باشگاه خبرنگاران جوان – فشار‌های سنگین اقتصادی، عدم قطعیت شغلی و تغییرات شتابان اجتماعی، چالش‌های روانی پیچیده‌ای را برای خانواده‌ها ایجاد کرده است.در این میان، جامعه همچنان از مردان انتظار دارد که مسئولیت اصلی تامین مالی را بر دوش بکشند و در نقش تکیه‌گاهی شکست‌ناپذیر ظاهر شوند. واقعیت‌های سخت زندگی روزمره از یک سو توان روحی مردان را مستهلک می‌کند و انتظارات جامعه از سوی دیگر آن‌ها را از ابراز ضعف و ناتوانی بازمی‌دارد.این تناقض میان «ضرورت قوی ماندن» و «احساس فشار عمیق درونی»، زمینه‌ساز بروز نوعی افسردگی خاموش و سرکوب‌شده در آقایان می‌شود که اغلب از دید اطرافیان پنهان می‌ماند.
افسردگی در آقایان معمولاً با نشانه‌های کلیشه‌ای و شناخته‌شده مانند گریه مداوم، ابراز صریح غم یا گوشه‌نشینی بروز نمی‌کند.نگرش‌های اجتماعی و انتظارات جامعه از مردان باعث می‌شود که آن‌ها احساسات ناخوشایند خود را سرکوب کنند. در نتیجه، این اختلال روان‌شناختی در قالب رفتارهای جایگزین، پرخاشگری و برون‌ریزی‌های هیجانی ظاهر می‌شود.برای مواجهه موثر با این چالش، خانواده‌ها نیازمند یادگیری مهارت‌های ویژه‌ای هستند تا بتوانند وضعیت موجود را مدیریت کنند و روند بهبود را سرعت ببخشند.
نشانه‌های افسردگی مردانه
نشانه‌های افسردگی مردانه بیشتر حالت تدافعی دارد و کمتر شباهتی به تصویر کلاسیک افسردگی نشان می‌دهد.نخستین و شایع‌ترین نشانه، بروز خشم، بی‌حوصلگی و رفتارهای تند ناگهانی است.مردان وقتی توانایی کنترل اوضاع را از دست می‌دهند، احساس عجز و ترس درونی خود را پشت رفتارهای پرخاشگرانه، ایرادگیری‌های مداوم و زود از کوره دررفتن پنهان می‌کنند. خشم برای اکثر مردان هیجانی پذیرفته‌شده‌تر از اندوه به شمار می‌آید.
نشانه دوم، فرار به رفتارهای افراطی و اشتغال مداوم است. بسیاری از مردان مبتلا به افسردگی، زمان بسیار زیادی را صرف کار، ورزش‌های سنگین، تماشای تلویزیون یا بازی‌های ویدئویی می‌کنند. آن‌ها از این طریق تلاش می‌کنند ذهن خود را همیشه مشغول نگه دارند تا با افکار دردناک درونی مواجه نشوند.نشانه سوم، بروز علائم جسمانی بدون منشأ پزشکی مشخص است. سردردهای مزمن، دردهای گوارشی، اختلال در خواب و خستگی مفرط از جمله مواردی هستند که به عنوان بازتاب جسمانی فشار روانی رخ می‌دهند. علاوه بر این، رفتارهای پرخطر مانند رانندگی پرسرعت یا بی‌حسی عاطفی نسبت به همسر و فرزندان نیز از دیگر علائم جدی این بیماری محسوب می‌شوند.
مهارت‌های عملی خانواده برای کمک به فرد مبتلا
کمک به مرد افسرده نیازمند هوشمندی و به‌کارگیری مهارت‌های ارتباطی خاص است. ورود مستقیم و استفاده از کلمات برچسب‌زننده می‌تواند گارد دفاعی او را فعال کند و باعث عقب‌نشینی بیشتر شود.
تکنیک گفتگوی «شانه به شانه»
مهارت اول، استفاده از تکنیک گفتگوی «شانه به شانه» است. صحبت کردن چهره‌به‌چهره معمولاً برای مردان احساس بازجویی ایجاد می‌کند. بهتر است گفتگو درباره مسائل روانی در حین انجام یک فعالیت مشترک مانند رانندگی، قدم زدن یا تعمیر وسایل خانه صورت گیرد. در این موقعیت‌ها، فرد احساس امنیت بیشتری می‌کند و راحت‌تر سفره دل خود را باز می‌کند.
تمرکز بر علائم ملموس مهارت دوم، تمرکز بر علائم ملموس به جای عنوان‌های روان‌پزشکی است. مردان در برابر واژه‌هایی نظیر «تراپیست» یا «اختلال روان» مقاومت نشان می‌دهند. خانواده باید پیشنهاد دریافت کمک تخصصی را بر حل مشکلات ملموس مانند بهبود کیفیت خواب، کاهش اختلالات گوارشی یا رفع خستگی جسمی متمرکز کند.
تفکیک شخصیت فرد از رفتار مهارت سوم، تفکیک شخصیت فرد از رفتار ناشی از بیماری است. اطرافیان نباید پرخاشگری یا سردی عاطفی فرد را به عنوان خصومت شخصی تلقی کنند. لازم است خانواده در عین صبوری و عدم پاسخگویی با خشم متقابل، مرزهای محترمانه‌ای برای گفتگو تعیین کند و صحبت درباره موضوعات چالش‌برانگیز را به زمان آرامش موکول نماید. واگذاری نقش‌های کوچک
مهارت چهارم، واگذاری نقش‌های کوچک برای بازگرداندن احساس ارزش‌مندی است. افسردگی حس ناکارآمدی ایجاد می‌کند. سپردن مسئولیت‌های مشخص و قابل مدیریت به فرد و قدردانی صادقانه از انجام آن‌ها، احساس اثرگذاری را در او احیا می‌کند.افسردگی مردان یک ضعف شخصیتی یا ناامیدی ساده نیست، بلکه یک فشار روانی شدید است که با رفتار ابراز می‌شود. خانواده‌ها با جایگزین کردن صبوری علمی، کاهش برچسب‌زنی و به‌کارگیری مهارت‌های ارتباطی غیرمستقیم می‌توانند امنیت لازم را برای پذیرش درمان و بازگشت سلامت به زندگی تامین کنند.
منبع: فارس
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
