به گزارش خبرنگار سرویس حوزه و روحانیت خبرگزاری رسا، حجتالاسلام احمدی پرتو در یادداشتی تحلیلی با بازخوانی آیات قرآن کریم درباره جنگ اُحد، به بررسی شیوههای جنگ روانی دشمن و راهکارهای مقابله با آن در شرایط کنونی جامعه ایران پرداخته است. وی با اشاره به آیات سوره آلعمران، بر نقش ایمان، حفظ امید، انسجام اجتماعی و ایستادگی در برابر تهدیدها تأکید کرده و القای ترس، ایجاد اختلاف و فرسایش اراده عمومی را از مهمترین اهداف جنگ روانی دشمن دانسته است.
نویسنده این یادداشت با اشاره به تجربه مسلمانان پس از جنگ اُحد، حضور مردم در صحنه، حفظ وحدت و بازسازی توان و روحیه جمعی پس از تحمل آسیبها را از عوامل اساسی عبور از بحران و خنثیسازی فشارهای دشمن برشمرده است. در ادامه، متن کامل یادداشت حجتالاسلام احمدی پرتو را میخوانید. در وضعیت های بحران اجتماعی ایجاد شده توسط تهاجم دشمن، بحران، به موازات شکل گیری در میدان نظامی و تهاجم خارجی در ذهن مردم و فضای عمومی شکل نیز می گیرد. بعد از جنگ اُحد، و شکست سپاه مسلمانان؛ مردم مدینه با موجی از شایعه، ترس و تهدید روبه روشدند.
دشمن میخواست با بزرگنمایی خطر، مردم را به این نتیجه برساند که مقاومت فایده ندارد و هر لحظه سپاه قدرتمند کفار مکی با انبوهی از امکانات و نیروی رزمی شهر مدینه را غارت و سرنوشت اسلام و مسلمانان را با شکست به پایان خواهند برذ. تلاش دشمنان این است که این وضعیت روانی اکنون نیز در ایران حاکم باشد. هم اکنون بخش مهمی از تهدیدها علیه جامعه ایران از همین جنس است: جنگ رسانهای، القای بنبست، فرسایش امید و وادار کردن مردم به محاسبه «هزینه تسلیم در برابر مقاومت». بعد از اُحد چه اتفاقی افتاد؟
قرآن در آیه ۱۷۳ سوره آلعمران می فرماید بعد از اُحد، عدهای پیام آوردند: «إِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوا لَکُمْ فَاخْشَوْهُمْ»؛ یعنی «دشمنان برای شما جمع شدهاند، پس از آنها بترسید». این آیه دقیقاً نشان میدهد جنگ روانی چطور کار میکند: بزرگکردن تهدید، القای تنهایی و ایجاد ترس، تا محاسبات جامعه عوض شود. اما پاسخ مؤمنان در همان آیه آمده است: «فَزَادَهُمْ إِیمَانًا وَقَالُوا حَسْبُنَا اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَکِیلُ»؛
ترس، ایمانشان را بیشتر کرد و گفتند: «خدا ما را کافی است و او بهترین پشتیبان است.» یعنی هدف دشمن ترساندن بود، اما نتیجه در یک جامعه مؤمن میتواند برعکس هدف دشمن محقق شود: ترس به جای شکستن اراده، آن را محکمتر کند. دو خطر اصلی: سستی و غم آیه ۱۳۹ آلعمران، در همان فضای بعد از اُحد، دو آسیب روانی را از هم جدا میکند: «وَلَا تَهِنُوا وَلَا تَحْزَنُوا وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ»؛ سست نشوید و غمگین نباشید؛ اگر ایمان داشته باشید، شما برترید. «وهن» یعنی سستی اراده و بیحالی در تصمیمگیری. «حزن» یعنی فرو رفتن در غم و انفعال.
هر دو، هدف اصلی دشمن در جنگ روانی است. نکته مهم این است که سستی و غم همیشه از شکست نظامی نمیآید؛ گاهی از تکرار القای شکست میآید. دشمن وقتی در ضربه مادی ناکام میماند، سرمایهگذاری را روی تابآوری مردم و ایجاد خطای محاسباتی میگذارد. پاسخ قرآنی هم انکار سختی نیست. قرآن نمیگوید زخم و خطر وجود ندارد؛ میگوید زخم نباید تعیینکننده اراده باشد. «وَأَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ» یعنی برتری، در نداشتن زخم نیست؛ در حفظ افق و اراده پس از زخم و آسیب و شکست اولیه است. یکی از درسهای مهم اُحد، تفاوت «شکست تاکتیکی» و «شکست راهبردی» است.
مسلمانان در اُحد ابتدا ضربه سختی خوردند، اما قرآن بلافاصله از حرکت دوباره پیامبر (ص) به سمت «حمراءالاسد» خبر میدهد: «الَّذِینَ اسْتَجَابُوا لِلَّهِ وَالرَّسُولِ مِنْ بَعْدِ مَا أَصَابَهُمُ الْقَرْحُ»؛ کسانی که پس از زخمبرداشتن، باز هم به خدا و رسول پاسخ دادند. این حرکت، بازسازی بازدارندگی بود. دشمن باید میفهمید مدینه فرو نپاشیده و ابتکار عمل را از دست نداده است. امروز هم حضور مردم، نمایش توان دفاعی و حفظ حیات اجتماعی، از همان جنس «پاسخ پس از زخم» است. مقاومت انکار سختی و آسیب ها و تلخی ها نیست؛ بلکه نشان دادن توان بازسازی است.
رهبر انقلاب در همین زمینه تأکید کردهاند: «تابآوری، پایداری، ایستادگی، تسلیم نشدن و ناکام گذاشتن عامل فشار؛ این معنای مقاومت است.» این همان منطق حمراءالاسد است: زخم را میبینیم، اما اجازه نمیدهیم زخم، اراده جمعی را تعیین کند. اختلاف و نافرمانی عامل شکست! قرآن در آیه ۱۵۲ آلعمران یکی از عاملهای شکست اُحد را اینگونه میگوید: «حَتَّى إِذَا فَشِلْتُمْ وَتَنَازَعْتُمْ فِی الْأَمْرِ وَعَصَیْتُمْ»؛ تا آنجا که سست شدید، در کار اختلاف کردید و نافرمانی کردید. رها کردن موقعیت راهبردی به خاطر طمع در غنیمت، مسیر شکست را هموار کرد.
این آیه برای امروز هم هشدار جدی است: خطر اصلی در شرایط تهدید، فقط دشمن بیرونی نیست؛ شکاف درونی و ترجیح منافع جزئی بر مأموریت جمعی هم خطر است. امام خمینی (ره) در دوران دفاع مقدس هم بارها بر پرهیز از اختلاف تأکید میکرد و پیروزی در جنگ را به وحدت و انسجام نیروهای مسلح گره میزد. امروز هم «ایستادگی و وحدت» یکی از راههای خنثیسازی جنگ ترکیبی دشمن است. تأکید همیشکی رهبر شهید امت و تاکید چندباره رهبر کنونی انقلاب بر حفظ انسجام و پرهیز از اختلافات در راستای همین دستور مهم و سرنوشت ساز قرآنی است. حضور مردم؛
ستون اصلی بازدارندگی آنچه مدینه را بعد از اُحد از فروپاشی نجات داد، فقط فرماندهی واحد نبود؛ حضور مردمی بود که حاضر شدند پس از زخم و آسیب و شکست ابتدایی، دوباره به میدان برگردند. امام خمینی (ره) همین منطق را در دوران انقلاب و جنگ تحمیلی زنده کرد: «این حضور شماها در صحنه امید این را میدهد که نه توطئههای داخلی موفق بشوند و نه هجوم خارجی بتواند به این ملت آسیب بزند.» رهبر انقلاب هم همین اصل را برای امروز تکرار میکنند: «رمز همه پیروزیها، وحدت کلمه و حضور در صحنه است.» اگر وحدت و حضور مردم نباشد، ملت ایران نمیتواند گام به جلو بردارد.
این حضور، در شرایط فعلی فقط یک انتخاب تاکتیکی نیست؛ ستون اصلی بازدارندگی و پشتوانه مقاومت است. حضور مردم انقلابی و وطن دوست و امت حزب الله در بیش از ۲۲۵ شب در میدان رزم خیابانی نشانه بزرگی از وعده نصرت الهی است که پایان استکبار را رقم خواهد زد. باذن الله وما النصر الا من عندالله العزیز الحکیم
منبع: رسانیوز



