مقصر واقعی ناترازی بنزین کیست؟ مردم یا دولتی که سال‌ها سیاستش را اصلاح نکرد

مقصر واقعی ناترازی بنزین کیست؟ مردم یا دولتی که سال‌ها سیاستش را اصلاح نکرد

اقتصاد۲۴- کشور در حوزه انرژی به لطف قصور‌ها و نامدیریتی‌ها، با مصرف شدید بنزین، گازوئیل و برق روبه‌روست و اکنون راهکارهایی، چون کاهش سهمیه‌های بنزین خودرو‌ها و حذف یا گران‌کردن نرخ آزاد آن با توجیه کنترل یا کاهش مصرف انجام می‌شود. در میان راهکار‌های متفاوت برای نیل به کاهش و بهینه‌کردن مصرف از جمله در زمینه سوخت معلوم نیست چرا تدبیر اغلب تصمیم‌گیران فقط به گران‌کردن ختم می‌شود و از اقدامات کارشناسی‌تر خبری نیست.

پرسشی که مطرح است اینکه آیا نباید از دهه‌ها پیش یک چشم‌انداز توسط دولت و مجلس اتخاذ می‌شد که با تولید سالانه بیش از یک میلیون خودروی بنزینی پرمصرف در کشور روزی به عبور از مصرف ۱۰۰ میلیون لیتر نرسیم که از توان تولید داخلی خارج است؟ حتی در زمینه خودرو‌های سنگین نیز جاده‌های ایران شاهد تردد خودرو‌های فرسوده و فوق فرسوده است که سهمی بزرگ در افزایش مصرف دارند.

واقعیت آن است که بخش مهمی از ناترازی انرژی به‌ویژه در بنزین و گازوئیل، نتیجه تولید خودرو‌های پرمصرف داخلی، مونتاژ خودرو‌های چینی پرمصرف، قاچاق گسترده سوخت، فرسودگی ناوگان حمل‌ونقل، ضعف حمل‌ونقل عمومی، عدم تنوع در سبد انرژی و استفاده ناکافی از CNG و LPG و فقدان اقداماتی برای بهینه‌سازی مصرف انرژی است.

فروش چشمگیر خودرو‌های برقی در خاورمیانه از جمله اقدامات منطقی که جای آن سال‌ها خالی است، تبدیل خطوط تولید خودرو‌های پرمصرف و قدیمی خودروسازان کشور به تولید خودرو‌های «هیبرید و برقی» است، اما در غیاب چنین اقدامی و با تکلیف‌نشدن به خودروسازان، امروز شاهد ناوگانی از خودرو‌های پرمصرف در جاده‌ها و در خطوط تولید خودروسازان هستیم و طبیعی است مصرف بنزین به ۱۴۰ میلیون لیتر در روز برسد. اینکه چرا مصرف سوخت در کشورمان بالاست، مروری بر یک گزارش قابل توجه خواهد بود تا ببینیم چقدر از قافله جهانی و حتی منطقه‌ای عقب افتاده و به این رکورد مصرف بالای سوخت رسیده‌ایم.

آژانس بین‌المللی انرژی در گزارشی از جهش ۴۰ درصدی فروش خودرو‌های برقی در خاورمیانه طی سال ۲۰۲۵ خبر داد و اعلام کرد سال گذشته میلادی ۷۵ هزار دستگاه خودروی برقی در خاورمیانه به فروش رفته که نیمی از آنها در امارات و ۴۵ درصد در عربستان و قطر ثبت شده و فروش خودرو‌های برقی در آسیای مرکزی نیز به‌شدت اوج گرفته است. در این میان بازار ترکیه کماکان صدرنشین فروش خودرو‌های برقی منطقه است و سال گذشته ۲۴۰ هزار دستگاه خودروی برقی در این کشور به فروش رسید که دو برابر سال ۲۰۲۴ است.

در حالی که سال ۲۰۲۲ سهم خودرو‌های برقی فقط یک درصد از کل فروش خودرو در ترکیه بود، سال گذشته این سهم به ۲۰ درصد رسید.

منبع: اقتصاد24