متأسفانه، در دو سال گذشته پیشرفت خوبی در این مسیر نداشتهایم. عمر مفید خودرو در دنیا ۵ تا ۱۰ سال است، اما در ایران با ناوگانی مواجهیم که ۲۰ تا ۴۰ سال همچنان در حال تردد هستند. این خودروها هم آلایندگی و هم مصرف سوخت بالایی با توجه به پایه موتور قدیمی دارند. متاسفانه در حوزه اسقاط خوب عمل نکردهایم و مشوقهای لازم برای خودروداران ایجاد نشده و این جایگزینی شکل نگرفته است. از سوی دیگر خودروهای نو هم که بر اساس پایه موتور قدیمی تولید میشوند، مصرف بالایی دارند. ما در کشور تنها ۴ یا ۵ پلتفرم و پایه موتور داریم که دهههاست از آن استفاده میشود.
خودروسازان فقط اتاق و ظاهر خودرو را تغییر میدهند و همان موتورهای قدیمی را روی اتاقهای جدید سوار میکنند. نتیجه این که خودروی به اصطلاح «نو» با مصرفی بیش از ۱۰ لیتر در هر ۱۰۰ کیلومتر وارد چرخه میشود در حالی که میانگین مصرف سوخت در کشورهای توسعهیافته به زیر ۵ لیتر رسیده است. در بحث مشوقها نیز با یک شکاف بزرگ مواجه هستیم. وام ۴۰۰ میلیون تومانی تعیین شده در شرایطی که قیمت خودروها به بالای یک میلیارد تومان رسیده، عملا برای مصرفکننده و راننده تاکسی (به دلیل کاهش قدرت خرید) کارایی ندارد و طبیعی است از آن استقبال نشود.
همچنین، فرآیندهای فروش و صفهای طولانی خودروسازان، سد دیگری در برابر اجرای این طرح است. اگر قرار است تسهیلات کم بهره داده شود باید فاصله قیمتی خودروی فرسوده با نو را پوشش دهد تا رانندهای که معیشتش وابسته به خودروست، دغدغهای برای مابهالتفاوت قیمت نداشته باشد. طی دو سال گذشته دو میلیون و ۳۵۰ هزار خودروی نو وارد چرخه حملونقل شده، اما به دلیل همان ضعف در فناوری موتور، از نظر مصرف سوخت تفاوت معناداری با خودروهای فرسوده ندارند؛ بنابراین نوسازی صرف ظاهر خودرو، درمان ناترازی بنزین نیست.
با این حال هدفگذاری ما نباید تنها خروج خودروی فرسوده باشد، بلکه باید به سمت جایگزینی موتورهای فعلی با موتورهای کممصرف و هیبریدی حرکت کنیم.
منبع: جام جم آنلاین
