رویداد۲۴| روزنامه خراسان در یادداشتی با عنوان «لحظه خروج چه زمانی است؟» به موج اخیر اظهارنظرها درباره احتمال خروج ایران از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (NPT) پرداخته و استدلال کرده است که خروج از این پیمان در شرایط فعلی، برخلاف تصوری که برخی جریانهای سیاسی از آن دارند، لزوماً به معنای افزایش بازدارندگی ایران نیست.
خراسان در ابتدای این مطلب با اشاره به افزایش فشارهای سیاسی آژانس بینالمللی انرژی اتمی، ممانعت از حضور رئیس سازمان انرژی اتمی ایران در وین و تهدیدهای دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو، نوشته است که همزمان موجی از اظهارنظرهای داخلی درباره خروج ایران از NPT شکل گرفته است.
این روزنامه به اظهارات حسینعلی حاجیدلیگانی، نماینده شاهینشهر، درباره آماده شدن طرح سهفوریتی خروج از NPT و همچنین بیانیه جمعی از نمایندگان مجلس اشاره کرده که به گفته خراسان در آن آمده است: «وقت خروج ایران از NPT فرا رسیده است.» خراسان همچنین به موضع روزنامه کیهان در حمایت از خروج از NPT و اظهارات برخی ائمه جمعه و محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، درباره این موضوع اشاره کرده است.
خراسان: خروج از NPT میتواند بهانه حمله بعدی را فراهم کند این روزنامه در ادامه تحلیل خود نوشته است که در نگاه نخست، چنین مواضعی ممکن است «پاسخی انقلابی و بازدارنده به دشمن» تلقی شود، اما از نگاه نویسنده، خروج از NPT میتواند پیامد متفاوتی داشته باشد.
خراسان نوشته است: «آمریکا و اسرائیل عامدانه فضای سیاسی ایران را تحریک میکنند تا ایران با زبان خود، ادعانامه حملات بعدی آنان را تکمیل کند.» این روزنامه سپس با اشاره به اظهارات ترامپ درباره رصد «کوه کلنگ»، سخنان نتانیاهو درباره تلاش ایران برای بازسازی ظرفیت هستهای و ممانعت از حضور محمد اسلامی در وین، این اقدامات را بخشی از روندی دانسته که به باور نویسنده، میتواند واکنش تهران را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
در این یادداشت آمده است: «هدف، هلدادن فضای داخلی ایران به سمت تولید ادبیات رادیکال درباره آزمایش بمب، تغییر دکترین هستهای و خروج فوری از NPT است.» خراسان در ادامه، با انتقاد از برخی مواضع داخلی نوشته است: «گویی هرچه جمله تندتر باشد، موضع انقلابیتر و هرچه تهدید بزرگتر باشد، بازدارندگی بیشتر است.» لحظه خروج چه زمانی است؟ بخش اصلی استدلال روزنامه خراسان به زمان مناسب برای خروج از NPT اختصاص دارد. این روزنامه در پاسخ به این پرسش که «لحظه خروج چه زمانی است؟» نوشته است: «لحظه خروج از NPT، لحظهای است که سلاح هستهای ساخته و آزمایش شده باشد.
پیش از آن، اعلام خروج چیزی جز آش نخورده و دهان سوخته نیست.» خراسان استدلال کرده است که خروج پیش از دستیابی به بازدارندگی هستهای، هزینههای سیاسی، حقوقی و امنیتی ایجاد میکند، بدون آنکه لزوماً بازدارندگی ناشی از سلاح هستهای را در اختیار ایران قرار دهد. این روزنامه همچنین هشدار داده است که اعلام خروج از NPT میتواند به شکلگیری یک «شمارش معکوس رسمی» منجر شود و زمینه را برای اقدامات بعدی آمریکا و اسرائیل فراهم کند.
در ادامه این تحلیل آمده است: «گزینهای به اهمیت خروج از NPT نباید با بیانیه، مصاحبه و نطق پیشخور شود.» هدیهای که به واشنگتن داده میشود خراسان در بخش دیگری از یادداشت خود به نقش روسیه و چین در شورای امنیت پرداخته و نوشته است که تاکنون یکی از موانع آمریکا در این شورا، مواضع مسکو و پکن در حمایت از ایران بوده است. این روزنامه نوشته است که روسیه و چین بر این اساس از ایران حمایت کردهاند که تهران عضو NPT است و از حق برخورداری از فناوری صلحآمیز هستهای برخوردار است و همچنین خروج آمریکا از برجام و اقدام نظامی را از عوامل شکلگیری بحران دانستهاند.
خراسان در ادامه آورده است: «خروج رسمی ایران، بخش مهمی از این استدلال را میسوزاند.» این روزنامه البته تأکید کرده که روسیه و چین مخالف یکجانبهگرایی آمریکا هستند، اما به گفته نویسنده، این مسئله لزوماً به معنای حمایت آنها از فروپاشی نظام منع اشاعه نیست. در همین چارچوب، خراسان هشدار داده است که خروج ایران میتواند پرونده را از یک مناقشه میان ایران و آمریکا و اسرائیل، به مسئلهای در چارچوب نظام جهانی منع اشاعه تبدیل کند.
استدلال خراسان درباره «وضعیت خاکستری» خراسان در بخش دیگری از یادداشت خود، وضعیت فعلی تعامل ایران با آژانس را بررسی کرده و نوشته است که در حدود ۱۵ ماه گذشته، دسترسی آژانس به برخی تأسیسات و اطلاعات کاهش یافته است.
این روزنامه نوشته است: «ایران بدون اعلام رسمی و پرهزینه خروج، بخش مهمی از نتیجه عملی آن را به دست آورده است: آژانس دسترسی سابق را ندارد، اما تهران همچنان از پوشش حقوقی عضویت در NPT و حمایت سیاسی روسیه و چین برخوردار است.» خراسان این وضعیت را «وضعیت خاکستری» نامیده و استدلال کرده است که خروج رسمی ایران میتواند این وضعیت را از بین ببرد، بدون اینکه الزاماً امتیاز راهبردی جدیدی ایجاد کند.
این روزنامه در همین زمینه پرسیده است: «چرا باید چیزی را که اکنون با هزینه محدود در اختیار داریم، با پرداخت حداکثری هزینه سیاسی و امنیتی رسمی کنیم؟» نگرانی خراسان از تبدیل اظهارات داخلی به «مجوز سیاسی» برای حمله در ادامه، خراسان احتمال داده است که اظهارات مربوط به خروج از NPT، ساخت بمب یا آزمایش هستهای در تبلیغات آمریکا و اسرائیل مورد استفاده قرار گیرد. این روزنامه تصریح کرده است: «خروج از NPT بهلحاظ حقوقی مجوز حمله هستهای نیست؛
اما سیاست قدرت را صرفاً متون حقوقی اداره نمیکنند.» خراسان در ادامه تحلیل خود نوشته است که آمریکا پیش از اقدامات نظامی، تلاش میکند برای آنها روایت و چارچوبی از مشروعیت ایجاد کند و در چنین شرایطی، اظهارات داخلی ایران میتواند مورد استناد قرار گیرد. در این بخش آمده است: «در چنین وضعیتی، سخنان تند داخلی دیگر مصرف داخلی ندارند؛
بخشی از پرونده توجیهی پنتاگون خواهند بود.» بازدارندگی با تند حرفزدن ساخته نمیشود خراسان در پایان یادداشت خود، میان «تند حرف زدن» و بازدارندگی تفاوت قائل شده و نوشته است که در برخی شرایط، حفظ ابهام درباره زمان و نحوه تصمیمگیری میتواند مؤثرتر از اعلام عمومی آن باشد. این روزنامه مینویسد: «بازدارندگی با تند حرفزدن ساخته نمیشود.
گاهی سکوت، ابهام و پنهان نگهداشتن زمان تصمیم، بسیار رادیکالتر و مؤثرتر از تهدیدهای هیجانی است.» خراسان همچنین احتمال داده است که برخی جریانهای سیاسی، طرح موضوع خروج از NPT را علاوه بر ملاحظات امنیتی، با اهداف مربوط به رقابتهای سیاسی داخلی دنبال کنند. این روزنامه در جمعبندی نوشته است که آمریکا و اسرائیل تلاش میکنند ایران را به سمت خروج از وضعیت فعلی، از دست دادن حمایت روسیه و چین و قرار گرفتن در جایگاه متهم سوق دهند و نتیجه گرفته است: «لحظه خروج، لحظهای است که سلاح ساخته و آزمایش شده باشد؛
نه زمانی که دشمن هنوز فرصت دارد پیش از رسیدن ایران به بازدارندگی، حمله کند.»
منبع: رویداد 24



