پرونده بیستمین دوره بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ در ناگویای ژاپن با خاطره‌ای دلچسب برای کاروان ورزش کشورمان بسته شد؛ جایی که تیم ملی والیبال مردان ایران در یک فینال تمام‌عیار و نفس‌گیر، با پیروزی ۳ بر یک مقابل ژاپن میزبان، مدال زرین مسابقات را از آنِ خود کرد. این چهارمین طلای پیاپی والیبال ایران در تاریخ بازی‌های آسیایی پس از افتخارآفرینی در اینچئون ۲۰۱۴، جاکارتا ۲۰۱۸ و هانگژو ۲۰۲۲ به شمار می‌رود؛ زنجیره‌ای درخشان از اقتدار که جایگاه ویژه و تاریخی والیبال را بار دیگر در قاره کهن به رخ کشید. اهمیت این مدال طلا زمانی دوچندان و چشم‌گیرتر می‌شود که آن را در بستر کاروان اعزامی ایران به ناگویا ارزیابی کنیم.
طلای بلندقامتان، متفاوت‌ترین مدال طلای کاروان بود؛ چراکه والیبال عملاً به عنوان تنها رشته تیمی موفق شد سرود ملی کشورمان را در سالن مسابقات طنین‌انداز کند. در شرایطی که کبدی در هر دو بخش مردان و زنان به مدال نقره بسنده کرد، بسکتبال روی سکوی سومی ایستاد و هندبال نیز بدون مدال بازی‌ها را ترک نمود، بار سنگین حفظ آبروی ورزش‌های تیمی کشور بر دوش والیبالیست‌ها قرار گرفت و آنها با دست پر کارزار ژاپن را ترک کردند. با این همه و با وجود شادی از این قهرمانی، عملکرد تیم ملی در مسیر رسیدن به مدال طلا با نوسانات بسیار زیادی همراه بود که نباید از چشم‌ها پنهان بماند.
ملی‌پوشان اگرچه در مرحله گروهی برد‌های بی‌دردسر ۳ بر صفر برابر تایلند و قرقیزستان داشتند، اما در رویارویی با اندونزی تا آستانه یک فاجعه پیش رفتند؛ مسابقه‌ای که شاگردان پیاتزا ۲ ست متوالی عقب افتادند و با هزار زحمت توانستند کامبک بزنند و ۳ بر ۲ پیروز شوند؛ نمایشی لرزان که موجی از انتقاد و نگرانی را در دل هواداران والیبال ایجاد کرد. در ادامه، برتری دشوار مقابل کره جنوبی، پیروزی آسان‌تر در نیمه‌نهایی برابر پاکستان و در نهایت غلبه بر ژاپن، پازل قهرمانی را تکمیل کرد.
البته نباید این نکته حیاتی را از یاد برد که این پیروزی نوعی انتقام‌گیری پس از ناکامی یک ماه پیش در فینال قهرمانی آسیا بود؛ آن هم در دیداری که ژاپن فوق‌ستاره‌های اصلی و جهانی خود نظیر نیشیدا، ران تاکاهاشی و اونودرا را در اختیار نداشت و با تلفیقی از تیم دوم و چهره‌های شاخصی، چون اوتسوکا، نیشی‌مورا و ماساتو کای به میدان آمده بود.
این قهرمانی بدون تردید یک فرصت طلایی و حیاتی برای روبرتو پیاتزا بود تا پایه‌های متزلزل جایگاه خود را روی نیمکت تیم ملی ترمیم کند. مرد ایتالیایی در دو سال گذشته روز‌های پرفرازونشیبی را پشت سر گذاشته بود؛ ایران در لیگ ملت‌های ۲۰۲۵ اگرچه با رتبه هشتمی عملکردی قابل قبول داشت، اما به دلیل سهمیه میزبانی چین نتوانست طعم حضور در مرحله نهایی را بچشد و در رده نهم ایستاد. در ادامه، کارنامه پیاتزا در لیگ ملت‌های ۲۰۲۶ به شکل نگران‌کننده‌ای سیاه شد؛ جایی که ایران با قرار گرفتن در رتبه تحقیرآمیز پانزدهم، یکی از ضعیف‌ترین نتایج تاریخ خود را ثبت کرد و تا مرز سقوط رفت.
همین افت فاحش باعث شد رنکینگ بین‌المللی والیبال ایران تا رده نوزدهم جهان سقوط کند. در مسابقات قهرمانی جهان در فیلیپین نیز تیم ایران تنها به جمع هشت تیم پایانی رسید و بدون سکو مسابقات را ترک کرد و به دنبال آن شکست در فینال قهرمانی آسیا مقابل ژاپن، رویا‌های زودهنگام المپیکی را بر باد داد. در چنین فضایی، شایعات پایان زودهنگام قرارداد «۲+۲» پیاتزا از سوی فدراسیون بیش از هر زمانی شنیده می‌شد، اما حالا این طلای بازی‌های آسیایی می‌تواند نظر سیدمیلاد تقوی و مدیران فدراسیون را برای تداوم اعتماد به این مربی ایتالیایی تغییر دهد؛
هرچند منتقدان همچنان معتقدند پیاتزا از نظر فنی و به‌ویژه در ارتقای ضعف تاریخی ایران در دریافت‌های اول و مدیریت بحران‌های فنی، نتوانسته اثرگذاری کاریزماتیک مربیان بزرگی، چون خولیو ولاسکو را بازآفرینی کند.
اکنون والیبال ایران در برهه‌ای حساس و سرنوشت‌ساز قرار دارد و هدف‌گذاری کلان فدراسیون تا سال آینده، دستیابی به سهمیه المپیک ۲۰۲۸ لس‌آنجلس خواهد بود؛ مسیری پرپیچ‌وخم و طاقت‌فرسا که جای کوچک‌ترین لغزشی در آن وجود ندارد. والیبال ایران باید در لیگ ملت‌های ۲۰۲۷ با کسب برد‌های ارزشمند، جهشی ملموس در رنکینگ فدراسیون جهانی تجربه کند تا با ارتقای جایگاه خود و قرار گرفتن در جمع ۱۲ تیم برتر دنیا، شانس مستقیمی برای ورود به جمع کاروان المپیکی‌ها به دست آورد. در صورتی که این فرصت از دست برود، واپسین گذرگاه، مسابقات قهرمانی جهان ۲۰۲۷ در لهستان خواهد بود؛
جایی که بلندقامتان باید با تمام قوا بجنگند تا به عنوان یکی از سه تیم برتر باقی‌مانده و حائز شرایط رنکینگی، آخرین بلیت‌های پرواز به لس‌آنجلس را شکار کنند.
قهرمانی ارزشمند در ناگویا اگرچه با نواقص فنی در دریافت اول و افت تمرکز در امتیاز‌های حساس و پایانی ست‌ها همراه بود، اما می‌تواند شوک روحی و روانی فوق‌العاده‌ای به کالبد تیم ملی تزریق کند تا والیبال ایران با بازسازی اعتمادبه‌نفس خود، مهیای روز‌های سخت پیش‌رو در نبرد جهانی برای رسیدن به المپیک شود. انتهای پیام/
منبع: خبرگزاری میزان
