باشگاه خبرنگاران جوان؛ مریم رضایی – صنعت گردشگری در جغرافیای فرهنگپرور و تاریخی استان فارس، همواره یکی از مزیتهای رقابتی بنیادین برای خروج از اقتصاد متکی به منابع و رسیدن به درآمدزایی پایدار تلقی میشود. در شرایط کنونی که جذب سرمایههای خرد و کلان، گرهگشایی از بروکراسی اداری و پیوند زدن میراث تاریخی با ابزارهای نوین مالی به نیازی مبرم بدل شده است، همایش تخصصی سرمایهگذاری گردشگری «مهر شیراز» با گردآوری متولیان ارشد قانونگذاری، مدیریت اجرایی و میراث فرهنگی، به صحنه ترسیم نقشه راه آینده این حوزه تبدیل شد.
این رویداد ملی، ابعاد مختلف توسعه صنعت گردشگری را از سه زاویه مکمل به بحث گذاشت: بازنگری در ابزارهای تأمین مالی و تسهیلات حقوقی توسط مجلس شورای اسلامی، احیای شکوه فرهنگی در خدمت توانمندسازی اقتصادی توسط ادارهکل میراث فرهنگی، و تدوین برنامههای بالادستی با مشارکت بخش خصوصی در مجموعه استانداری فارس. گزارش پیشرو، بازتاب جامعی از مواضع و راهکارهای کلیدی مطرحشده در این نشست تخصصی است. مدلهای نوین تأمین مالی و روانسازی قوانین؛
راهکار کلیدی توسعه زیرساختهای گردشگر نماینده مردم شیراز و زرقان در مجلس شورای اسلامی با تأکید بر ضرورت اصلاح ساختارهای مالی در صنعت گردشگری، از ارائه پیشنهادهای جدید قانونی برای تسهیل سرمایهگذاریهای داخلی و بینالمللی خبر داد. جعفر قادری در همایش تخصصی سرمایهگذاری گردشگری «مهر شیراز»، با نقد سازوکار کنونی تخصیص منابع بانکی که عمدتاً متمرکز بر شرکتهای بزرگ است، اظهار داشت: برای متوازنسازی این فضا، پیشنهاد دادهایم تسهیلات اعطایی به شرکتهایی که دفاتر مرکزی خود را از استانها به تهران منتقل کردهاند، مشمول نرخ سود بالاتری شود؛
مابهالتفاوت این نرخ سود نیز باید به صندوقهای پیشرفت و عدالت استانها واریز گردد تا مستقیماً به حمایت از طرحهای کوچک و متوسط گردشگری تخصیص یابد. او با اشاره به ظرفیتهای قانون اصلاح تأمین مالی تولید و زیرساخت، یکی از الگوهای راهبردی را پیادهسازی سازوکار «مالکیت خُرد» در پروژههای هتلداری خواند و افزود: همانند تجارب بهکارگرفتهشده در بخش درمان و بیمارستانها، باید زمینهای فراهم شود که سرمایهگذاران علاوه بر مشارکتهای سهامی، بتوانند مالکیت اعیانی مشخصی نظیر چند اتاق یا بخش معین از یک هتل را در اختیار داشته باشند.
این الگو میتواند حجم وسیعی از سرمایههای سرگردان خرد را به سمت پروژههای گردشگری سرازیر کند. این نماینده مجلس همچنین به لزوم بهرهبرداری هوشمندانه از جریان سرمایهگذاری خارجی و ابزارهای ارزی اشاره کرد و گفت: بهرهگیری از ابزارهای نوینی نظیر اوراق گواهی سپرده ارزی، انتشار اوراق بدهی ریالی قابل تبدیل به طلا و ارز، و مدلهای بازپرداخت متکی بر درآمدهای ارزی در دستور کار قرار دارد. علاوه بر این، نوسازی ناوگان و تأسیسات اقامتی نیازمند واردات تجهیزات استاندارد جهانی است که باید از مسیر مجاری قانونی تسهیل شود.
قادری با بازخوانی تجربیات دوران مسئولیت خود در شهرداری شیراز پیرامون تهیه پکیجهای سرمایهگذاری بینیاز از استعلامهای مکرر، خاطرنشان ساخت: سرمایهگذار نباید در پیچوخم راهروهای اداری معطل بماند. وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی موظف است با امکانسنجی اولیه و مکانیابی اراضی مستعد، بستههای آماده و دارای مجوزهای بینام را تدوین کند تا بلافاصله پس از واگذاری، عملیات اجرایی کلید بخورد. گردشگری صنعتی اشتغالزا، ارزآور و کمنیاز به مصارف سنگین ارزی است و گرههای آن با اجرای دقیق قوانین مصوب گشوده خواهد شد. اقتصاد در خدمت حفظ فرهنگ؛
نقش بنیادین تشکلها و بازآفرینی شکوه تاریخی فارس در ادامه این همایش تخصصی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان فارس بر لزوم خدمترسانی توان اقتصادی به حفظ و تعالی سرمایههای فرهنگی این دیار تأکید کرد. بهزاد مریدی با یادآوری موقعیت راهبردی شیراز در شناسنامه تمدنی جهان عنوان کرد: فارس، ایران است و شیراز رکن رکین این سرزمین آباد. رویداد «مهر شیراز» فراتر از یک نشست و برنامه نمادین تعریف شده و هدف غایی آن، احیای عینی شکوهی است که از دیرباز در رگهای این کهندیار جاری بوده است.
او تشکلها، انجمنهای صنفی و نهادهای مدنی حوزه میراث و گردشگری را موتور محرک و ارکان تصمیمساز معرفی کرد و گفت: بخشهای مردمنهاد صرفاً عناصر تشریفاتی نیستند، بلکه بازوان راهبردی و پشتوانه معنوی برنامههای اجرایی بهشمار میروند و موفقیت در رویدادهای اخیر، محصول کاربست عملی همین رویکرد همگرایانه بوده است. مدیرکل میراث فرهنگی فارس با اشاره به تقارن نمایشگاه ملی گردشگری و صنایع دستی با افق رویدادهای بینالمللی مهم نظیر اکسپو ۲۰۲۶، تصریح کرد: مبنای رویکرد جدید ما این است که پایههای اقتصاد را برای پاسداری از مواریث فرهنگی غنی این سامان به کار بگیریم؛
چراکه آبادانی پایدار تنها در صورتی محقق میشود که خودمان برای تدوین سازوکارهای نوآورانه هماندیشی کنیم. مریدی در پایان، با واکاوی سیره تاریخی مردم شیراز در اعصار گذشته بهویژه در مقاطع پرتلاطم تاریخی، ایستادگی فرهنگی و همزیستی مبتنی بر مدارا و دوستی را کلید فائق آمدن بر مسائل امروز دانست و تصریح کرد: پیوند دوباره ساختار اقتصادی با ریشههای هویتی و فرهنگی، ضامن درخشش نام شیراز و دیار رکنآباد در روزگار کنونی است.
بازآفرینی میراث از طریق تجارت هوشمند و سند توسعه گردشگری پایدار فارس معاون امور زیارت و گردشگری استانداری فارس نیز در بخش دیگری از این نشست، به تشریح سیاستگذاریهای کلان استان در چارچوب بازآفرینی اقتصادی آثار تاریخی و تنظیم الگوهای پایدار پرداخت. مهدی پارسایی با بهرهگیری از حکمت ادبیات کهن و کلام شیخ مصلحالدین سعدی شیرازی که «مالِ بیتجارت پایدار نمیماند»، تبیین کرد: سرمایه بیبدیلی از مواریث تاریخی، معنوی و هویتی در استان فارس وجود دارد، اما وظیفه مدیریتی ایجاب میکند که این ذخایر ارزشمند، با کاربست الگوهای تجارت هوشمند «بازآفرینی» شوند؛
بدون آنکه خدشهای بر اصالت آنها وارد آید، بلکه رونق حاصل از این چرخش اقتصادی، به غنا و ارزشافزوده آثار بیفزاید. او، معاونتهای سرمایهگذاری را بازوی راهبردی و پیشران در پیکره سازمانی وزارتخانه و استان خواند و بیان داشت: تقویت این ارکان تخصصی، پاسخ علمی و عملیاتی نظام مدیریتی به تنگناهای اقتصادی موجود و بسترساز جذب منابع تازه به بخش گردشگری است.
معاون گردشگری استانداری فارس همچنین از تدوین و تصویب قطعی «سند توسعه گردشگری پایدار استان فارس» در شورای برنامهریزی و توسعه استان طی دو سال گذشته خبر داد و گفت: این سند سیاستی جامع، ناظر به ضرورتهای مورد اشاره مجلس شورای اسلامی، نقش یک نقشه راه عملیاتی را ایفا میکند و دستورالعملهای دقیق آن بهزودی در اختیار همه ذینفعان و سرمایهگذاران حوزه گردشگری قرار خواهد گرفت.
پارسایی در خاتمه، الگوی مطلوب اداره گردشگری در استان فارس را مبتنی بر دو ستون اصلی برشمرد: ایجاد یکپارچگی و همافزایی بیشائبه در میان ارکان حاکمیتی و دولتی، و در نقطه مقابل، واگذاری میدان عمل و پیشتازی تام به تشکلها و فعالان بخش خصوصی؛ امری که با اهتمام دستگاههای اقتصادی، میراث فرهنگی و سرمایهگذاران، مسیر تبدیل گردشگری به محور اصلی جهش توسعهای استان فارس را هموار میسازد.
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان



