، شبکه اسکاینیوز روز جمعه در گزارشی با عنوان «گازوئیل انگلیس رو به کاهش است، چقدر باید نگران باشیم؟» هشدار داد که این کشور اکنون از نظر میزان ذخایر گازوئیل در مقایسه با نیاز وارداتی، در شمار آسیبپذیرترین اقتصادهای توسعهیافته قرار گرفته است. این شبکه با بررسی دادههای ذخایر سوخت سایر کشورها اعلام کرد که موجودی گازوئیل انگلیس معادل حدود یکونیم ماه واردات معمول این کشور است. این در حالی است که میانگین ذخایر در کشورهای به اصطلاح توسعهیافته حدود هفت ماه و در ژاپن نزدیک به ۲۳ ماه برآورد میشود.
بر اساس مقایسه صورت گرفته، انگلیس در نزدیکی انتهای جدول کشورهای مورد بررسی قرار دارد و تنها استرالیا وضعیت آسیبپذیرتری دارند. البته هنوز از تشکیل صفهای طولانی مقابل جایگاههای سوخت خبری نیست، اما پایین بودن نسبت ذخایر به واردات نشان میدهد که انگلیس در برابر اختلال طولانیتر در بازار جهانی حاشیه امن محدودی دارد. این آسیبپذیری در سالهای اخیر با افزایش وابستگی انگلیس به سوخت وارداتی تشدید شده است. انجمن «صنعت سوخت انگلیس» اعلام کرده که این کشور در حال حاضر حدود ۵۵ درصد گازوئیل مورد استفاده در حملونقل جادهای خود را وارد میکند.
این سهم در سال ۲۰۰۳ تنها حدود ۱۴ درصد بود. آمریکا نیز در سال گذشته با تأمین ۳۱ درصد واردات گازوئیل، بزرگترین تأمینکننده خارجی انگلیس بوده است. این انجمن هشدار داده است که بحثهای اخیر در آمریکا درباره محدود کردن صادرات گازوئیل نشان میدهد اتکای بیش از اندازه به تولید خارج از کشور میتواند امنیت انرژی انگلیس را در برابر تصمیمهای سیاسی و شوکهای خارجی آسیبپذیر کند. بررسیها نشان میدهد بخش مهمی از این وضعیت به کوچکتر شدن صنعت پالایش انگلیس بازمیگردد.
تعطیلی پالایشگاههای «گرنجموث» و «لیندزی» در سال ۲۰۲۵ ظرفیت پالایش نفت این کشور را نزدیک به یکچهارم کاهش داد. آمار رسمی وزارت امنیت انرژی و کربنزدایی انگلیس نیز نشان میدهد که تولید فرآوردههای نفتی در سال گذشته با کاهش ۵.۲ درصدی به ۴۹.۴ میلیون تن رسید که پایینترین سطح ثبتشده است. این در حالی است که تقاضای داخلی تقریباً بدون تغییر و در سطح ۶۰.۸ میلیون تن باقی ماند و در نتیجه نیاز به واردات فرآوردههای نفتی افزایش یافت. بر اساس همین آمار، موجودی کلی نفت خام و فرآوردههای نفتی انگلیس در پایان سال ۲۰۲۵ حدود ۱۱.۲ میلیون تن بود.
دولت انگلیس تأکید دارد که این میزان همچنان الزامات آژانس بینالمللی انرژی برای نگهداری ذخایر معادل ۹۰ روز واردات خالص را تأمین میکند. اما این معیار مجموعه نفت خام و فرآوردههای نفتی را شامل میشود و با شاخص مورد استناد اسکای درباره ذخیره اختصاصی گازوئیل در مقایسه با حجم واردات متفاوت است. نگرانی درباره ذخایر گازوئیل انگلیس در شرایطی افزایش یافته که بازار جهانی این فرآورده با یکی از شدیدترین دورههای کمبود عرضه در سالهای اخیر روبهرو شده است.
بر اساس گزارشها، اختلال در تولید و صادرات فرآوردههای نفتی از خاورمیانه و روسیه، ذخایر جهانی را کاهش داده و قیمت گازوئیل در اروپا و آمریکا را به سطوح بیسابقه رسانده است. همزمان، تحولات بازار آمریکا به عامل تازهای برای نگرانی در انگلیس تبدیل شده است. دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا روز سهشنبه از ایده محدود کردن صادرات گازوئیل برای مهار افزایش قیمت داخلی حمایت کرد و اسکات بسنت وزیر خزانهداری این کشور گفت دولت در حال بررسی امکان اجرای محدودیت کامل یا بخشی از آن است. همین احتمال برای انگلیس اهمیت ویژهای دارد.
آمار صنعت سوخت نشان میدهد ۳۱ درصد گازوئیل وارداتی انگلیس از آمریکا تأمین میشود و از این منظر هرگونه محدودیت در این مسیر میتواند لندن را ناچار کند برای تأمین محمولههای جایگزین با خریداران اروپایی و آسیایی رقابت بیشتری داشته باشد. فشار بر بازار سوخت انگلیس همچنین در شرایطی رخ میدهد که دولت این کشور در ماه مارس، در چارچوب اقدام هماهنگ اعضای آژانس بینالمللی انرژی، ۱۳.۵ میلیون بشکه از ذخایر نفتی را برای مقابله با اختلال در بازار جهانی آزاد کرد. مجموع آزادسازی هماهنگ کشورهای عضو آژانس در آن مقطع ۴۰۰ میلیون بشکه بود.
در همین حال، دولت انگلیس قصد دارد از ابتدای ژانویه ۲۰۲۷ ممنوعیت کامل واردات گازوئیل و سوخت جت تولیدشده از نفت خام روسیه در کشورهای ثالث را نیز اجرایی کند. در مجموع، کاهش ذخایر گازوئیل در انگلیس در شرایطی زنگ خطر را به صدا درآورده است که وابستگی این کشور به واردات افزایش یافته، ظرفیت پالایش داخلی کاهش پیدا کرده و قیمت سوخت نیز تحت فشار کمبود عرضه جهانی رو به افزایش است.
تداوم این روند میتواند بحران گازوئیل را از سطح ذخایر و بازار انرژی به بخشهای حملونقل، کشاورزی و توزیع کالا منتقل کند و با افزایش هزینههای تولید و جابهجایی، فشار تازهای بر هزینه زندگی خانوارهای انگلیسی وارد سازد.
منبع: خبرگزاری موج
