باشگاه خبرنگاران جوان؛ دلآرا ودودی – محمدرضا گودرزیمهر، کارگردان فیلم کوتاه «جاهای خالی»، این اثر را روایتی تلخ و شاعرانه از واقعه شهادت کودکان میناب دانست و گفت: ایده ساخت این فیلم در جریان حضورش در بهشت زهرای میناب و مواجهه با کودکانی شکل گرفت که عکس دوستان شهید خود را در میان جمعیت به یکدیگر نشان میدادند. گودرزیمهر درباره شکلگیری «جاهای خالی» توضیح داد: «از ابتدا تصمیم مشخصی برای ساخت این فیلم نداشتم. برای ساخت مستندی به میناب رفته بودم و از محل مدرسه و مزار بچهها بازدید کردم.
حدود چهل روز از دفن بچهها گذشته بود و مزار بسیار شلوغ بود و خانوادهها و افراد زیادی برای همدردی آمده بودند.» او ادامه داد: «کمی از مزار فاصله گرفتم و از دور جمعیت را نگاه میکردم و دنبال یک موقعیت، تصویر یا روایت بودم. همان موقع چند کودک را دیدم که دور یک بنر ایستاده بودند و عکس شهدای میناب را به یکدیگر نشان میدادند.
چیزی که برایم عجیب و تأثیرگذار بود این بود که این بچهها عکس دوستان خود را که دیگر زنده نبودند، با همان شور و هیجان کودکانه به یکدیگر نشان میدادند.» این کارگردان افزود: «به آنها نزدیک شدم، با آنها صحبت کردم و بازی و شیطنتهایشان را ثبت کردم. در همین میان یکی از بچهها خودش آمد و گفت “من میخواهم یک حرفی بزنم؛ میتوانی آن را پخش کنی؟” جلوی دوربین ایستاد و ماجرایی را تعریف کرد که بسیار تأثیرگذار بود. همان مواجهه و همان لحظه، هسته اصلی “جاهای خالی” شد. در واقع من سوژه را انتخاب نکردم؛
احساس میکنم سوژه در آن بهشت زهرای میناب خودش را به من نشان داد.» گودرزیمهر درباره نقش جشنوارههای فیلم کوتاه در معرفی فیلمسازان نیز گفت: «فیلم کوتاه در سینمای جهان همیشه یکی از مسیرهای جدی ورود فیلمسازان به سینمای حرفهای بوده است. خیلی از فیلمسازان تجربه کردن، اشتباه کردن و پیدا کردن زبان شخصیشان را از همین قالب آغاز کردهاند.» او جشنوارهها را فراتر از محلی برای نمایش و رقابت دانست و بیان کرد: «جشنواره میتواند به فضای فیلم کوتاه نشاط بدهد، باعث دیدهشدن فیلمساز شود و مهمتر از همه، انگیزهای برای ادامه کار ایجاد کند.
مخصوصاً برای فیلم کوتاه که امکانات اکران و دیدهشدنش نسبت به سینمای بلند محدودتر است، جشنواره میتواند محل مهمی برای ارتباط اثر با مخاطب و ارتباط فیلمسازان با یکدیگر باشد.» کارگردان «جاهای خالی» همچنین درباره ظرفیت سینمای کوتاه و مستند برای روایت واقعیتهای کمتر دیدهشده جامعه اظهار کرد: «قبلاً تصورم این بود که اگر بخواهیم در مستند حرف مهمی بزنیم یا تأثیر عمیقی روی مخاطب بگذاریم، الزاماً به زمان زیادی احتیاج داریم و باید به سمت مستندهای نیمهبلند و بلند برویم.
اما تجربه ساخت این فیلم نگاه من را تا حدی تغییر داد.» او ادامه داد: «متوجه شدم گاهی یک برش بسیار کوچک از واقعیت میتواند حامل یک معنای بسیار بزرگ باشد. شاید فقط صد ثانیه فرصت داشته باشید، اما اگر آن لحظه درست انتخاب شده باشد و واقعیت را درست ثبت کرده باشید، همان صد ثانیه میتواند چیزی را در ذهن مخاطب باقی بگذارد که یک فیلم بسیار طولانی نتواند.» گودرزیمهر درباره آنچه بیش از همه او را به ساخت «جاهای خالی» ترغیب کرد، گفت: «شاید مهمترین چیزی که من را تحت تأثیر قرار داد، دیدن «زندگی در دل سوگواری» بود.
در بهشت زهرای میناب، کنار مزار کودکانی بودیم که شهید شده بودند و طبیعتاً انتظار دارید همهچیز فقط غم و سوگ باشد. اما دوستان و همکلاسیهای همان بچهها آنجا بودند؛ بازی میکردند، شیطنت میکردند و حرف میزدند.» او افزود: «این تضاد برای من خیلی مهم بود؛ جای خالی دوستانشان واقعاً وجود داشت، اما در کنار این جای خالی، زندگی همچنان جریان داشت. من در آن بچهها فقط سوگ ندیدم؛ امید، زندگی و آینده را هم دیدم.
فکر میکنم «جاهای خالی» در نهایت بیشتر از آنکه فیلمی درباره مرگ باشد، فیلمی درباره ادامه پیدا کردن زندگی در کنار یک فقدان بزرگ است.» «جاهای خالی» به کارگردانی محمدرضا گودرزیمهر، مستندی کوتاه است که در بخش مسابقه پانزدهمین جشنواره بینالمللی فیلم ۱۰۰ رقابت میکند.
منبع: باشگاه خبرنگاران جوان
