حجتالاسلام دکتر مجتبی بیابانی، دبیر انجمن فقه و اصول حوزه علمیه تبریز و کارشناس مسائل سیاسی استان، در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاری رسا در تبریز، در پاسخ به این پرسش که انتقام از خون رهبر شهید باید از طرف چه دستگاهی پیگیری شود؟ اظهار داشت: ابتدا باید میان دو مفهوم «قصاص» و «انتقام» تفکیک قائل شد قصاص، یک مفهوم حقوقی و قضایی است که درباره مجازات مرتکب یک جنایت مشخص مطرح میشود؛
اما وقتی سخن از «آمران، عاملان و حامیان» یک اقدام سازمانیافته یا تروریستی به میان میآید، موضوع صرفاً یک دعوای شخصی یا حتی صرفاً یک پرونده قضایی نیست، بلکه ابعاد امنیتی، سیاسی و بینالمللی پیدا میکند. وی افزود: بنابراین، طبیعی است که پیگیری چنین مسئلهای نمیتواند بر عهده یک دستگاه به تنهایی باشد قوه قضائیه وظیفه رسیدگی حقوقی و قضایی به جنایت، شناسایی مرتکبان و پیگیری مجازات آنان را دارد؛ دستگاههای امنیتی و اطلاعاتی وظیفه شناسایی شبکهها، آمران و عوامل و جمعآوری مستندات را بر عهده دارند؛
و در سطح تصمیمگیری و اقدام حاکمیتی نیز، نهادهای مسئول سیاست خارجی، امنیت ملی و نیروهای نظامی و دفاعی کشور هر کدام متناسب با مأموریت قانونی خود نقش دارند. دبیر انجمن فقه و اصول حوزه علمیه تبریز تصریح کرد: در واقع، اگر انتقام را به معنای پاسخ حاکمیتی به یک اقدام خصمانه علیه کشور و نظام در نظر بگیریم، نباید آن را شخصی کرد و به خانواده، گروه یا حتی یک دستگاه خاص تقلیل داد. این مسئله باید در چارچوب منافع و امنیت ملی و با تصمیم و هماهنگی ارکان ذیصلاح نظام دنبال شود.
حجت الاسلام بیابانی ادامه داد: نکته مهم دیگر این است که «انتقام» الزاماً به معنای یک اقدام عجولانه و صرفاً نظامی نیست. گاهی پاسخ میتواند امنیتی، اطلاعاتی، حقوقی، سیاسی، دیپلماتیک یا ترکیبی از این موارد باشد. آنچه اهمیت دارد این است که پاسخ، محاسبهشده، مؤثر و متناسب با منافع بلندمدت کشور باشد و بتواند هزینه اقدام دشمن را افزایش دهد و از تکرار چنین اقداماتی جلوگیری کند.
وی خاطرنشان کرد: اگر اقدام متناسب در سطح ضربهای که دشمن وارد کرده انجام نشود، دوباره همین اقدام و حتی فراتر از این اقدام را میتواند تکرار کند گاهی اوقات اشتباه محاسباتی برخی از مسئولین باعث فهم نادرست شرایط و گاهی بیان مطالب نادرست در جامعه میشود اما منطق اصیل قرآن و فرهنگ غنی شهادت و ایستادگی در برابر ظلم و استکبار، این مسیر را تا قیامت استوار میدارد و وظیفه ما را در قبال این شهدای عزیز و انتقام این شهدا که وعده الهی است، دوچندان خواهد کرد.
پیامدهای گرفتن یا نگرفتن انتقام کارشناس مسائل سیاسی استان در پاسخ به پرسش دیگری درباره پیامدهای گرفتن یا نگرفتن انتقام برای کشور گفت: در هر دو حالت، پیامدهایی وجود دارد و به همین دلیل تصمیمگیری در این زمینه باید بسیار دقیق و مبتنی بر محاسبه باشد. وی افزود: اگر هیچ پاسخ مؤثری داده نشود، ممکن است این تصور در طرف مقابل ایجاد شود که هزینه اقدامات خصمانه علیه ایران پایین است این مسئله میتواند از نظر بازدارندگی، امنیت ملی و حتی روحیه افکار عمومی آثار منفی داشته باشد.
همچنین ممکن است بخشی از جامعه احساس کند که خون یک شخصیت ملی و انقلابی بدون پاسخ باقی مانده است از منظر سیاسی نیز دشمن ممکن است عدم پاسخ را نشانه ضعف یا ناتوانی تفسیر کند و در آینده جسارت بیشتری پیدا کند. حجت الاسلام بیابانی ادامه داد: اما از طرف دیگر، پاسخ شتابزده و بدون محاسبه نیز میتواند هزینههای سنگینی ایجاد کند؛ از جمله افزایش تنش و احتمال درگیری گستردهتر، ایجاد فشارهای سیاسی و اقتصادی، فراهم شدن زمینه برای اقدامات متقابل دشمن و تحمیل هزینه به مردم و کشور بنابراین اصل پاسخ دادن به تنهایی کافی نیست؛
مهم این است که پاسخ چه زمانی، با چه روشی و با چه سطحی از هزینه و فایده انجام شود. وی تأکید کرد: به همین دلیل، به نظر من مسئله را نباید در دوگانه ساده «انتقام بگیریم یا نگیریم» خلاصه کرد سؤال اساسیتر این است که چگونه پاسخ بدهیم که هم حق و مطالبه عمومی برای پاسخ محقق شود، هم بازدارندگی کشور تقویت شود و هم کمترین هزینه ممکن به منافع ملی تحمیل شود. دبیر انجمن فقه و اصول حوزه علمیه تبریز گفت: در نهایت، بهترین پاسخ آن پاسخی است که علاوه بر جنبه احساسی و نمادین، اثر بازدارنده واقعی داشته باشد؛
یعنی دشمن به این جمعبندی برسد که هزینه تجاوز و ترور برای او بسیار بیشتر از منفعت احتمالی آن است چنین پاسخی اگر هوشمندانه و در زمان مناسب انجام شود، میتواند هم پیام اقتدار به دشمن بدهد و هم از گرفتار شدن کشور در چرخهای از اقدامات هیجانی و پرهزینه جلوگیری کند. وی افزود: بنابراین، «انتقام» را باید نه یک مسئله شخصی، بلکه موضوعی در سطح امنیت و منافع ملی دانست؛ موضوعی که نیازمند صبر، برنامهریزی، هماهنگی بین دستگاهها و تصمیمگیری دقیق در عالیترین سطوح کشور است.
حجت الاسلام بیابانی در پایان با اشاره به سخنان رهبر رشید انقلاب اظهار داشت: عهد میبندیم که انتقام خون پاک شما و همهی شهیدان این دو جنگ را از قاتلین جنایتکار و بیآبرو بگیریم این انتقام، خواست ملّت ما است و بهطور حتمی باید صورت بگیرد.
وی ادامه داد: این جنایتکاران که فهرستی از صدر تا ذیلشان موجود است، آرزوی مرگی آرام و در بستر را با خود به گور خواهند برد آنها باید بدانند که این امر، متوقّف بر وجود شخص من یا سایر مسئولان نیست ما باشیم یا نباشیم، این مطلب محقّق خواهد شد و بزودی آحادی از آزادگان در سراسر دنیا هر یک بخشی از این مأموریت الهی را انجام خواهند داد.
منبع: رسانیوز
