در کنار این میراث، تبعات سخت تورمی ناشی از جراحی‌های ارزی و حذف ارز ترجیحی، معیشت عمومی و تاب‌آوری جامعه را به نقطه حساسی رساند.
توالی رخدادهای سهمگین: بلافاصله پس از تنفیذ، ترور در پایتخت، وقوع جنگ ۱۲ روزه، حوادث دی‌ماه ۱۴۰۴ و در پی آن جنگ رمضان، کشور را در یک وضعیت اضطراری مداوم و نبرد با متغیرهای مهارناپذیر ژئوپلیتیک قرار داد.
محاصره تمام‌عیار اقتصادی: تشدید فشارهای بین‌المللی و بازگشت تحریم‌های فلج‌کننده، شریان‌های ارزی و تبادلات مالی کشور را منقبض کرد. درک عملکرد دولت بدون دیدن این زنجیره پرفشار، قضاوتی دور از انصاف و بیگانه با واقعیات زمینی خواهد بود.
۴. چالش‌های منطقه‌ای و بازتعریف ریل‌گذاری دیپلماتیک
ایده محوری دولت یعنی «تنش‌زدایی منطقه‌ای و گشایش در سیاست خارجی»، درست در لحظه آغاز به شدیدترین آتش‌افروزی‌های پیرامونی
تغییر بنیادین معادلات: شعله‌ورشدن بحران‌های کم‌سابقه منطقه‌ای، اولویت نخست دولت را به سمت مدیریت بحران‌های امنیتی و صیانت از تمامیت سرزمینی جابه‌جا کرد.
ایستادگی در مسیر عقلانیت: واقع‌بینی حکم می‌کند بپذیریم دیپلماسی در خلأ عمل نمی‌کند. این وضعیت، نشانه شکست ایده تنش‌زدایی نیست؛ بلکه نشان می‌دهد پیشبرد مذاکره و شکستن حصار تحریم‌ها در چنین اتمسفر ملتهبی، نیازمند هوشمندی مضاعف، انسجام داخلی و بازطراحی تاکتیک‌های چانه‌زنی در سطح بین‌المللی است.
۵. آزمون دانشگاه و مطالبات اجتماعی؛ پیش‌نیاز عبور از بحران
دانشگاه قلب تپنده جامعه مدنی و دماسنج اعتماد عمومی است. دولت اگرچه بر حفظ ثبات تأکید دارد، اما نیک می‌داند که تاب‌آوری در برابر فشارهای خارجی مستلزم پاسخ‌گویی به مطالبات درونی است:
ترمیم رابطه دولت و جامعه: واقعیت‌های میدانی تنها شامل اقتصاد و امنیت نیست؛ گره‌گشایی از پرونده‌های اجتماعی نظیر فیلترینگ، اصلاح رویکردهای فرساینده در حوزه عمومی و احترام به استقلال نهاد دانشگاه، ابزارهای کلیدی برای بازسازی سرمایه اجتماعی‌اند.
وفاق به‌مثابه راهبرد، نه انفعال: گفتمان وفاق زمانی معنا پیدا می‌کند که به اهرمی برای پیشبرد اصلاحات و جلب اعتماد بدنه اجتماعی تبدیل شود، نه بهانه‌ای برای حفظ وضع موجود. دولت با طرح این مباحث در دانشگاه نشان داد که برای عبور از توفان، به جای فاصله‌گرفتن از جامعه، به دنبال اتصال دوباره با مطالبات مدنی است.
صداقت به‌مثابه نقشه راه، شجاعت به‌مثابه ضرورت عمل
صداقت مسعود پزشکیان در بازگویی واقعیت‌های میدانی، نباید و نمی‌تواند به «استیصال» یا «تسلیم» تعبیر شود. بیان بی‌پرده نامعادلات و نامهربانی‌های پیش‌رو، مقدمه واجب برای درمان دردهای مزمن است؛ چراکه تا بیماری به‌درستی تشخیص داده نشود، هیچ دارویی اثربخش نخواهد بود. اما در عین حال، این واقع‌گرایی ارزشمند باید به یک «شجاعت استوار در میدان عمل» ترجمه شود.
مردم و جامعه دانشگاهی، صراحت دولت در تشریح بحران‌های به ارث رسیده و تحمیلی را درک می‌کنند، اما هم‌زمان از ساختار اجرایی انتظار دارند که پس از صورت‌بندی مشکلات، گام‌های محکم و شجاعانه‌ای برای ایجاد گشایش‌های عینی بردارد. تکیه بر آگاهی از موانع، آغاز کار است؛ گام نهایی، ایستادگی بر سر تعهدات و خلق افق‌های امیدبخش با تکیه بر خرد جمعی و جلب اعتماد ملی خواهد بود.
منبع: شبکه شرق
