، حجتالاسلام ستوده در نشست خبری با اصحاب رسانه با بیان اینکه هر روز باید روز وقف باشد، اظهار کرد: وقف نباید صرفاً در مناسبتهای خاص مورد توجه قرار گیرد، بلکه باید به عنوان یک ظرفیت دائمی برای حل مسائل جامعه دیده شود. وی با تأکید بر ضرورت تدوین استراتژی مشخص برای مدیریت موقوفات افزود: امروز باید از خود بپرسیم موقوفات استان تا چه اندازه در حل مسائل واقعی مردم نقش دارند. وقف نباید صرفاً برای اجرای یک نیت در قالبی سنتی تعریف شود، بلکه باید با حفظ نیت واقف، بتواند در حوزههای اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی، درمانی و حتی اشتغال و تولید اثرگذار باشد.
مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اردبیل تصریح کرد: یکی از استراتژیهای سازمان، حرکت بر اساس آمایش سرزمینی است و اردبیل میتواند در این زمینه الگوی متفاوتی داشته باشد. ستوده گفت: باید مشخص شود هر منطقه چه نیازی دارد و ظرفیت موقوفات همان منطقه چگونه میتواند در رفع آن نیاز به کار گرفته شود؛ چراکه نمیتوان برای همه موقوفات یک نسخه واحد پیچید. وی با بیان اینکه پویایی باید در مدیریت وقف مورد توجه قرار گیرد، افزود: اگر موقوفهای احیا نشود و درآمدی ایجاد نکند، عملاً ظرفیت آن برای خدمترسانی به جامعه از بین میرود.
ستوده درباره نحوه اطلاعرسانی پروژههای اوقاف نیز گفت: اطلاعرسانی پیش از آغاز عملیات در برخی موارد میتواند مضر باشد؛ بنابراین ابتدا باید استراتژی مشخص شود، هماهنگیها انجام گیرد و عملیات آغاز شود و سپس اطلاعرسانی صورت بگیرد. وی تأکید کرد: مردم از وعده خسته شدهاند و آنچه باید دیده شود، نتیجه عملی اقدامات است. تثبیت مالکیت موقوفات؛
به اندازه ۱۵ سال در چهار سال مدیرکل اوقاف اردبیل یکی از اقدامات مهم این مجموعه را تثبیت مالکیت موقوفات عنوان کرد و گفت: در چهار سال اخیر به اندازه ۱۵ سال گذشته برای تثبیت مالکیت موقوفات ملکی استان اقدام شده و بخش قابل توجهی از املاک دارای سند تکبرگ شدهاند. وی افزود: در شهرستانهای اردبیل، مشگینشهر، نمین، خلخال و مغان موقوفات قابل توجهی وجود دارد و تعیین تکلیف مالکیت این املاک یکی از اولویتهای اصلی اوقاف است.
ستوده با اشاره به اختلافات میان اوقاف و برخی دستگاهها اظهار کرد: تعامل با شهرداری، راه و شهرسازی، جهاد کشاورزی و منابع طبیعی در سه محور املاک و اراضی، تفکیک و تعیین تکلیف مالکیتها دنبال شده است. وی ادامه داد: مجموعه عبدالحمید پس از حدود ۱۳۰ سال تعیین تکلیف شد و موضوع باتمانقلیج نیز پس از حدود ۷۰ سال با شهرداری تعیین تکلیف شد. در خصوص جهاد کشاورزی نیز موارد اختلافی مشخص و تعیین تکلیف شده و اختلافات با منابع طبیعی در برخی اراضی نمین نیز پیگیری شده است.
تعداد موقوفات و رقبات از ۶ هزار به بیش از۸ هزار رسید ستوده با اشاره به افزایش تعداد موقوفات و رقبات استان گفت: تعداد موقوفات و رقبات از سال ۱۳۹۸ تاکنون از حدود ۶ هزار مورد به حدود ۸ هزار مورد افزایش یافته است. وی افزود: در موقوفه محمدصالح نیز ۱۷ قطعه وجود دارد که هر قطعه برای سرمایهگذاری واگذار شده و امکان احداث پنج طبقه در آنها پیشبینی شده است؛ اقدامی که موجب افزایش تعداد رقبات و ارزش اقتصادی موقوفه خواهد شد. مدیرکل اوقاف اردبیل تصریح کرد: نگاه ما این نیست که موقوفه را صرفاً حفظ کنیم؛
بلکه باید ارزش اقتصادی آن را نیز افزایش دهیم تا بتواند درآمد پایدار ایجاد کند. ستوده با اشاره به نیت واقفان در استان گفت: بیشترین موقوفات استان در حوزههای مذهبی قرار دارد و پس از آن، مساجد، بهداشت و درمان و کمک به کودکان یتیم و بدون سرپرست یا بدسرپرست از مهمترین حوزههای نیت واقفان است. وی گفت: این ظرفیت باید با مدیریت مناسب به نیازهای امروز جامعه متصل شود. مدیرکل اوقاف اردبیل با تأکید بر ضرورت تغییر ساختار مدیریتی گفت: اوقاف باید از تصدیگری فاصله بگیرد و نگاه مدیریتی داشته باشد.
وی افزود: سرمایهگذاری اجتماعی یکی از مسیرهایی است که میتواند موقوفات را از وضعیت موجود خارج کند؛ در حوزههایی مانند اشتغال، تولید، انرژی، گردشگری، مسکن و درمان ظرفیتهای قابل توجهی وجود دارد. ستوده از تشکیل شورای امور خیریه در اردبیل خبر داد و گفت: این شورا برای نخستینبار در استان شکل گرفته و موضوعاتی مانند ازدواج، تأمین جهیزیه، پرداخت دیه، بهداشت و درمان و حوادث غیرمترقبه را دنبال میکند. باتمانقلیج؛
۷۰ سال بلاتکلیفی و حالا ۶۰۰ میلیارد تومان نیاز برای احداث وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به پروژه باتمانقلیج گفت: اگر روند احیای باتمانقلیج جلو نرود، اوقاف و جهاد دانشگاهی باید مورد سؤال قرار گیرند. ستوده افزود: احیای باتمانقلیج مدیون پیگیریهای آیتالله عاملی است و برای ساخت و تکمیل این مجموعه حدود ۶۰۰ میلیارد تومان اعتبار نیاز است. وی با اشاره به قول مساعد استانداری و فرمانداری برای تأمین منابع مورد نیاز گفت: این پروژه باید از مرحله حرف و وعده عبور کرده و وارد مرحله عملیاتی شود. مرکز ناباروری؛
اولویت درمانی اوقاف اردبیل مدیرکل اوقاف اردبیل با اشاره به نیاز استان به خدمات درمان ناباروری اظهار کرد: مرکز ناباروری یکی از اولویتهای من است و به دلیل مراجعات فراوان مادران و زوجهای بدون فرزند، برای اجرای این طرح تلاش کردهایم. وی گفت: در قالب طرح پیشبینیشده، حدود ۱۱ هزار و ۷۰ متر زمین در خیابان تختی میدان وحدت به صورت تهاتر با شهرداری در اختیار وقف قرار گرفته که احداث بیمارستان، درمانگاه و آزمایشگاه و مرکز ناباروری و سرطان برای این زمین پیشبینی شده است.
ستوده افزود: بخشی از زمین برای حدود سه هزار متر ساختوساز اختصاص خواهد یافت و بخش دیگر برای پارک، پارکینگ و خدمات جانبی در نظر گرفته میشود. وی درباره هزینه پروانه ساختمانی پروژه باتمانقلینج گفت: هزینه پروانه حدود هشت میلیارد تومان اعلام شده بود که شورای شهر برای رایگان شدن آن نظر مثبت داده است. وقف بدون مشاوره مطلوب میتواند اعتماد مردم را از بین ببرد ستوده با انتقاد از مشاورههای نادرست در حوزه وقف اظهار کرد: وقف بدون مشاوره مناسب میتواند برای واقف و جامعه دردسر ایجاد کند و حتی اعتماد عمومی به وقف را زیر سؤال ببرد.
وی گفت: اگر پشتوانه و برنامه مشخص برای احیای یک موقوفه وجود داشته باشد، وقف میتواند بسیار موفق باشد؛ اما مشاوره نادرست میتواند یکی از مهمترین دلایل شکست یک موقوفه باشد. مدیرکل اوقاف اردبیل به موقوفه مرحوم منافزاده اشاره کرد و افزود: ساختمانی در کوچه روبهروی مسجد سرچشمه برای کودکان سرطانی وقف شده است. اگر چنین ملکی فروخته شود، درآمد حاصل از آن شاید حتی برای خرید چند دستگاه مورد نیاز درمانی کافی نباشد؛ بنابراین باید ارزش اجتماعی وقف را نیز در کنار ارزش اقتصادی آن دید.
ستوده با اشاره به وجود ۱۷۸ امامزاده در استان اردبیل گفت: برخی امامزادگان در دورترین نقاط شهرستان خلخال قرار دارند و باید امکانات لازم برای آسایش زائران و مسافران در آنها فراهم شود. وی افزود: نصب پنل خورشیدی، ایجاد سرویس بهداشتی، مهمانسرا و امکانات رفاهی از جمله اقداماتی است که باید در این اماکن دنبال شود. مدیرکل اوقاف اردبیل گفت: ساماندهی امامزادگان در ۱۵ سال اخیر جدیتر شده و نباید ظرفیت این اماکن را صرفاً به برگزاری مناسبتها محدود کرد. شیخ صفی؛
موقوفهای که نمیتوان با نگاه درآمدی به آن نگاه کرد ستوده درباره مجموعه شیخ صفیالدین اردبیلی نیز اظهار کرد: بقعه شیخ صفی متعلق به اوقاف و امور خیریه است و باید شأن تاریخی و فرهنگی آن حفظ شود. وی گفت: شیخ صفی فقط یک بنای متعلق به اوقاف نیست؛ این مجموعه بخشی از هویت اردبیل و کشور و دارای جایگاه ملی و جهانی است. مدیرکل اوقاف اردبیل افزود: سؤال این است که چرا باید برای چنین مجموعهای صرفاً نگاه درآمدی داشته باشیم، در حالی که اعتبارات مناسبتی وجود دارد و این مجموعه باید با شرایط مناسب حفظ و نگهداری شود.
مسجد در شهرکها فراموش شده است ستوده در بخش دیگری از سخنان خود با انتقاد از وضعیت برخی مساجد گفت: هیأت امنای مساجد نیازمند بازنگری جدی هستند. وی افزود: درآمد بسیاری از مساجد پایین است و هزینههای آنها عمدتاً توسط خیران و نمازگزاران تأمین میشود؛ اما این منابع پاسخگوی همه نیازها نیست. مدیرکل اوقاف اردبیل تصریح کرد: مسجد نیز باید شیوه مدیریت و تأمین منابع خود را تغییر دهد و از ظرفیتهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی استفاده کند.
وی با اشاره به کاهش تعداد مراجعهکنندگان برای نماز در برخی مساجد گفت: باید از ظرفیت فضای مجازی، بروشورها و اطلاعرسانی عمومی برای معرفی فعالیتهای مساجد استفاده شود. ستوده مهمترین مشکل را نبود مسجد در برخی شهرکهای جدید دانست و گفت: در شهرکسازی باید پیوست فرهنگی جدی گرفته شود. نمیتوان شهرک ساخت اما مدرسه، مسجد و زیرساختهای فرهنگی را پیشبینی نکرد.
ساختمان ۱۰ طبقه موقوفه حافظ در مسیر سرمایهگذاری وی در پایان با اشاره به ظرفیت برخی املاک وقفی برای سرمایهگذاری اظهار کرد: ساختمان موقوفه در حافظ قابلیت احداث ۱۰ طبقه دارد و باید از این ظرفیت برای ایجاد درآمد پایدار موقوفه استفاده شود. مدیرکل اوقاف و امور خیریه استان اردبیل تأکید کرد: آینده وقف وابسته به این است که بتوانیم بین نیت واقف، نیاز جامعه و مدیریت اقتصادی موقوفه پیوند برقرار کنیم؛ در غیر این صورت بخشی از این سرمایه بزرگ اجتماعی به مرور فرسوده خواهد شد.
منبع: خبرگزاری موج