به گزارش سرویس سیاسی خبرگزاری رسا، سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، در مراسم بزرگداشت امین زبان و ادب فارسی، با بیان اینکه رهبر شهید انقلاب اسلامی سه وجه اساسی داشتند که دو وجه آن بر وجه سوم سایه انداخته بود، اظهار کرد: وجه نخست، اسلامیت ایشان بود؛ بهگونهای که در حوزههای مختلف دانشهای اسلامی تسلط داشتند و در برخی حوزهها نیز صاحب نوآوری بودند. وی افزود: وجه دوم، انقلابیگری ایشان بود.
رهبر شهید از ابتدای نهضت اسلامی در سال ۱۳۴۲ از همراهان ارشد امام راحل بودند و این همراهی تا پیروزی انقلاب و پس از آن، در دوره بیش از سه دهه رهبری انقلاب اسلامی ادامه داشت. این وجه از شخصیت ایشان آشکار بوده و هست؛ اما به نظر من، بر وجه سوم شخصیت ایشان، یعنی ایراندوستی، سایه انداخته است. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با تأکید بر اینکه رهبر شهید در کنار شخصیت علمی و انقلابی خود، ایراندوستی واقعی بودند، تصریح کرد: از این زاویه میتوان درباره ایشان سخنان زیادی گفت؛ سخنانی که کمتر بیان شده یا کمتر مورد توجه قرار گرفته است.
زبان فارسی کانون مرکزی هویت ایرانی است صالحی با اشاره به عنوان مراسم بزرگداشت «امین زبان و ادب فارسی» گفت: زبان فارسی و ادبیات فارسی کانون مرکزی هویت ایرانی است و وقتی از ایشان بهعنوان امین زبان و ادب فارسی یاد میکنیم، در واقع وجه ایرانیت شخصیت ایشان را بازشناسی و بازنمایی میکنیم. با این نگاه، درباره وجوه ایراندوستی ایشان و بهطور خاص توجهشان به زبان و ادب فارسی، حرفهای زیادی برای گفتن وجود دارد؛ بهویژه در شرایطی که امروز در آن قرار داریم و خود رهبر شهید نیز در سخن عاشوراییشان بر ایران تأکید کردند.
وی با اشاره به دو حوزه توجه رهبر شهید به زبان و ادب فارسی ادامه داد: ایشان دو بال را با هم پیش میبردند؛ نخست، علاقه، تعلق خاطر و تسلط شخصی بر زبان و ادب فارسی و دوم، توجه به زبان و ادب فارسی در حکمرانی کشور که وجه عمومی این موضوع بود. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه درباره تسلط شخصی رهبر شهید بر زبان و ادب فارسی مطالب زیادی گفته شده است، اظهار کرد: در این زمینه هنوز ناگفتههای بسیاری وجود دارد و من بهسرعت به چند نکته اشاره میکنم.
تسلط رهبر شهید بر شعر و نثر فارسی همزمان بود صالحی نخستین نکته را تسلط همزمان رهبر شهید بر نظم و نثر فارسی دانست و گفت: افرادی هستند که شاعرند یا بر شعر فارسی تسلط دارند، اما در حوزه نثر فارسی چنین اشرافی ندارند و بالعکس. رهبر شهید تنها بر شعر یا تنها بر نثر تسلط نداشتند؛ در هیچیک از این دو حوزه نیز نمیشد گفت که بر دیگری برتری دارند. وی افزود: اگر به بسیاری از ادیبان معاصر نگاه کنیم، میبینیم که یا در یکی از این دو حوزه تخصص داشتهاند یا در یکی از آنها برجستهتر بودهاند؛ اما درباره رهبر شهید چنین وضعیتی وجود نداشت.
صالحی با اشاره به گستره آشنایی رهبر شهید با شعر فارسی گفت: کسانی که با ایشان معاشرت داشتند، بهخوبی میدانند که آشنایی ایشان به یک دوره تاریخی یا یک سبک شعری محدود نبود؛ بلکه شعر فارسی را از آغاز، از سبک خراسانی تا قالبهای مختلف شعر کلاسیک و شعر نو، میشناختند. وی ادامه داد: گاهی انسان از میزان تسلط ایشان بر نثر و جوهره کلام شگفتزده میشد. توجه ایشان به نثر فارسی نیز بسیار جدی بود. در این زمینه میخواستم درباره مرحوم ملاعبدالجلیل قزوینی، صاحب «النقض»، و برخی دیگر از چهرهها و آثار نکاتی را بیان کنم، اما به دلیل محدودیت وقت از آن عبور میکنم.
رهبر شهید از مفاخر ادبیات فارسی در برابر نگاههای افراطی صیانت کردند وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دومین نکته را ویژگی خاص تعلق خاطر رهبر شهید به زبان و ادبیات فارسی دانست و گفت: در توصیف این علاقه باید از علاقههای شخصی فاصله بگیریم و توصیفی عالمانه و واقعبینانه ارائه کنیم. صالحی در ادامه به توجه رهبر شهید به رشد، تقویت، گسترش و اعتلای زبان و ادب فارسی در دورههای مختلف تاریخ ایران اشاره کرد و افزود: شاید بتوان دوره سامانیان را یکی از دورههای تاریخی دانست که زبان و ادب فارسی مورد اهتمام امیران و وزیران قرار داشت.
در آن دوره، امیران سامانی و وزیران آنان به این حوزه توجه داشتند و اتفاقات بزرگی نیز در یکی از نقاط عطف تاریخ ایران رخ داد. وی تصریح کرد: پس از آن، جرقههایی در دورههای مختلف وجود داشت، اما انقلاب اسلامی و بهویژه دوره ممتد رهبری رهبر شهید، دورهای خاص و قابل توجه برای زبان و ادب فارسی از زوایای مختلف بود. وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به نگاه رهبر شهید به فردوسی و شاهنامه گفت: نوع نگاه ایشان به فردوسی را فراموش نکردهایم. در دهه نخست انقلاب، نوعی حساسیتزدایی از واژه «شاه» وجود داشت و شاهنامه نیز به حاشیه رفته بود؛
اما رهبر شهید در همان شرایط، فردوسی را مورد توجه قرار دادند و از حکمت فردوسی سخن گفتند. صالحی با اشاره به توجه رهبر شهید به حافظ و دیگر مفاخر ادبی ایران اظهار کرد: در فضای حوزوی، افراد بسیاری حتی از مدح حافظ نیز پرهیز داشتند؛ اما رهبر شهید در دهه ۶۰ و در دوره ریاستجمهوری، در کنگره حافظ سخنرانی مهمی ایراد کردند که همچنان ماندگار و قابل استفاده است و از وجوه مختلف حافظشناسی اهمیت دارد. وی افزود: رهبر شهید از مفاخر ادبیات فارسی پاسداری کردند و اجازه ندادند نگاههای افراطی و انقباضی، این مفاخر را از جایگاه خود پایین بیاورد.
این نیز بخشی از پاسداری ایشان از ادب فارسی در دوره انقلابیگری بود؛ چراکه انقلابها، اگر در تاریخ به آنها نگاه کنیم، معمولاً با فورانها و تغییرات گستردهای همراه هستند و در چنین شرایطی ممکن بود بخشی از مفاخر فرهنگی را از دست بدهیم و بازسازی جایگاه آنها نیز آسان نباشد. کسی که در این مسیر ایستادگی کرد، رهبر شهید بودند و ایشان با نوع بیان، حمایت و افتخارآفرینی، از این مفاخر صیانت کردند.
جلسات شعرخوانی اقدامی نمادین برای پاسداشت هویت ایرانی بود وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به نقش رهبر شهید در پرورش استعدادهای نسل جوان ادبی ایران گفت: بخش دیگری از اقدامات ایشان به استعدادپروری نسل جوان ادبی کشور مربوط میشد. در برنامه مستمری که در نیمه ماه رمضان برگزار میشد، خود ایشان تصریح کرده بودند که این جلسه اقدامی نمادین در پاسداشت زبان فارسی و شعر فارسی است. صالحی ادامه داد: ایشان تأکید داشتند که از این طریق میخواهند اهتمام خود را به نشر، گسترش، تعمیق، پختهتر شدن و کارآمدی هرچه بیشتر زبان فارسی نشان دهند.
بنابراین، این برنامه صرفاً یک جلسه شعرخوانی نبود، بلکه اقدامی نمادین، مانند نوروز و دهها مناسبت نمادین دیگر، برای نشان دادن پیوند با بخش مرکزی هویت ایرانی بود. وی در پایان با تأکید بر ضرورت توجه بیشتر به وجه ایراندوستی رهبر شهید اظهار کرد: در کنار دو وجه اسلامیت و انقلابیگری ایشان، وجه ایرانیت نیز اهمیت فراوانی دارد و زبان فارسی و ادب فارسی یکی از حوزههای مهم بروز این وجه از شخصیت ایشان است. صالحی ابراز امیدواری کرد که به برکت خون پاک رهبر شهید و خانواده شهید ایشان، ایران در مسیر عزت، اقتدار و سربلندی بیشتر قرار گیرد.
منبع: رسانیوز



