به گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد-حسین موسوی: فروش خرده‌فروشی در آمریکا در ماه سپتامبر بیش از پیش‌بینی اقتصاددانان بود؛ نشانه‌ای از اینکه مصرف‌کنندگان، با وجود فشار بر بودجه خانوارها، همچنان به خرج‌کردن ادامه می‌دهند. بااین‌حال، بررسی دقیق‌تر آمارها نشان می‌دهد بخش بزرگی از این رشد به افزایش فروش جایگاه‌های سوخت مربوط بوده است. بر اساس گزارشی که آسوشیتدپرس منتشر کرده، فروش خرده‌فروشی و خدمات غذایی در سپتامبر نسبت به اوت ۰.۸ درصد افزایش یافت؛ رقمی که از پیش‌بینی ۰.۳ درصدی اقتصاددانان فراتر رفت.
اما اگر فروش جایگاه‌های سوخت از محاسبات کنار گذاشته شود، رشد فروش به ۰.۲ درصد محدود می‌شود. این تفاوت اهمیت زیادی دارد؛ زیرا آمار فروش خرده‌فروشی، میزان پولی را که مصرف‌کنندگان خرج می‌کنند اندازه می‌گیرد، نه تعداد کالاهایی را که می‌خرند. بنابراین، افزایش مبلغ خرید می‌تواند ناشی از بالا رفتن قیمت‌ها، افزایش تقاضا یا ترکیبی از هر دو باشد. در نتیجه، آمار سپتامبر از تداوم هزینه‌کرد مصرف‌کنندگان حکایت دارد، اما به‌تنهایی ثابت نمی‌کند که قدرت خرید خانوارها به‌طور گسترده افزایش یافته است.
یک ماه دیگر با رشد فروش اداره سرشماری آمریکا برآورد کرده است که فروش خرده‌فروشی و خدمات غذایی در سپتامبر به ۷۴۵ میلیارد دلار رسیده است. این نهاد همچنین برآورد خود از رشد ماهانه فروش در اوت را به ۱.۳ درصد افزایش داده؛ بنابراین، رشد سپتامبر از سرعت افزایش ماه قبل کمتر بوده است. فروش خرده‌فروشی در سپتامبر نسبت به مدت مشابه سال ۲۰۲۵، در حدود ۶.۳ درصد افزایش یافت. همچنین، مجموع فروش در فاصله ژوئیه تا سپتامبر، در مقایسه با دوره مشابه سال قبل، ۵.۵ درصد رشد کرد. این ارقام بر اساس ارزش اسمی فروش محاسبه شده‌اند.
اگرچه در برآوردها تغییرات فصلی و تفاوت در تعطیلات و تعداد روزهای کاری لحاظ می‌شود، اثر تغییر قیمت‌ها از محاسبات حذف نشده است. همین مسئله، قدرت این آمارها برای نشان دادن وضعیت واقعی مصرف‌کنندگان را محدود می‌کند. افزایش درآمد فروشگاه‌ها به این معناست که پول بیشتری به دست آورده‌اند، اما لزوما نشان نمی‌دهد خانوارها به همان نسبت کالاهای بیشتری خریده‌اند. این گزارش از تداوم فعالیت اقتصادی حکایت دارد، اما برای ارزیابی کیفیت و پایداری این روند باید اطلاعات بیشتری درباره قیمت‌ها، درآمدها و ترکیب خریدهای مصرف‌کنندگان در اختیار داشت.
وقتی بنزین تصویر را تغییر می‌دهد بر اساس آمار وزارت بازرگانی آمریکا که آسوشیتدپرس گزارش کرده، فروش جایگاه‌های سوخت در سپتامبر ۶.۴ درصد افزایش یافت. بازار سوخت نمونه روشنی از این واقعیت است که هزینه‌کرد اسمی می‌تواند افزایش پیدا کند، بی‌آنکه خانوارها وضعیت مالی بهتری داشته باشند. برای مثال، اگر راننده‌ای برای طی کردن همان مسیر همیشگی پول بیشتری بابت بنزین بپردازد، میزان فروش خرده‌فروشی افزایش می‌یابد؛ حتی اگر مقدار سوخت خریداری‌شده تغییری نکرده باشد. این هزینه اضافی ممکن است پول کمتری برای خریدهای دیگر باقی بگذارد.
در چنین شرایطی، یک خانوار می‌تواند همچنان در مجموع هزینه کند، اما بخشی از بودجه خود را از کالاهای غیرضروری به سمت نیازهای اساسی منتقل کند. البته این مثال، سازوکار احتمالی تغییر الگوی هزینه‌کرد را توضیح می‌دهد و به معنای آن نیست که تمام خانوارهای بررسی‌شده دقیقا چنین رفتاری داشته‌اند. رشد محدودتر فروش در بخش‌های خارج از جایگاه‌های سوخت نشان می‌دهد که آمار کلی، گستردگی شتاب فروش در سپتامبر را بیش از واقعیت جلوه می‌دهد.
این موضوع به معنای فروپاشی عمومی تقاضا نیست، اما نشان می‌دهد که توصیف این گزارش به‌عنوان نشانه‌ای از قدرت یکپارچه بازار مصرف، نیازمند احتیاط است. هزینه‌کرد بیشتر، لزوما به معنای آسودگی مالی نیست مصرف‌کنندگان ممکن است همچنان کالا بخرند، درحالی‌که فشار مالی بیشتری را تجربه می‌کنند. وقتی بودجه خانوارها محدود می‌شود، هزینه‌های ضروری از بین نمی‌روند. در عوض، خانواده‌ها ممکن است خریدهای بزرگ را به تعویق بیندازند، کالاهای ارزان‌تر انتخاب کنند، منتظر تخفیف بمانند یا هزینه‌های خود را در بخش‌های دیگر کاهش دهند.
آمارهای کل فروش مشخص نمی‌کنند که کدام‌یک از این رفتارها در شکل‌گیری نتایج یک ماه خاص نقش داشته است. این داده‌ها همچنین نشان نمی‌دهند که خریدها از محل درآمد جاری، پس‌انداز یا استقراض تامین شده‌اند. به همین دلیل، تاب‌آوری مصرف‌کنندگان توصیفی مفید، اما ناکامل است. این مفهوم نشان می‌دهد که هزینه‌کرد همچنان ادامه دارد، اما به این پرسش پاسخ نمی‌دهد که خانوارها با چه میزان آسودگی مالی می‌توانند این روند را حفظ کنند. برای ارزیابی دقیق‌تر، باید آمار فروش با رشد درآمدها، وضعیت مالی خانوارها و میزان مصرف تعدیل‌شده بر اساس تورم مقایسه شود.
هر یک از این شاخص‌ها جنبه متفاوتی از وضعیت اقتصادی را روشن می‌کند. تصویری ناقص از مصرف گزارش خرده‌فروشی، کسب‌وکارهای خرده‌فروشی و خدمات غذایی را پوشش می‌دهد و تصویر کاملی از مجموع هزینه‌کرد خانوارها در اقتصاد ارائه نمی‌کند. آسوشیتدپرس یادآوری کرده است که فعالیت‌هایی مانند سفر و اقامت در هتل‌ها خارج از محدوده این گزارش قرار دارند. بنابراین، تغییر هزینه‌کرد در این بخش‌ها می‌تواند بر مصرف کلی اثر بگذارد، بی‌آنکه در آمار اصلی خرده‌فروشی منعکس شود. این موضوع زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که خانوارها اولویت‌های خود را تغییر می‌دهند.
جابه‌جایی هزینه‌ها میان کالاها و خدمات می‌تواند آمار فروش خرده‌فروشی را تغییر دهد، حتی اگر روند کلی هزینه‌کرد مسیر دیگری را طی کند. از این رو، گزارش خرده‌فروشی را بهتر است شاخصی اولیه از بخشی از فعالیت مصرف‌کنندگان دانست. این گزارش برای شناسایی تحولات بازار فروشگاه‌ها ارزشمند است، اما نتیجه‌گیری‌های گسترده‌تر به داده‌های جامع‌تری نیاز دارد. خرده‌فروشان باید چه چیزی را بررسی کنند؟ برای خرده‌فروشان، افزایش درآمد فروش تنها یکی از معیارهای عملکرد است.
یک شرکت ممکن است با رشد درآمد مواجه باشد، اما هم‌زمان هزینه‌هایش افزایش پیدا کند یا برای جذب مشتری ناچار به ارائه تخفیف‌های بیشتر شود. در چنین شرایطی، سود نهایی به هزینه خرید کالا، مخارج عملیاتی، ترکیب محصولات فروخته‌شده و قیمت واقعی پرداختی مشتریان بستگی دارد. گزارش سپتامبر پاسخ روشنی به این پرسش‌ها درباره عملکرد تک‌تک شرکت‌ها نمی‌دهد. با نزدیک شدن به فصل خرید تعطیلات، مسئله عملی برای خرده‌فروشان این است که آیا تقاضای موجود از برنامه‌های آن‌ها برای تامین موجودی کالا و استخدام نیرو پشتیبانی می‌کند یا نه.
برآورد بیش از حد قدرت خرید مشتریان می‌تواند به انباشت موجودی فروش‌نرفته منجر شود؛ در مقابل، برآورد کمتر از میزان واقعی تقاضا ممکن است فرصت‌های فروش را از بین ببرد. به همین دلیل، در شرایطی که تصویر بازار یکدست نیست، انعطاف‌پذیری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. کسب‌وکارها باید میان افزایش تعداد کالاهای خریداری‌شده و افزایش مبلغ پرداختی مشتریان برای خریدهایی مشابه تمایز قائل شوند. چرا یک گزارش نمی‌تواند مسیر اقتصاد را مشخص کند؟ برآوردهای ماهانه فروش خرده‌فروشی اطلاعات به‌روزی ارائه می‌کنند، اما ممکن است در انتشارهای بعدی اصلاح شوند.
بازنگری اداره سرشماری آمریکا در آمار اوت نشان می‌دهد که ارقام اولیه باید در کنار داده‌های بعدی بررسی شوند. همچنین، ثبت رشدی فراتر از انتظار در یک ماه، به‌طور خودکار مسیر نرخ‌های بهره را تعیین نمی‌کند. سیاست‌گذاران برای تصمیم‌گیری، وضعیت هزینه‌کرد مصرف‌کنندگان را در کنار اشتغال، تورم و سایر شاخص‌های اقتصادی ارزیابی می‌کنند. تداوم تقاضای بالا می‌تواند تلاش‌ها برای مهار تورم را دشوارتر کند. بااین‌حال، رشد هزینه‌کردی که عمدتا از افزایش قیمت نیازهای ضروری ناشی می‌شود، با افزایش گسترده حجم کالاهای خریداری‌شده تفاوت دارد.
گزارش‌های بعدی مشخص خواهند کرد که آیا الگوی سپتامبر ادامه پیدا می‌کند و آیا فروش در بخش‌های خارج از جایگاه‌های سوخت نیز شتاب می‌گیرد یا نه. در حال حاضر، روشن‌ترین نتیجه این است که مصرف‌کنندگان آمریکایی همچنان به هزینه‌کرد ادامه داده‌اند، اما رشد چشمگیر آمار کلی، تصویری محتاطانه‌تر از وضعیت واقعی بازار را پنهان کرده است. پرسش اصلی این است که آیا خانوارها می‌توانند خریدهای خود را در شرایطی ادامه دهند که افزایش هزینه نیازهای ضروری، سهم بیشتری از بودجه آن‌ها را به خود اختصاص می‌دهد.
منبع: دنیای اقتصاد
