واشنگتن و پکن به دنبال حفظ ثبات در آتشبس تعرفهای؛
گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد- نگار حجتی: اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده، و هه لیفنگ، معاون نخستوزیر چین، روز یکشنبه در نیویورک پیرامون مباحث تجاری و سایر حوزههای تنشزا به گفتوگو مینشینند.
این نشست زمینه را برای دیدار سطح بالای دونالد ترامپ و شی جینپینگ، روسای جمهور دو اقتصاد بزرگ جهان، که قرار است ۲۴ سپتامبر مصادف با دوم مهر در واشنگتن برگزار شود، آماده خواهد کرد. آخرین دیدار رودرروی بسنت و هه به چهار ماه پیش در نزدیکی سئول بازمیگردد که تنها چند روز پیش از سفر ماه مه ترامپ به پکن رقم خورد.
اختلالات حوزه انرژی ناشی از جنگ در منطقه، جهش فناوری هوش مصنوعی و موضوعات مربوط به تجارت و سرمایهگذاری در صدر دستور کار این مذاکرات قرار دارند، زیرا هر دو طرف به دنبال حفظ ثبات در آتشبس تعرفهای هستند که مهلت آن در ماه نوامبر به پایان میرسد.
در این میان، نزدیک شدن به انتخابات میاندورهای نوامبر در آمریکا و تداوم نگرانی رایدهندگان از تورم، نیاز دولت آمریکا به تمدید این توافق را فوریتر کرده است.
وندی کاتلر، معاون ارشد موسسه سیاستگذاری جامعه آسیا، در ارزیابی شرایط فعلی معتقد است که روابط دوجانبه در نقطهای قرار دارد که تلاش برای تحول اساسی یا تعمیق مناسبات دیگر اولویت نخست به شمار نمیرود. به گفته او، هدف اصلی طرفین بیشتر حفظ ثبات، جلوگیری از تشدید تنشها و پابرجا نگه داشتن عملی آتشبس تجاری است که پیشتر در بوسان حاصل شده بود.
بر اساس اعلام دفتر نماینده تجاری آمریکا، جیمیسون گریر نیز در این مذاکرات حضور خواهد داشت. گریر تاکید کرده است که واشنگتن با نظارت بر اجرای تعهدات، تسهیل تجارت کالاهای غیرحساس و بهبود دسترسی کشاورزان، تولیدکنندگان و کارگران آمریکایی به بازارها، رویکرد ایجاد توازن در تجارت با چین را ادامه میدهد.
همزمان منابع آگاه به بلومبرگ اعلام کردهاند که تصمیمگیری درباره اعمال تعرفههای جدید آمریکا علیه مازاد ظرفیت تولید شرکای تجاری، به بعد از این نشست موکول شده است. تحلیلگران اقتصادی بلومبرگ نیز در گزارشی آوردهاند که اگرچه هر دو کشور برای پرهیز از تنش مجدد تلاش میکنند و ثبات نسبی ادامه خواهد یافت، اما با بازسازی دیوارهای تعرفهای از سوی آمریکا، خطر بروز اصطکاکهای جدید همواره وجود دارد.
پیش از این نیز گزارش شده بود که دو طرف برای کاهش تعرفه بر محصولات کشاورزی و انرژی آمریکا در قالب سازوکار تجاری مشترک و با هدف تسهیل تبادل کالا به ارزش ۳۰ میلیارد دلار از هر طرف در حال مذاکره بودهاند.
از سوی دیگر، افزایش مجدد صادرات چین به آمریکا طی سال جاری، علاوه بر نشان دادن ناکارآمدی بخشی از تعرفهها، ناشی از جهش تقاضا برای تجهیزات الکترونیکی مرتبط با هوش مصنوعی ساخت چین است. نشست نیویورک در آستانه مجمع عمومی سازمان ملل انجام میشود.
مذاکرات پیشین این دو مقام در ۱۸ ماه گذشته عمدتاً در کشورهای ثالث و با هدف نمایش بیطرفی برگزار شده بود و انتخاب نیویورک برای این دور، جدا از همزمانی با مجمع عمومی، میتواند زمینه را برای برگزاری دور بعدی در خاک چین فراهم کند.
در همین حال، بررسی حضور شرکت خودروسازی بیوایدی در هیئت اقتصادی همراه رئیسجمهور چین مطرح شده که با توجه به تعرفههای سنگین بر خودروهای برقی چینی اقدامی حساس به شمار میرود، هرچند ترامپ پیشتر از تمایل برای فعالیت خودروسازان چینی در خاک آمریکا با استفاده از کارگران بومی سخن گفته بود.
یک مقام آگاه چینی اعلام کرده است که موضوع تایوان و به ویژه برنامههای فروش تسلیحات آمریکایی، محور اصلی مذاکرات برای پکن خواهد بود. در مقابل، گفتوگو درباره مسائل تعرفهای و کالاهای کشاورزی مانند سویا روندی سادهتر دارد و موضوعاتی چون هوش مصنوعی، خودرو و تجارت الکترونیک نیز در دستور کارند.
چین همچنین آماده است اعطای مجوزهای صادرات عناصر نادر خاکی را به عنوان اهرم مذاکراتی مطرح کند. تداوم دریافت آهنرباهای ساختهشده از این عناصر برای ترامپ در توافق سال گذشته حیاتی بود، اما صادرات ماهانه این قطعات کلیدی پس از محدودیتهای اعمالشده از سوی پکن در آوریل ۲۰۲۵ افت شدیدی را تجربه کرده است.
در حوزه فناوری، هوش مصنوعی به تازگی به یکی از عمیقترین گسلهای اختلاف میان دو ابرقدرت بدل شده است. واشنگتن ضمن محدودسازی دسترسی پکن به تراشههای پیشرفته، شرکتهای چینی را متهم کرده که از مدلهای آمریکایی برای توسعه فناوری بومی بهرهبرداری میکنند. در نقطه مقابل، پکن تلاشهای آمریکا برای کند کردن سرعت پیشرفت هوش مصنوعی به بهانه ملاحظات ایمنی را اقدامی هراسافکنانه و در راستای منافع انحصاری واشنگتن میخواند.
منبع: دنیای اقتصاد
