موسیقی مورد علاقهتان میتواند به کاهش درد ناشی از عملهای پزشکی جزئی کمک کند. اگر از سوزن بیزارید، موسیقی ممکن است هنگام تعبیه کانول (لوله باریک وریدی) به شما کمک کند تا احساس بهتری داشته باشید؛ البته مشروط بر اینکه موسیقی مناسبی انتخاب شود. با اینکه بارها گزارش شده است که مداخلات موسیقایی گوناگون به کاهش درد و استرس کمک میکنند، شواهد موجود در مورد انواع مختلف موسیقی بسیار متفاوت است و تشخیص اینکه کدامیک بهترین نتیجه را دارد، دشوار است.
دانشمندان برای بررسی این موضوع، پیش از انجام امآرآی (MRI) و در حین تعبیه کانول وریدی، انواع مختلفی از موسیقی را برای بیماران پخش کردند: موسیقی موتسارت، موسیقی آرامشبخش و یا آهنگهای مورد علاقه خودِ بیماران. نتایج نشان داد که پخش موسیقی مورد علاقه بیماران، بهترین تأثیر را داشته است. آندری کریستینل دراگنیا از بیمارستان دانشگاهی زوریخ و نویسنده اصلی مقاله منتشرشده در نشریه *Frontiers in Pain Research* میگوید: «اگرچه سوراخ کردن پوست با سوزن عملی جزئی محسوب میشود، اما میزان درد آن میتواند از فردی به فرد دیگر بهشدت متفاوت باشد.
در پزشکی مدرن، هدف پزشکان معالج تنها تشخیص و درمان موفقیتآمیز نیست، بلکه اطمینان از این نکته نیز هست که این عمل کمترین میزان ناراحتی ممکن را برای بیمار ایجاد کند.» مریتکسل گارسیا آلزامورا از بیمارستان دانشگاهی زوریخ و نویسنده ارشد این مقاله میگوید: «من به بیماران توصیه میکنم که به موسیقی گوش دهند، بهویژه کسانی که بهطور کلی به موسیقی علاقه دارند. با توجه به نتایج بهدستآمده، ما استفاده از موسیقی را در جریان رگگیری (برای تزریق ماده حاجب) جهت انجام اقدامات رادیولوژیک افزایش خواهیم داد؛
بهویژه برای بیمارانی که دچار اضطراب یا ترس از فضاهای بسته (کلاستروفوبیا) هستند.» موسیقی دلنشین؟ دانشمندان ۲۰۴ بیمار را که قرار بود تحت تصویربرداری امآرآی (MRI) غیرفوریتی از مغز، ستون فقرات یا ناحیه سر و گردن قرار گیرند، مورد مطالعه قرار دادند. در روند درمان این بیماران، لازم بود ماده حاجب از طریق یک کانول (لوله باریک) به داخل رگ تزریق شود که وارد کردن آن میتوانست دردناک باشد. یکچهارم این افراد به عنوان گروه کنترل در نظر گرفته شدند و به هیچ موسیقیای گوش ندادند؛
در حالی که سه گروه دیگر به موسیقی مورد علاقه خود، موسیقیای که بهطور خاص برای تمدد اعصاب طراحی شده بود، یا قطعهای از موتسارت (سونات KV448) که مطالعات متعدد خواص درمانی آن را تأیید کردهاند گوش دادند. پیش از آغاز عمل، از بیمارانی که در گروه «موسیقی مورد علاقه» قرار داشتند خواسته شد نام هنرمند یا آهنگی را که مایل به شنیدن آن هستند اعلام کنند. همچنین به تمام بیماران مقیاسی بصری نشان داده شد که شدت درد را از سطح ۱ (بدون درد) تا ۱۰ (شدیدترین درد عمر) توصیف میکرد.
این کار به پژوهشگران امکان داد تا از بیماران بخواهند میزان درد خود را پیش از عمل، در حین عمل و سپس در دو مقطع زمانی پس از آن یعنی ۳۰ ثانیه و دو دقیقه بعد ارزیابی و اعلام کنند. گارسیا آلزامورا گفت: «از میان چهار شرایطی که بررسی کردیم، تنها موسیقی مورد علاقه و موسیقی موتسارت تأثیر مثبتی نشان دادند. موسیقی مورد علاقه هم در بیمارانی که درد اولیه (درد پیش از ورود سوزن) داشتند و هم در کسانی که فاقد آن بودند، باعث کاهش قابلتوجه درد شد؛
اما موسیقی موتسارت تنها در بیمارانی که از پیش درد داشتند، تسکین درد معناداری ایجاد کرد.» بیمارانی که به موسیقی مورد علاقه خود گوش میدادند، هم ۳۰ ثانیه و هم دو دقیقه پس از قرارگیری کانولا (لوله باریک پزشکی)، درد کمتری احساس کردند. در زیرگروهی از بیماران که پیش از انجام این عمل درد داشتند، گوش دادن به موسیقی مورد علاقه باعث کاهش درد در لحظه ورود سوزن شد و گوش دادن به موسیقی موتسارت درد را دو دقیقه پس از ورود سوزن کاهش داد.
به نظر میرسید که وضعیت درد دو دقیقه پس از قرارگیری کانولا نسبت به زمانهای پیش از آن بهبود بیشتری یافته است، هرچند دادهها دلیل این امر را توضیح نمیدهند. ممکن است ناراحتی اولیه ناشی از ورود کانولا توجه افراد را از موسیقی منحرف کرده باشد، یا اینکه سازوکارهایی که باعث میشوند موسیقی به کاهش درد کمک کند، برای فعال شدن به زمان نیاز داشته باشند. موسیقی آرامشبخش تسکیندهنده نیست با این حال، به نظر میرسید موسیقی موتسارت تنها برای بیمارانی مؤثر بوده که پیش از عمل درد داشتهاند؛
در مقابل، بیمارانی که به موسیقی آرامشبخش گوش داده یا اصلاً موسیقی نشنیده بودند، هیچ تغییری در میزان درد خود احساس نکردند. گارسیا آلزامورا گفت: «موسیقی آرامشبخش معمولاً با سرعت پایین و صدای ملایم شناخته میشود و فاقد تغییرات پویای (دینامیک) محسوس است.
این ویژگیها ممکن است باعث شده باشد که بیماران به موسیقی آرامشبخش توجهی نکنند و همین امرعدم تسکین درد را توجیه میکند.» دراگنیا خاطرنشان کرد: «این مداخله پزشکی که در اینجا شامل سوراخ کردن ورید بود تنها درد بسیار کوتاهمدتی را با سوزنی کوچک ایجاد میکرد، هرچند همین امر نیز برای برخی بیماران میتواند بسیار دردناک باشد.» او افزود که ارزیابی مزایای موسیقی برای بیمارانی که تحت عملهای دردناکتر و طولانیتری قرار میگیرند، ارزشمند خواهد بود.
«علاوه بر این، حضور تکنسین و صحبت کردن او با بیمار میتواند به عنوان یک عامل مخدوشکننده (متغیر مداخلهگر) در نظر گرفته شود، زیرا صرفِ حضور فردی که با شما صحبت میکند، ممکن است آرامشبخش و عاملی برای انحراف توجه از درد تلقی شود. با این حال، از آنجا که همه بیماران در شرایط یکسانی قرار داشتند، نباید در تفسیر اهمیت این عامل مخدوشکننده اغراق کرد.»
منبع: آوش



