،در راستای اجرای طرح «دانشگاهِ حلمساله» و بهرهگیری از توان علمی و پژوهشی دانشگاهها برای رفع نیازهای جامعه، دکتر سیده سمیه نقیبی، عضو هیئت علمی و مدیر گروه مهندسی پزشکی این دانشگاه، با تشریح نقش راهبردی مهندسی پزشکی در تحول نظام سلامت، از تلاش برای توسعه سامانههای هوشمند کمکتشخیصی مبتنی بر هوش مصنوعی و ساخت تجهیزات مراقبت در منزل با هدف ارتقای سرعت و دقت تصمیمگیریهای پزشکی خبر داد.
دکتر نقیبی با اشاره به رشد روزافزون دادههای پزشکی در مراکز درمانی اظهار داشت: امروزه حجم بسیار بالایی از دادهها شامل هزاران نوار قلب (ECG)، سیگنالهای مغزی (EEG) و تصاویر پزشکی نظیر ماموگرافی، MRI و CT روزانه ثبت میشوند که تفسیر دقیق آنها نیازمند دانش تخصصی، تجربه بالا و صرف زمان قابلتوجه است. از طرفی افزایش شمار بیماران، کمبود متخصص در برخی بخشها و ضرورت تشخیص زودهنگام بیماریهای حساسی مانند سکتههای مغزی، انواع سرطان و آریتمیهای قلبی، بهکارگیری فناوریهای مدرن را به ضرورتی اجتنابناپذیر تبدیل کرده است؛
ضمن اینکه با رشد جمعیت سالمندان و بیماران مزمن، نیاز به پایش مستمر وضعیت سلامت بیماران در خارج از محیطهای بیمارستانی به یکی از چالشهای بنیادین حوزه درمان بدل شده است. وی با اشاره به راهحلهای ارائهشده از سوی پژوهشگران دانشگاهی افزود: در حوزه مهندسی پزشکی با تکیه بر الگوریتمهای هوش مصنوعی، پردازش سیگنالهای زیستی و پردازش تصاویر پیشرفته پزشکی، سامانههای هوشمند کمکتشخیصی و ادوات نوین پزشکی طراحی و توسعه مییابند.
این سامانهها دادههای خام نظیر امآرآی، سیتیاسکن یا سیگنالهای نوار قلب را در کمترین زمان پردازش کرده و موارد مشکوک را جهت تصمیمگیری نهایی به پزشک معالج ارائه میدهند؛ کاربردهایی نظیر تشخیص سریع تومورهای مغزی، ضایعات ریوی، سرطان سینه و پیشبینی حملات صرع یا آریتمیها، سرعت و دقت فرآیند تشخیص را بهطور ملموسی بالا میبرد.
مدیر گروه مهندسی پزشکی دانشگاه علوم و فنون مازندران، حرکت بهسوی «پزشکی هوشمند و شخصیسازیشده» را هدف غایی این مطالعات برشمرد و تصریح کرد: اتخاذ تصمیمات درمانی متناسب با مشخصات اختصاصی هر بیمار، ضامن دریافت بهترین و دقیقترین سطح مراقبت است. در همین راستا، طراحی تجهیزات هوشمند مراقبت در منزل (Home Care) نیز در کانون توجه قرار دارد.
این دستگاهها با پایش مداوم علائم حیاتی نظیر فشار خون، قند خون، ضربان قلب و درصد اکسیژن، هرگونه اختلال را بلافاصله به بیمار و پزشک هشدار داده و در مواردی مثل مدیریت دیابت، درمان را بهصورت هوشمند تحت نظارت پزشک هدایت میکنند تا از بستریهای غیرضروری پیشگیری شود.
عضو هیئت علمی دانشگاه علوم و فنون مازندران به دستاوردهای ملموس این طرحها اشاره کرد و گفت: ثمره عملیاتی شدن این فناوریها، تشخیص بیماریها در مراحل اولیه و در زمان طلایی درمان، کاهش خطاهای تشخیصی ناشی از حجم بالای پروندهها، بهبود کیفیت زندگی سالمندان و بیماران مزمن، و در نهایت کاهش بار مراجعات و هزینههای نظام سلامت است؛ علاوه بر این، تجاریسازی این دستاوردها در محیطهای دانشگاهی مسیر تولید تجهیزات پزشکی بومی، کاهش وابستگی به واردات و تقویت شرکتهای دانشبنیان را در کشور هموار میکند.
دکتر نقیبی در پایان با تاکید بر اینکه مهندسی پزشکی نقطه پیوند مهندسی و علوم پزشکی است، خاطرنشان کرد: رسالت این رشته پیوند پژوهشهای دانشگاهی به فناوریهای کاربردی در بالین بیمار است تا در کنار کادر درمان، تشخیصی دقیقتر، درمانی اثربخشتر و کیفیتی بهتر برای زندگی بیماران محقق شود.
منبع: خبرگزاری موج