جهانگیر الماسی، بازیگر و نمایشنامهنویس پیشکسوت، در گفتوگو با خبرنگار جام جم آنلاین درباره جایگاه سینمای دفاع مقدس و ضرورت بازخوانی تجربههای جنگ اظهار کرد: کسانی که معتقدند دوران سینمای جنگ به پایان رسیده است، احتمالاً از منظر کسب درآمد و منافع مادی به سینما نگاه میکنند؛ اما از نگاه من چنین برداشتی درست نیست. هدف من از پرداختن به جنگ، صرفاً جذب مخاطب نیست، بلکه ثبت واقعیتها، حفظ ارزشها و فراهم کردن زمینه اندیشیدن درباره اتفاقاتی است که به کشته شدن و شهادت شمار زیادی از هموطنان ما و مردم دیگر نقاط جهان انجامیده است.
وی افزود: در کنار خسارتهای جنگ، تجربههایی نیز به دست آمده که در شکلگیری اقتدار منطقهای، فکری، فرهنگی و علمی کشور مؤثر بوده است. از این منظر، معتقدم سینمای دفاع مقدس نهتنها به پایان نرسیده، بلکه هنوز آغاز نشده و در ابتدای مسیر است؛ زیرا جامعه ما همچنان به شناخت ابعاد مختلف جنگ و اندیشیدن درباره پیامدهای آن نیاز دارد.
سینمای دفاع مقدس باید به پرسشهای نسل امروز پاسخ دهد الماسی با اشاره به اینکه بخشی از واقعیتهای جنگ همچنان برای مخاطبان روشن نشده است، گفت: هنوز عدهای نمیدانند جنگ هشتساله دفاع مقدس چه بود و چرا اتفاق افتاد. درباره تحولات منطقه و حضور نظامی قدرتهای خارجی نیز پرسشهای مهمی وجود دارد که باید به آنها پاسخ داده شود. سینمای دفاع مقدس میتواند در تبیین این مسائل نقش داشته باشد و به مخاطب کمک کند پشت صحنه تحولات و منافع قدرتها را بهتر بشناسد.
این بازیگر تأکید کرد: مردم باید بدانند منافع ملی به چه معناست. وقتی کشوری از به خطر افتادن منافع ملی خود سخن میگوید، باید روشن شود که این منافع چگونه تعریف میشوند و چه ارتباطی با تحولات کشورهای دیگر دارند. مفهوم منافع نباید صرفاً به سود اقتصادی یا منافع فردی محدود شود؛ آگاهی، دانایی، معرفت، شعور، عشق و تلاش برای رسیدن به جایگاه شایسته انسانی نیز از مؤلفههای مهم زندگی جمعی هستند. وی ادامه داد: ما باید درباره مبانی فکری و فرهنگی حضور خود در عرصه دفاع و مقاومت سخن بگوییم.
سینما این ظرفیت را دارد که به جای اکتفا به روایت رویدادها، زمینهها و پیامدهای آنها را نیز بررسی کند و مخاطب را به تفکر درباره تاریخ معاصر و مسئولیتهای اجتماعی خود وادارد. الماسی برای توضیح تفاوت نگاه دفاعی با رویکرد مبتنی بر کشورگشایی، به حکایتی منسوب به ابوالحسن خرقانی و سلطان محمود غزنوی اشاره کرد و گفت: در این روایت، سلطان محمود پیش از لشکرکشی به سرزمینهای دیگر نزد ابوالحسن خرقانی میرود و از او میخواهد دعایی کند تا در جنگ پیروز شود.
پس از بازگشت، هنگامی که سلطان از پیروزی و ثروتهایی که به دست آورده سخن میگوید، خرقانی به او یادآوری میکند که میتوانست به جای غارت ثروت مردم، عشق، گذشت و انسانیت را به آنان هدیه دهد.. وی افزود: پیام این حکایت آن است که هدف از قدرت و توانایی نباید صرفاً به دست آوردن ثروت محدود شود. اگر قرار است از قدرت استفاده کنیم، باید ببینیم چه نسبتی با انسانیت، اخلاق و مسئولیت ما در برابر دیگران دارد. سینمای مقاومت نیز میتواند درباره همین تفاوتها اندیشهورزی کند.
این هنرمند با اشاره به ضرورت خودسازی در کنار مقاومت بیرونی تصریح کرد: نبرد انسان تنها به مقابله با دشمن بیرونی محدود نمیشود؛ ما باید در برابر ضعفها و تمایلات نادرست درونی خود نیز مقاومت کنیم. دوستدار عشق و انسانیت بودن به معنای فراموش کردن توانمندی و قدرت دفاع از خود نیست؛ بلکه باید در کنار حفظ قدرت، توان مقابله با ظلم و تهدید را نیز داشته باشید.
منبع: جام جم آنلاین



