جوان آنلاین: در چشمانداز توسعه کشاورزی کشور، مدیریت منابع آب از یک ضرورت به یک چالش حیاتی تبدیل شده است. استان زنجان با وجود ظرفیتهای گسترده، در مسیر گذار از روشهای سنتی به فناوریهای نوین آبیاری قرار دارد تا بتواند با تنشهای آبی مقابله کند، در حالی که توسعه زیرساختهای آب و خاک، پیوندی ناگسستنی با امنیت غذایی ملی دارد، نیاز به اعتبارات پایدار برای تکمیل پروژههای در دست اجرا بیش از پیش احساس میشود.
تمرکز بر سامانههای نوین، پوشش انهار و مدیریت پایاب سدها، اکنون به عنوان استراتژی اصلی برای ارتقای بهرهوری و تضمین تداوم حیات کشاورزی در این استان مطرح است. در فضای گفتوگوهای راهبردی پیرامون آینده کشاورزی، نگاهها به سمت تکنولوژیهای نوین معطوف شده است. توسعه سامانههای نوین آبیاری با هدف ارتقای بهرهوری مصرف آب و افزایش عملکرد در واحد سطح، به طور جدی در دستور کار قرار میگیرد. در این راستا گذار از روشهای سنتی به فناوریهای پیشرفته، ضرورتی اجتنابناپذیر برای تداوم حیات کشاورزی در نظر گرفته میشود.
سرپرست معاونت آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی، در دیدار با استاندار زنجان، با تأکید بر این ضرورت میگوید: «توسعه سامانههای نوین آبیاری با هدف ارتقای بهرهوری مصرف آب و افزایش عملکرد در واحد سطح، به طور جدی در دستور کار قرار میگیرد. ما بر این باور هستیم که گذار از روشهای سنتی به فناوریهای نوین، برای تداوم کشاورزی، یک ضرورت اجتنابناپذیر است.
زنجان از استانهای پیشرو در این حوزه محسوب میشود و با توجه به ظرفیتهای موجود، اجرای طرحهای آبیاری در این استان باید با جدیت بیشتری دنبال شود.»جعفر گوهرگانی از برنامههای کلان کشور خبر داده و تصریح میکند: «در برنامه هفتم پیشرفت، اجرای سامانههای نوین آبیاری در سطح ۱۵۰ هزار هکتار به روش زیرسطحی و حدود ۲۰۰ هزار هکتار به سایر روشها پیشبینی میشود و برای تکمیل طرحهای در دست اجرا نیز اعتبار اختصاص مییابد.» زیرساختهای آب و خاک، ستونهای امنیت غذاییدر سوی دیگر بحث، موضوع توسعه زیرساختهای فیزیکی و مدیریت منابع آب قرار دارد که مستقیماً بر امنیت غذایی تأثیر میگذارد.
توسعه کشاورزی در استان، ارتباط مستقیمی با تکمیل زیرساختهای آب و خاک و بهرهگیری بهینه از منابع آب دارد و این فرآیند باید با جدیت کامل دنبال شود. در همین راستا استاندار زنجان، با بررسی چالشهای موجود و تأکید بر نقش حیاتی بخش کشاورزی در تأمین امنیت غذایی کشور میگوید: «توسعه کشاورزی در استان، ارتباط مستقیمی با تکمیل زیرساختهای آب و خاک و بهرهگیری بهینه از منابع آب دارد و این موضوع باید با جدیت دنبال شود.
جهاد کشاورزی یکی از ستونهای اصلی تأمین امنیت غذایی در دوران جنگ بوده است و حمایت از زیرساختهای این بخش، بهویژه در حوزه آب و خاک، اهمیت ویژهای دارد.»سید محسن صادقی با اشاره به ضرورت حمایت از طرحهای عمرانی در شرایط کنونی میافزاید: «لازم است طرحهای دارای اولویت استان با تأمین اعتبارات مورد نیاز، با سرعت بیشتری اجرا و تکمیل شوند.
با توجه به اینکه حدود ۱۲۴ هزار هکتار از اراضی استان مستعد اجرای سامانههای نوین آبیاری است، اما تاکنون تنها در حدود ۷۰ هزار هکتار از این اراضی، سامانهها اجرا شدهاند، تأمین اعتبارات لازم برای توسعه این طرحها بسیار ضروری است.» مدیریت هوشمند، از کانال تا سدیکی از محورهای اصلی بحث، بهینهسازی مسیر انتقال آب و مدیریت ذخایر است. انتقال آب با لوله، پوشش انهار و کانالها و اجرای طرحهای کوچک تأمین آب، از جمله اولویتهایی است که باید با توجه به ظرفیتهای استان مورد توجه قرار گیرد.
استاندار زنجان در ادامه بر اهمیت طرحهای زهکشی و مدیریت پساب تأکید میکند و میگوید: «اجرای طرحهای زهکشی در پایاب سدها و استفاده از منابع آبی ذخیرهشده پشت سدها از دیگر اولویتهای حوزه آب و خاک است. ظرفیتهای موجود باید بهگونهای مدیریت شوند که بیشترین بهرهوری از منابع آب در بخش کشاورزی حاصل شود.»وی همچنین با اشاره به پتانسیلهای تاریخی منطقه میگوید: «در حوزه قنوات نیز ظرفیتهای قابل توجهی وجود دارد؛
از مجموع ۳۲۰ رشته قنات استان، حدود ۲۷۰ کیلومتر بازسازی و مرمت شده است و تداوم حمایتهای فنی و اعتباری برای تکمیل این اقدامات، ضرورتی انکارناپذیر است.»به گفته کارشناسان، توسعه در بخش کشاورزی نباید از دایره واقعیتهای زیستمحیطی خارج شود. تولید محصولات صادراتی و افزایش سطح زیر کشت، تنها زمانی به معنای توسعه واقعی است که با الگوی مصرف و ظرفیت منابع آبی همخوانی داشته باشد.
توسعه کشاورزی و تولید محصولات صادراتمحور، باید بهطور مستقیم و متناسب با الگوی مصرف، ظرفیت منابع آبی موجود و با هدف افزایش بهرهوری آب، دنبال شود تا بتوان از این ثروت ملی به درستی استفاده کرد.
منبع: جوان آنلاین
