رویداد۲۴| نشریه آمریکایی فارن پالیسی در گزارشی به قلم هنری توگندهات و گرانت راملی نوشت که کارزار اقتصادی جدید دولت دونالد ترامپ علیه ایران یک نقطه ضعف اساسی دارد؛ واشنگتن اعلام کرده است قصد دارد «هر شریان اقتصادی» تأمینکننده حکومت ایران را قطع کند، اما نام چین، مهمترین شریان اقتصادی تهران، در این میان مطرح نشده است. چین سالهاست بزرگترین خریدار نفت ایران بوده و بر اساس برخی برآوردها، حدود ۹۰ درصد نفت ایران از طریق شبکهای از ناوگانهای موسوم به ناوگان سایه راهی چین میشود.
پکن همچنین امکان استفاده از سامانه پرداخت بینبانکی فرامرزی خود موسوم به CIPS را فراهم کرده که امکان انجام تراکنشهای مالی خارج از نظام مبتنی بر دلار آمریکا را میدهد. فارن پالیسی معتقد است اگر آمریکا واقعاً بخواهد فشار اقتصادی سنگینی بر ایران وارد کند، ناچار خواهد بود چین را نیز هدف قرار دهد؛ اقدامی که میتواند هزینههای قابل توجهی برای واشنگتن داشته باشد.
بر اساس این گزارش، زمانی که از اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، درباره اینکه آیا کارزار موسوم به «عملیات طرد اقتصادی» چین را نیز هدف قرار خواهد داد، سؤال شد، او از پاسخ مستقیم خودداری کرد و تنها گفت هیچکس از تحریمهای آمریکا در امان نیست. بسنت همچنین در پاسخ به این پرسش که چرا دولت آمریکا به جای اعمال فوری تحریمها صرفاً درباره آنها هشدار میدهد، گفت: «چرا باید نظام مالی جهانی را منفجر کنم؟» این نشریه مینویسد واکنش محدود چین به اقدامات جدید آمریکا نیز نشان میدهد پکن چندان نگران فشارهای اخیر واشنگتن نیست.
وزارت خارجه چین این اقدامات را «غیرقانونی» خوانده، اما واکنش شدیدتری نشان نداده است. فارن پالیسی در ادامه به اهرمهای اقتصادی چین در برابر آمریکا اشاره میکند. به نوشته این نشریه، پکن در ماه مه برای نخستین بار از چارچوب موسوم به «قوانین مسدودکننده» استفاده کرد؛ چارچوبی که میتواند شرکتهای داخل و خارج از چین را از تبعیت از برخی تحریمهای آمریکا علیه ایران منع کند. یکی از مهمترین اهرمهای چین، عناصر خاکی کمیاب است. این کشور میتواند در صورت تشدید فشار آمریکا، صادرات این مواد به ایالات متحده را محدود کند؛
اقدامی که پیشتر بخشهایی از صنایع تولیدی آمریکا، بهویژه صنایع دفاعی، را تحت فشار قرار داده بود و به عقبنشینی دولت ترامپ در جنگ تعرفهای با چین منجر شد. به نوشته فارن پالیسی، آمریکا با وجود تلاش برای ایجاد زنجیرههای تأمین جایگزین، همچنان وابستگی قابل توجهی به چین دارد و همین مسئله دست پکن را برای پاسخ متقابل باز گذاشته است. این گزارش در نهایت تأکید میکند که آمریکا تاکنون از هدف قرار دادن بانکهای بزرگ چینی که از پالایشگاهها و تجارت نفت ایران حمایت میکنند، خودداری کرده است.
از نگاه پکن، اقدامات اخیر واشنگتن نشانهای از تمایل جدی برای تشدید فشار علیه چین نیست. فارن پالیسی معتقد است این وضعیت در نهایت میتواند به نفع ایران تمام شود؛ زیرا اگر آمریکا نخواهد یا نتواند فشار اقتصادی جدی بر مهمترین شریان اقتصادی ایران یعنی چین وارد کند، بخش مهمی از کارزار فشار اقتصادی علیه تهران عملاً با محدودیت مواجه خواهد شد
منبع: رویداد 24
