روایتی از شادی و غم، جشن و سوگ و جنایتی که چشم جهان را خیره کرده، این شب‌ها در خیابان‌های پایتخت پیش چشم شهروندان تهرانی جان گرفته است. شهر پر شده از تابلوهایی که روی آنها نوشته شده: «ندیدن این صحنه جرم است».ماجرای کمپین پر سر و صدایی که سازمان زیباسازی شهر تهران این شب‌ها به خیابان‌ها آورده چیست؟
به گزارش همشهری آنلاین: از دو هفته پیش، تابلوهای شهری با جمله «ندیدن این صحنه جرم است» توجه شهروندان را به خود جلب کرده، اما هیچ توضیح بیشتری درباره این جمله عنوان نشده و همین ابهام، کنجکاوی مردم را برانگیخته است. همه دوست دارند بدانند منظور از صحنه جرم چیست؟ این ابهام با مشاهده یک تریلی عجیب و غریب در خیابان‌های شهر پیچیده‌تر می‌شود. روی این تریلی که از معابر اصلی شهر رد می‌شود، یک جشن عروسی برپاست، صدای موسیقی شاد جنوبی با سنج و دمام در خیابان‌ها می‌پیچد و مهمانان و عروس و داماد تریلی‌سوار، برای شهروندان دست تکان می‌دهند.
تهرانی‌ها هم که در طول تاریخ، شادی و غم را شانه به شانه همشهریانشان تجربه کرده‌اند، از تماشای خوشحالی این عروس و داماد شاد و در جشن آنها شریک می‌شوند. غافل از اینکه این جشن متفاوت، بخشی از یک کمپین طراحی شده است و قرار است پیامی خاص را منتقل کند.
تجربه‌ای از شادی، سوگ و عدالت‌خواهی
همه‌چیز ناگهان رنگ عوض می‌کند و جای خنده و شادی را، اشک و غم می‌گیرد. کارناوال عروسی، با چرخشی ناگهانی به تریلی عزا تبدیل می‌شود؛ تصویری استعاری از عروسی خونین جزیره سیریک که با بمباران آمریکا به سوگ ملی تبدیل شد. شهروندان این بار، عروس تنها و غمگینی را می‌بینند که در سوگ عزیزانش اشک می‌ریزد و جشن عروسی‌اش به عزا تبدیل شده است. این تغییر، فاصله میان شادی و فاجعه و پیامدهای انسانی جنگ را در قالبی نمادین به شهروندان نشان می‌دهد. میدان تجریش، ایستگاه پایانی و نقطه عطف این کمپین است.
مخاطبان تصاویر و رویدادهای ۱۵ روز گذشته را در کنار یکدیگر می‌بینند و به درک کامل‌تری از پیام کمپین می‌رسند. تابلوهای شهری هم این بار پر شده از تصاویر صحنه‌های جرم و جنایت دشمن علیه مردم بی‌گناه، از فاجعه ناو دنا گرفته، تا حمله به مدرسه میناب و جشن عروسی در جزیره سیریک. پیام این کمپین، یادآوری تجربه جمعی شادی، سوگ و مطالبه عدالت از سوی مردمی است که در یک سال گذشته شانه به شانه هم، با همدلی و وطن‌دوستی در برابر جنایات دشمن ایستادند و مفهوم ایستادگی را به تصویر کشیدند.
جنایتکار، پشت میله‌های زندان
عابران از میدان تجریش، توجهشان به نمایشی جلب می‌شود که پرده آخر کمپین است، نمایش نمادین زندانی‌شدن دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا. جنایتکار میناب و سیریک پشت میله‌های زندان، در انتظار اجرای عدالت است و مردم با نگاهی سرشار از خشم و انتقام‌جویی، به این صحنه چشم می‌دوزند. عروس عزادار پشت تریلی، پای تابوت‌های شهدای سیریک در میدان تجریش، پرچم ایران را بر شانه انداخته است و مردم با همدردی با خانواده‌های شهدا، بر ضرورت پاسخ‌گویی و پیگیری جنایت‌های منتسب به آمریکا تاکید می‌کنند.
روایت‌های فرهنگی برای شکل‌دهی به گفت‌وگوی عمومی
مهدی مذهبی، مدیرعامل سازمان زیباسازی شهر تهران: روایت‌های فرهنگی در شکل‌دهی به گفت‌وگوی عمومی نقش مهمی دارند. شهر بستری برای شکل‌گیری تجربه‌های مشترک، انتقال معنا و گفت‌وگوی اجتماعی است. رویدادهای فرهنگی و روایت‌های شهری می‌توانند مسائل مهم اجتماعی و سیاسی را از سطح خبر فراتر ببرند و به تجربه‌ای ملموس برای شهروندان تبدیل کنند. تبلیغات محیطی زمانی از اطلاع‌رسانی صرف فراتر می‌رود که با زبان تصویر، نماد و روایت، مخاطب را به دیدن، پرسیدن و فکر کردن دعوت کند. در این رویکرد، شهروند با کنار هم گذاشتن نشانه‌ها و دنبال کردن روایت، در کشف معنا مشارکت می‌کند.
روایت‌های شهری می‌توانند مسائل مهم جامعه را از سطح خبر فراتر ببرند و با زبان تصویر و نماد، به تجربه‌ای ملموس برای شهروندان تبدیل کنند. مراحل کمپین «ندیدن این صحنه جرم است»:
۱) روایتی با ایجاد تعلیق آغاز شد.
۲) با حرکت نمادین کارناوال عروسی ادامه یافت.
۳) از شادی به سوگ رسید.
۴) مطالبه عدالت را به پیام محوری خود تبدیل کرد.
۵) پیام‌های شهری به مطالبه پیگیری و مجازات عاملان جنایت علیه شهدای ایرانی اختصاص یافت.
منبع: همشهری
