فریبرز عباسی، مجری طرح توسعه سامانه‌های نوین آبیاری وزارت جهاد کشاورزی در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار گروه کشاورزی و محیط زیست خبرگزاری صدا و سیما، با تشریح دستاورد‌های اجرای طرح‌های پایلوت آبیاری هوشمند در کشور گفت: اجرای این طرح‌ها از سال ۱۴۰۰-۱۴۰۱ با بهره‌گیری از ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان و مراکز علمی و تحقیقاتی آغاز شد و تاکنون بین ۱۵ تا ۲۰ هزار هکتار طرح الگویی در کشور به اجرا درآمده است.
او با اشاره به نتایج درخشان این فناوری در کاهش مصرف آب، افزایش عملکرد محصولات و ارتقای بهره‌وری (به عنوان یکی از اهداف اساسی اسناد بالادستی) افزود: به دنبال اثربخشی این فناوری بومی‌سازی‌شده، برنامه‌های توسعه‌ای در سه بازه زمانی کوتاه‌مدت (یک‌ساله)، میان‌مدت (پنج‌ساله) و بلندمدت (ده‌ساله) در معاونت آب‌وخاک تدوین و وارد فاز اجرایی شده است. عباسی از برنامه امسال برای اجرای ۵۰ هزار هکتار سامانه آبیاری هوشمند در تمامی استان‌ها خبر داد و تأکید کرد که استان‌های دارای ظرفیت و استقبال بیشتر، سهم بالاتری از این طرح را به خود اختصاص خواهند داد.
تمرکز بر مزارع پیشرو و کشت و صنعت‌ها مجری طرح توسعه سامانه‌های نوین آبیاری درباره جامعه هدف این فناوری تصریح کرد: تکنولوژی آبیاری هوشمند در گام‌های نخست برای مزارع بزرگ، کشت و صنعت‌ها و مزارع پیشرو (به‌ویژه سطوح بالای ۵۰ هکتار) که نقش اصلی را در امنیت غذایی بر عهده دارند، در اولویت قرار دارد و در سال‌های آتی به مزارع کوچک‌تر تسری خواهد یافت؛ مزارع پیشرو به دلیل مقیاس تولید، بهترین بستر برای توجیه اقتصادی و ترویج این فناوری هستند.
بومی‌سازی کامل سخت‌افزار و نرم‌افزار توسط دانش‌بنیان‌ها او با تأکید بر اینکه فناوری آبیاری هوشمند اعم از اجزای سخت‌افزاری و نرم‌افزاری کاملاً بومی و ساخت داخل است، خاطرنشان کرد: این قابلیت هم شامل هوشمندسازی سامانه‌های نوینِ ازپیش‌اجراشده (با هزینه پایین) و هم سامانه‌های جدید می‌شود. با این حال، مهم‌ترین محدودیت پیش رو در آغاز راه، تأمین اعتبارات مالی است. عباسی در خصوص مدل تأمین مالی این طرح‌ها گفت: در طرح‌های پایلوت، سهم اعتبارات دولتی بین ۳۰ تا ۵۰ درصد پیش‌بینی شده و مابقی توسط بهره‌برداران تأمین شده است.
از آنجا که این فناوری نوپاست، انتظار می‌رود دولت در سال‌های نخست حمایت مالی بیشتری داشته باشد تا پس از جا افتادن و اثبات توجیه‌پذیری اقتصادی، به تدریج سهم دولت کاهش یافته و عمده هزینه‌ها توسط خود بهره‌برداران مدیریت شود. او در پایان بر ضرورت تقویت بخش‌های آموزشی و ترویجی با همکاری مراکز تحقیقاتی تأکید کرد و ابراز امیدواری نمود که با تخصیص به‌موقع و مناسب اعتبارات دولتی، هدف‌گذاری ۵۰ هزار هکتاری هوشمندسازی مزارع در سال جاری به‌طور کامل محقق شود.
منبع: خبرگزاری صدا و سیما
