آنتونیا شرکا، منتقد سینما، معتقد است گسترش پلتفرمهای نمایش خانگی و دسترسی آسان به سریالهای ایرانی و خارجی، الگوی تماشای مخاطبان را تغییر داده است؛ تغییری که تجربه مشترک تماشای تلویزیون را از میان برده و سلیقههای نمایشی را متنوعتر کرده است.
به گزارش خبرگزاری خبرآنلاین، زمانی تماشای سریالهای تلویزیونی بخشی از برنامه روزانه خانوادههای ایرانی بود. مخاطبان میدانستند هر مجموعه در چه ساعتی پخش میشود و برای دنبال کردن قسمت جدید آن باید در زمان مشخصی پای تلویزیون بنشینند. این الگوی تماشا، حتی با وجود تفاوت سلیقهها و نسلها، فرصتی برای شکلگیری تجربهای مشترک میان اعضای خانواده و بخش گستردهای از جامعه فراهم میکرد.
اما با گسترش رسانههای جدید و افزایش راههای دسترسی به محصولات نمایشی، این عادت بهتدریج تغییر کرد. آنتونیا شرکا، منتقد سینما، در گفتوگو با خبرآنلاین، یکی از دلایل از بین رفتن تمرکز مخاطبان بر تلویزیون را همین تغییر در شیوه دسترسی و تماشای سریالها میداند.
شرکا با اشاره به محدود بودن گزینههای تماشا در گذشته میگوید: «در آن زمان پلتفرمهایی که امروز وجود دارند، در دسترس نبودند. بنابراین طبیعی بود که تلویزیون رسانه اصلی تولید و پخش سریال باشد و گزینههای ما هم محدود بودند. سریالها در ساعت مشخصی پخش میشدند و مناسبتهایی مانند عید یا ماه رمضان هم در تعیین زمان پخش و جلب مخاطب نقش داشتند.»
به گفته او، همین شرایط باعث میشد مخاطبان در ساعت مشخصی به یک شبکه مراجعه کنند و یک مجموعه را دنبال کنند؛ الگویی که با گسترش پلتفرمها و امکان تماشای سریال در زمان دلخواه، دیگر مانند گذشته وجود ندارد.
این منتقد سینما توضیح میدهد: «امروز تعداد سریالها بیشتر شده و راههای دسترسی به آنها هم گسترش پیدا کرده است. مخاطب میتواند از طریق پلتفرمها، شبکههای غیرایرانی یا حتی تلفن همراه سریال تماشا کند. ممکن است اعلام شود قسمت جدید یک مجموعه جمعه در ساعت مشخصی منتشر میشود، اما مخاطب میتواند آن را در هر زمان دیگری که بخواهد ببیند. بنابراین دیگر آن تمرکز و یکپارچگی سابق وجود ندارد.»
شرکا معتقد است این تغییر فقط به زمان و مکان تماشا مربوط نیست، بلکه سلیقه مخاطبان را نیز متنوعتر کرده است. دسترسی به مجموعههای مختلف ایرانی و خارجی باعث شده افراد با سن، موقعیت اجتماعی و شرایط زندگی متفاوت، انتخابهای نمایشی متفاوتی داشته باشند.
او در اینباره میگوید: «وقتی منِ مخاطب راههای دسترسی متعددی به سریالهای ایرانی و خارجی دارم، طبیعتا سلیقهام هم متنوعتر میشود. ممکن است من و فردی که همسن من است، یا کسی که در شهر دیگری زندگی میکند و شغل متفاوتی دارد، محصولات نمایشی کاملا متفاوتی را انتخاب کنیم.»
از نگاه شرکا، نتیجه این تحولات از میان رفتن آن وضعیت یکپارچهای است که در گذشته مخاطبان را حول یک رسانه و مجموعهای محدود از سریالها جمع میکرد. امروز هر مخاطب میتواند مسیر متفاوتی برای تماشای آثار نمایشی انتخاب کند و دیگر لزوما تجربه مشترکی میان اعضای خانواده یا گروههای مختلف جامعه شکل نمیگیرد.
متن کاکل این گفتوگو را اینجا بخوانید.
منبع: خبرآنلاین