پایگاه هوایی موفق السلطی
هدف: تاسیسات امالحول
نکته: در نزدیکی پایگاه هوایی العدید
هدف: تاسیسات راس لفان / راس قرطاس
هدف: تاسیسات راس ابو فنطاس
منطقه: ۱۰ کیلومتری دوحه، نزدیک شهر الوکره
نکته: محدوده پایگاه هوایی العدید
هدف: تاسیسات رأسالخیر
منطقه: ساحل شرقی عربستان
نکته: در محدوده پایگاه هوایی شاهزاده سلطان
هدف: تاسیسات دره نجران
منطقه: جنوبغربی عربستان
نکته: در نزدیکی پایگاه «خمیس مشیط»، مورد استفاده نیروهای آمریکایی
منطقه: شهر جبیل در شرق عربستان
نکته: در نزدیکی پایگاه «ظهران»، مورد استفاده نیروهای آمریکایی
کاربری: یکی از آبشیرینکنهای عربستان
منطقه: در ۹۰ کیلومتری جنوب شهر جده
نکته: در محدوده مرکز پشتیبانی لجستیکی ارتش آمریکا در نزدیکی بندر ینبع
منطقه: کیبوتص دگانیا آلف در شمال سرزمینهای اشغالی
نکته: در نزدیکی پایگاه هوایی راهبردی رامات داوید
منطقه: جنوب سرزمینهای اشغالی
نکته: در محدوده پایگاههای جنوبی رژیمصهیونیستی، از جمله پایگاههای هوایی «نواتیم» و «رامون»
منطقه: در ۱۵کیلومتری جنوب تلآویو
نکته: در نزدیکی پایگاه هوایی پایگاه «پالماخیم» و پایگاه بزرگ لجستیکی و پشتیبانی کمپ «ییگال یادین»
کاربری: نیروگاه و آب شیرین کن (از بزرگترین و مهمترین تأسیسات مروبطه در سرزمینهای اشغالی)
منطقه: شمال تلآویو در ساحل مدیترانه
نکته: در محدوده پایگاه هوایی «عین شمر» و همچنین پایگاه «گلیلوت»، مقر اصلی سازمان ضداطلاعات ارتش اسرائیل، موسوم به «آمان» و محل اصلی «واحد ۸۲۰۰» مسئول اطلاعات و سایبری آمان.
منبع: همشهری



